راهنمای جامع صادرات کاشی و سرامیک و سنگ به عراق و عمان + ضوابط لجستیک ۱۴۰۵

تجارت غیرنفتی ایران با کشورهای همسایه، به‌ویژه در حوزه مصالح ساختمانی نظیر کاشی، سرامیک و سنگ تراورتن، یکی از سودآورترین مسیرهای بازرگانی محسوب می‌شود.¹ سرعت بالای بازسازی زیرساخت‌ها در عراق و حرکت عمان به سوی اهداف چشم‌انداز ۲۰۴۰، تقاضا برای محصولات باکیفیت ایرانی را به اوج خود رسانده است.³

با این حال، موفقیت در این بازارها مستلزم تسلط بر قوانین فنی بسته‌بندی، استانداردهای بهداشتی و فرآیندهای گمرکی پیچیده است.⁵ این گزارش بازرگانی با نگاهی تخصصی، نقشه راه ورود صادرات کاشی و سرامیک به عراق و عمان را ترسیم می‌کند. بررسی تغییرات لجستیکی کلیدی مانند انتقال بارهای تجاری از بندر قدیمی سلطان قابوس به بندر مدرن سهراب و الزامات سخت‌گیرانه گمرکی مانند سامانه بیان عمان و گواهی انطباق عراق، صادرکنندگان را برای تجارتی ایمن و بی‌نقص آماده می‌سازد.⁸

بازار و پتانسیل صادراتی کاشی، سرامیک و سنگ تراورتن

بازار عراق؛ تقاضای گسترده در بستر پروژه‌های بازسازی ملی

بازار جمهوری عراق به دلیل وسعت بالای پروژه‌های عمرانی، بازسازی مناطق آسیب‌دیده از جنگ و توسعه شهرهای مذهبی، یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان مصالح ساختمانی ایران است.⁴ شهرهای پرجمعیتی مانند بغداد، موصل، بصره، اربیل، نجف و کربلا به عنوان کانون‌های اصلی توزیع کالا شناخته می‌شوند.¹¹ خریداران عراقی سلیقه‌ای بسیار نزدیک به جامعه ایران دارند، اما در عین حال بازاری به شدت قیمت‌محور به شمار می‌روند.¹¹ از لحاظ رقابتی، کشور هند با سهم ۶۹ درصدی و ترکیه با سهم ۳۱ درصدی، رقبای اصلی ایران در تامین کاشی و سرامیک بازار عراق هستند.¹³ این موضوع نشان می‌دهد که صادرکنندگان ایرانی باید با بهینه‌سازی زنجیره تامین و لجستیک، قیمت تمام‌شده خود را در رقابتی‌ترین سطح ممکن حفظ کنند.¹²

بازار عمان؛ گرایش به مصالح لوکس تحت برنامه‌های چشم‌انداز ۲۰۴۰

پادشاهی عمان در چارچوب برنامه‌های توسعه اقتصادی چشم‌انداز ۲۰۴۰، سرمایه‌گذاری عظیمی را در بخش ساخت‌وساز لوکس، هتل‌سازی و توسعه زیرساخت‌های گردشگری آغاز کرده است.² برخلاف بازار عراق، خریداران عمانی به شدت کیفیت‌محور هستند و از محصولات لوکس و شیک با طرح‌های خاص استقبال می‌کنند.¹⁴ به دلیل شرایط آب‌وهوایی بسیار گرم عمان، مصالح ساختمانی با رنگ‌های روشن و خنثی نظیر کرمی، سفید، شکلاتی روشن و خاکستری با رگه‌های سفید طرفداران بسیاری دارند.¹⁵

سنگ‌های تراورتن و مرمریت ایرانی به دلیل رگه‌های طلایی و الگوهای طبیعی منحصربه‌فرد، جایگاه ویژه‌ای در طراحی نماهای خارجی و داخلی ساختمان‌های تجاری عمان دارند.¹⁴ در حال حاضر، هند و ایتالیا رقبای اصلی ایران در بازار سنگ عمان هستند و سهم فعلی ایران با وجود پتانسیل بالا، کمتر از یک درصد برآورد می‌شود.¹⁴

مشخصات فنی و ابعاد پرطرفدار کاشی و سرامیک صادراتی

تولیدکنندگان برای حضور موفق در این بازارهای صادراتی باید ابعاد و مشخصات فنی استاندارد مورد پسند خریداران را به طور دقیق رعایت کنند.¹⁸ جدول زیر ابعاد پرتقاضای کاشی و سرامیک را بر اساس الزامات پروژه‌ای در این کشورها نشان می‌دهد:

نوع محصول	ابعاد استاندارد (میلی‌متر / سانتی‌متر)	کاربرد و ویژگی‌های فنی در بازار هدف
کاشی بدنه و دیوار داخلی	۳۰×۶۰ سانتی‌متر (۳۰۰×۶۰۰ میلی‌متر) 3	مناسب برای دیوارهای آشپزخانه و حمام با جذب آب استاندارد 21
سرامیک کف معمولی	۳۰×۳۰ سانتی‌متر 3 یا ۳۹.۵×۳۹.۵ سانتی‌متر 20	کاربری مسکونی، سرویس‌های بهداشتی و فضاهای با ترافیک محدود 21
سرامیک پرسلان کف	۶۰×۶۰ سانتی‌متر 3 یا ۸۰×۸۰ سانتی‌متر 20	پرتقاضا در دفاتر اداری و پروژه‌های تجاری با مقاومت سایشی بالا 21
پرسلان سایز بزرگ (اسلب)	۶۰×۱۲۰ سانتی‌متر 22	بسیار محبوب در سالن‌های مجلل، لابی هتل‌ها و دیوارهای دکوراتیو لوکس 22
سرامیک‌های سنگین (Heavy Duty)	۴۵×۴۵ سانتی‌متر 3 یا ۶۰×۶۰ سانتی‌متر 3	مناسب برای پارکینگ‌ها، پیاده‌روها و محوطه‌های باز صنعتی 3

الزامات فنی بسته‌بندی پالت‌شده و استانداردهای بین‌المللی

پیاده‌سازی استاندارد بین‌المللی ISPM 15 برای پالت‌های چوبی

یکی از قوانین حیاتی در صادرات کالا به عمان و دیگر کشورهای حاشیه خلیج فارس، رعایت استاندارد بین‌المللی برای بسته‌بندی‌های چوبی موسوم به ISPM 15 است.⁵ این استاندارد که توسط کنوانسیون بین‌المللی حفظ نباتات (IPPC) تنظیم شده، با هدف جلوگیری از انتقال و انتشار آفات، حشرات و بیماری‌های گیاهی از طریق چوب‌های خام وضع شده است.²³ طبق این قانون، تمامی پالت‌های چوبی، خرک‌ها و جعبه‌های نگهدارنده کالا باید تحت عملیات حرارتی (Heat Treatment) قرار گیرند؛ به گونه‌ای که دمای مغز چوب دست‌کم به مدت ۳۰ دقیقه به ۵۶ درجه سانتی‌گراد برسد یا فرآیند ضدعفونی شیمیایی (فومینگ) روی آن‌ها اجرا شود.⁵

پس از تایید فرآیند، نشان رسمی IPPC به همراه کد کشور مبدا بر روی پالت حک می‌شود.²³ در صورت استفاده از پالت‌های فاقد این نشان، محموله در گمرک مقصد توقیف شده و عواقب مالی سنگینی نظیر مرجوع شدن بار و جریمه‌های نقدی به صادرکننده تحمیل خواهد شد.²³ به عنوان یک جایگزین امن، استفاده از پالت‌های پلاستیکی استاندارد به دلیل استریل بودن ذاتی و عدم نیاز به فرآیند ضدعفونی حرارتی، گزینه‌ای مناسب و رو به رشد ارزیابی می‌شود.²⁴

تکنیک‌های حفاظتی بسته‌بندی کاشی و سنگ تراورتن

با توجه به ماهیت شکننده و سنگین محموله‌های کاشی و سنگ، اتخاذ تکنیک‌های پیشرفته بسته‌بندی جهت به حداقل رساندن ارتعاش و ضربه در حین حمل‌ونقل زمینی و دریایی الزامی است.⁵ در بسته‌بندی تایل‌ها و محصولات مترمربعی سنگ تراورتن، استفاده از ورقه‌های نایلونی یا فوم‌های نازک میان صفحات برای جلوگیری از لب‌پریدگی و ایجاد خراش‌های سطحی ضروری است.⁵ تایل‌ها پس از چیدمان درون جعبه‌های مستحکم کارتنی، بر روی پالت‌های استاندارد آمریکایی و آسیایی (با ابعاد ۱۲۰×۱۰۰ سانتی‌متر) قرار می‌گیرند.⁵

برای سنگ‌های اسلب تراورتن با ابعاد بزرگ و ضخامت ۲ تا ۳ سانتی‌متر، پالت‌بندی روی خرک‌های چوبی مقاوم انجام می‌شود و اسلب‌ها به وسیله این خرک‌ها کاملاً مهار می‌شوند.⁵ گام نهایی، استفاده از تسمه‌های فلزی یا پلاستیکی فوق‌مقاوم و کشیدن روکش پلاستیکی حرارتی (شرینک) به دور پالت است تا بار در مقابل نفوذ رطوبت و گرد و غبار محیطی کاملاً ایمن گردد.⁵ رعایت الزامات فنی بسته‌بندی مانند استاندارد ASTM C1552 برای سرامیک، ایمنی فیزیکی کامل محموله را تضمین می‌کند.⁵

نقشه راه ترخیص کالا و فرآیندهای گمرکی در پادشاهی عمان

ترانزیت کالا و فرآیند آزادسازی در بستر سامانه الکترونیکی بیان (Bayan)

پادشاهی عمان فرآیند واردات و ترخیص کالا را از طریق راه‌اندازی پنجره واحد الکترونیکی گمرکی موسوم به سامانه بیان (BAYAN) کاملاً یکپارچه و دیجیتالی کرده است.⁹ این سامانه تحت نظارت پلیس سلطنتی عمان (ROP) فعالیت می‌کند.⁹ تمامی صادرکنندگان یا نمایندگان قانونی آن‌ها موظفند پیش از ورود فیزیکی کالا به بنادر، حساب کاربری خود را در درگاه اینترنتی این سامانه فعال کرده و اسناد تجاری را بارگذاری نمایند.²⁹

یک لایه نظارتی بسیار مهم که از ژانویه ۲۰۲۵ با جدیت اجرا می‌شود، ثبت کد سیستم هماهنگ‌کننده کالا (HS Code) به صورت ۱۲ رقمی بر اساس تعرفه متحدالشکل گمرکی کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس (GCC) است.⁷ مغایرت در ثبت این کدها فرآیند ترخیص را با تاخیرهای طولانی‌مدت روبرو خواهد کرد.⁷ پس از ثبت اظهارنامه، سامانه بیان بر اساس تحلیل ریسک هوشمند، محموله را به یکی از سه مسیر ارزیابی هدایت می‌کند ²⁹:

• مسیر سبز: ترخیص خودکار و بدون بازرسی فیزیکی، که سریع‌ترین شیوه است.²⁹
• مسیر زرد: نیاز به بررسی اسناد و مدارک بارگذاری شده توسط کارشناس گمرک (افزایش زمان ترخیص به مدت ۱ الی ۲ روز).²⁹
• مسیر قرمز: ارزیابی فیزیکی کامل محموله و نمونه‌برداری آزمایشگاهی که ممکن است چندین روز زمان ببرد.²⁹

حقیقت فنی درباره بندر سلطان قابوس و مسیرهای لجستیک جایگزین

در تحلیل مسیرهای ترانزیت دریایی به پادشاهی عمان، شناخت دقیق کارکرد بنادر این کشور اهمیت ویژه‌ای دارد.³¹ صادرکنندگانی که همچنان به دنبال “ترخیص تجاری مصالح ساختمانی در بندر سلطان قابوس مسقط” هستند، باید از یک تغییر ساختاری بزرگ آگاه باشند ⁸: دولت عمان از سال ۲۰۱۴ به طور رسمی کلیه عملیات تجاری و تخلیه بارهای کانتینری و فله را در بندر سلطان قابوس (Mina Qaboos) متوقف کرد و این بندر را به یک منطقه گردشگری و ترمینال اختصاصی کشتی‌های کروز و مسافربری تبدیل نمود.⁸

امروزه فرآیندهای ترخیص کالاهای تجاری نظیر کاشی و سنگ در بنادر مدرن و صنعتی دیگر انجام می‌شود.³³ بندر صنعتی سهراب (Sohar Port) واقع در شمال عمان با تجهیزات فوق پیشرفته تخلیه و بارگیری هفتگی بیش از یک میلیون تن کالا، اصلی‌ترین دروازه ورود بارهای کانتینری به عمان است.⁸ همچنین بندر صلاله (Salalah) در جنوب و منطقه ویژه اقتصادی دوقم (Duqm) از دیگر مبادی اصلی دریایی به شمار می‌روند.³¹ برای ارسال‌های سریع و کم‌هزینه، مسیر ترکیبی بندر جاسک یا بندر عباس به بندر خصب (Khasab) در استان مسندم عمان گزینه‌ای بسیار محبوب است؛ بارها با بارج‌های دریایی به بندر خصب منتقل شده و پس از ترخیص اولیه، با کامیون به مسقط فرستاده می‌شوند.¹

جدول زیر زمان‌بندی فرآیند ترخیص و قوانین انبارداری رایگان را در بنادر عمان بر اساس نوع بار نشان می‌دهد:

نوع محموله و شیوه ترانزیت	زمان ترخیص در شرایط عادی	زمان ترخیص در ماه رمضان	مهلت انبارداری رایگان در بندر
محموله‌های دریایی کانتینری (FCL)	۶ تا ۷ روز کاری 27	۸ تا ۹ روز کاری 27	۷ روز (شرکت Maersk مِرسک تنها ۵ روز ارائه می‌دهد) 27
محموله‌های دریایی خرده‌بار (LCL)	۷ تا ۹ روز کاری 27	۱۰ تا ۱۲ روز کاری 27	۱۵ روز کاری از زمان تخلیه در انبار بندر 27
محموله‌های حمل هوایی (Air Cargo)	۴ تا ۵ روز کاری 27	۵ تا ۶ روز کاری 27	۳ روز کاری از زمان فرود پرواز 27

قوانین، مجوزها و تعرفه‌های گمرکی صادرات به عراق

گواهی انطباق (CoC) و فرآیند کنترل کیفی COSQC

دولت عراق به منظور حفاظت از مصرف‌کنندگان، حفظ سلامت عمومی و جلوگیری از ورود مصالح ساختمانی نامرغوب، ضوابط سختی را برای واردات اعمال می‌کند.¹⁰ بر اساس دستورالعمل تجاری ابلاغ‌شده توسط سازمان مرکزی استاندارد و کنترل کیفی عراق (COSQC)، دریافت گواهی انطباق (Certificate of Conformity) برای تمامی بارهای ساختمانی نظیر کاشی، سرامیک و سنگ تراورتن کاملاً اجباری است.¹⁰

صادرکنندگان باید اسناد فنی، تاییدیه ساخت و گزارش‌های تست آزمایشگاهی را به شرکت‌های بازرسی بین‌المللی مورد تایید عراق نظیر شرکت سوئیسی اس‌جی‌اس (SGS) یا شرکت فرانسوی بیرو وریتاس (Bureau Veritas) ارسال کنند.⁶ کارشناسان این شرکت‌ها پس از بازرسی فیزیکی، بررسی پالت‌ها و در صورت لزوم نمونه‌برداری تصادفی، اقدام به صدور مجوز CoC می‌کنند.¹⁰ داشتن استاندارد مدیریت کیفیت ISO 9001 توسط کارخانه تولیدکننده، یک پیش‌شرط اساسی برای تسهیل روند صدور این گواهی به شمار می‌رود.¹⁰ محموله‌های فاقد گواهی CoC در مرز توقیف یا مرجوع خواهند شد.⁴

پایانه‌های مرزی فعال و معافیت‌های مناطق آزاد تجاری

حمل‌ونقل زمینی از طریق مرزهای مشترک، کارآمدترین شیوه انتقال کاشی و سنگ به عراق است.⁶ پایانه‌های مرزی فعال نظیر مهران (در استان ایلام)، پرویزخان و خسروی (در استان کرمانشاه)، باشماق (در کردستان)، تمرچین (در آذربایجان غربی) و شلمچه (در خوزستان) به عنوان مبادی اصلی خروجی کالا شناخته می‌شوند.⁴ یکی از راهکارهای استراتژیک برای بازرگانان، ترانزیت کالا به مناطق آزاد تجاری عراق شامل بصره، نینوا، الانبار و سلیمانیه است؛ چرا که طبق قوانین این مناطق، کلیه کالاهای وارداتی و صادراتی از پرداخت هرگونه حقوق گمرکی و مالیات معاف هستند که این امر تاثیر شگرفی بر کاهش هزینه‌های تمام‌شده تجارت دارد.⁶

جدول زیر ساختار تعرفه‌های گمرکی، مالیات‌ها و اسناد اصلی مورد نیاز برای صادرات به دو کشور عراق و عمان را مقایسه می‌کند:

شاخص مقایسه	بازار هدف جمهوری عراق	بازار هدف پادشاهی عمان
میزان تعرفه گمرکی سنگ و کاشی	۱۵٪ (طبق تعرفه فصل ۲۵ برای سنگ و محصولات معدنی) 37 یا ۵ تا ۱۰ درصد ارزش محموله بر اساس نوع سنگ 12	۵٪ تعرفه گمرکی بر مبنای ارزش CIF کالا 29 (برای تراورتن و سنگ‌های لوکس مجموعاً ۱۰.۶٪) 16
نرخ مالیات بر ارزش افزوده (VAT)	معاف در گمرکات ورودی مناطق آزاد تجاری 6	۵٪ بر روی مجموع ارزش CIF کالا به علاوه حقوق گمرکی پرداختی 29
گواهی کیفیت و ارزیابی اجباری	گواهی انطباق (CoC) صادر شده توسط شرکت‌های SGS یا Bureau Veritas 10	ثبت الکترونیکی در سامانه بیان (Bayan) و ارزیابی ریسک کالا 9
زبان برچسب کالا (Labeling)	دوزبانه (عربی و انگلیسی) شامل مشخصات فنی، نام تولیدکننده و ابعاد 6	دوزبانه (عربی و انگلیسی) بر روی پالت‌ها منطبق با مانیفست حمل 30
گمرکات و مبادی کلیدی ورود	پایانه‌های زمینی مهران، پرویزخان، باشماق، خسروی و شلمچه 4	بنادر دریایی سهراب (Sohar)، صلاله (Salalah)، دوقم (Duqm) و خصب (Khasab) 31

نتیجه‌گیری و توصیه‌های کاربردی برای صادرکنندگان

توسعه صادرات مصالح ساختمانی نظیر کاشی، سرامیک و سنگ تراورتن به بازارهای پررونق عراق و عمان، پتانسیل بالایی برای سودآوری ارزی بازرگانان ایرانی به همراه دارد.² با این حال، تداوم حضور در این بازارها منوط به رعایت دقیق الزامات بسته‌بندی پالت‌شده و استانداردهای بین‌المللی نظیر ISPM 15 برای پالت‌های چوبی است تا از برگشت خوردن محموله‌ها جلوگیری شود.⁵

همچنین، آگاهی از دیجیتالی شدن فرآیندها در عمان از طریق سامانه بیان و انتقال کامل بارهای تجاری از بندر قدیمی سلطان قابوس به بندر مدرن سهراب، مسیر لجستیک ایمنی را تضمین می‌کند.⁸ در بازار عراق نیز عبور بی‌دغدغه از مرزها مستلزم دریافت گواهی انطباق (CoC) از شرکت‌های بازرسی معتبر است.¹⁰ پیشنهاد می‌شود بازرگانان ایرانی با تکیه بر مزیت رقابتی مجاورت جغرافیایی، ارائه ابعاد استاندارد و استفاده از بسته‌بندی‌های باکیفیت و ضد رطوبت، گامی استوار در جهت تصاحب سهم بیشتری از بازار مصالح ساختمانی منطقه بردارند.¹⁴

سوالات متداول (FAQ)

منابع

1. صادرات مصالح ساختمانی به عمان, accessed on June 26, 2026, https://omantejarat.ir/export-of-construction-materials-to-oman/
2. نحوه صادرات کاشی و سرامیک به عمان + مزیت و موانع | مانامستر, accessed on June 26, 2026, https://manamaster.com/mag/how-to-export-ceramic-tiles-to-oman/
3. Sur Ceramic – Al Mashriq Ceramic – Sultanate of Oman, accessed on June 26, 2026, https://www.surceramics.com/
4. راهنمای صادرات به عراق: قوانین +‌ نحوه صادرات | تسهیل تجارت, accessed on June 26, 2026, https://tashiltejarat.com/sending-goods-irag-guide/
5. نحوه بسته‌بندی سنگ‌های ساختمانی برای صادرات و استانداردهای مربوطه …, accessed on June 26, 2026, https://madanbidar.ir/2024/09/03/75357/
6. صادرات کاشی به عراق | ( 25 خرداد ) – ایران سرام, accessed on June 26, 2026, https://www.iranceramco.com/category/740-export-ceramic-tiles-iraq
7. Import and Export Business in Oman: The Complete 2026 Setup Guide, accessed on June 26, 2026, https://aowjbusinessconsultant.com/import-and-export-business-in-oman-the-complete-2026-setup-guide
8. Send your cargo from Oman to Karachi Faster & Reliably – Alliance Shipping, accessed on June 26, 2026, https://theallianceshipping.com/cargo-from-oman-to-karachi/
9. Customs Clearance in Oman By ICIT, accessed on June 26, 2026, https://icitlogistics.com/en/our-services/customs-clearance/
10. گواهی انطباق محصول coc جهت صادرات به عراق – مجوزبازرسی COI, accessed on June 26, 2026, https://icnet.blogfa.com/post/21
11. صادرات کاشی و سرامیک به عراق – دومیرو, accessed on June 26, 2026, https://doomiro.com/export-services-ceramic-tiles/export-ceramic-tiles-to-iraq/
12. صادرات سنگ به عراق و نکات مهم آن – کالاساخت, accessed on June 26, 2026, https://kalasakht.com/blog?id=%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82-%D9%88-%D9%86%DA%A9%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%A2%D9%86
13. راهنمای صادرات کاشی و سرامیک به عراق + خرید سرامیک صادراتی – سیوان لند, accessed on June 26, 2026, https://sivanland.com/blog/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B4%DB%8C-%D9%88-%D8%B3%D8%B1%D8%A7%D9%85%DB%8C%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82/
14. صادرات سنگ به عمان – دومیرو, accessed on June 26, 2026, https://doomiro.com/stone-export-services/export-stone-to-oman/
15. صادرات کاشی و سرامیک به عمان – دومیرو, accessed on June 26, 2026, https://doomiro.com/export-services-ceramic-tiles/export-ceramic-tiles-to-oman/
16. صادرات سنگ ساختمانی به عمان, accessed on June 26, 2026, https://onlinesang.com/export-of-building-stone-to-oman
17. صادرات سنگ ساختمانی به عمان – عمان تجارت, accessed on June 26, 2026, https://omantejarat.ir/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86/
18. صادرات کاشی و سرامیک به عمان | ( 03 تیر ) – ایران سرام, accessed on June 26, 2026, https://www.iranceramco.com/category/812-export-ceramic-tiles-oman
19. بسته بندی کاشی و سرامیک و اهمیت آن در بازارهای صادراتی | کاویان سرام, accessed on June 26, 2026, https://kavianceram.com/ceramic-tile-packaging/
20. Rajal Export at Oman – We are Leading manufacturer, exporter and supplier of WallTiles, FloorTiles, Porcelain Tiles, Nano Tiles, Digital Tiles, and Sanitary wares – Rajal Ceramic, accessed on June 26, 2026, https://rajalceramic.com/export/country/oman
21. Home – ClayArk Oman | Premium Tiles & Ceramics, accessed on June 26, 2026, https://clayarkoman.com/
22. Al Fidan Ceramics | Home, accessed on June 26, 2026, https://alfidanceramics.com/
23. ISPM-15 در پالت چیست؟ – انبار آنلاین, accessed on June 26, 2026, https://www.anbaronline.ir/p/1109/ispm15-%D8%AF%D8%B1-%D9%BE%D8%A7%D9%84%D8%AA-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F
24. استاندارد پالت پلاستیکی برای صادرات {صفر تا صد}, accessed on June 26, 2026, https://www.palletkaran.com/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D9%BE%D8%A7%D9%84%D8%AA-%D9%BE%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%AA%DB%8C%DA%A9%DB%8C/
25. گواهی انطباق (CoC) چیست و چرا باید اخذ شود؟ – ایزوسیستم, accessed on June 26, 2026, https://isosystem.org/what-coc-cerfiticate-of-conformity/
26. حمل و نقل و بسته بندی سنگ های ساختمانی – کالاساخت, accessed on June 26, 2026, https://kalasakht.com/blog?id=%D8%AD%D9%85%D9%84_%D9%88_%D9%86%D9%82%D9%84_%D9%88_%D8%A8%D8%B3%D8%AA%D9%87_%D8%A8%D9%86%D8%AF%DB%8C_%D8%B3%D9%86%DA%AF_%D9%87%D8%A7%DB%8C_%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C
27. Customs Guide OMAN (Sultanate) – FIDI Global Alliance, accessed on June 26, 2026, https://www.fidi.org/sites/default/files/public/2020-03/M_Svcs_Customsregulation_Oman_0.pdf
28. The Ultimate Guide to Hassle-Free Customs Clearance in Oman – Medium, accessed on June 26, 2026, https://medium.com/@expressfreightoman/the-ultimate-guide-to-hassle-free-customs-clearance-in-oman-2435856a307b
29. How to Get Customs Clearance in Oman: First-Timer Guide – Express Freight Services, accessed on June 26, 2026, https://www.expressfreightoman.com/blog/how-to-get-customs-clearance-in-oman-first-timer-guide
30. ارسال بار به عمان از طریق بهترین شرکت حمل و نقل دریایی 2026, accessed on June 26, 2026, https://rowyal.com/%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86-shipping-from-iran-to-oman/
31. Sea ports of Oman – Business Setup Worldwide (BSW), accessed on June 26, 2026, https://www.businesssetup.com/om/freezone/oman-sea-ports
32. واردات از عمان | لیست کالاهای وارداتی + هزینه‌ها – دارا تجارت, accessed on June 26, 2026, https://daraexpert.com/services/import/imported-from-oman/
33. Ship Container to Oman – Home of All things RO-RO – RorofromUsa.Com, accessed on June 26, 2026, https://www.rorofromusa.com/ship-container-to-oman/
34. Seamless Transitions: Turkey to Oman Shipping – Asadi Express Cargo, accessed on June 26, 2026, https://asadi.express/seamless-transitions-turkey-to-oman-shipping/
35. مدارک لازم برای صادرات به عراق – بازرگانی ساتراپ تجارت, accessed on June 26, 2026, http://satraptejarat.com/%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DA%A9-%D9%84%D8%A7%D8%B2%D9%85-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%B9%D8%B1%D8%A7%D9%82/
36. صادرات کاشی و سرامیک به عراق + شرایط و مزایا | مانامستر, accessed on June 26, 2026, https://manamaster.com/mag/export-of-ceramic-tiles-to-iraq/
37. جدول تعرفه های گمرکی واردات کالا به عراق, accessed on June 26, 2026, https://ir-iqcc.com/?p=3268
38. ارسال بار به عمان|فریت بار مسقط در 3 روز کاری – شرکت حمل و نقل بین المللی آنی بار, accessed on June 26, 2026, https://anibar-transport.com/landing-oman/