واردات کشنده داف و ولوو استوک در ۱۴۰۵؛ شرایط اسقاط، ترخیص و شماره‌گذاری

نوسازی ناوگان حمل‌ونقل جاده‌ای در سال ۱۴۰۵ با اجرایی شدن کامل آیین‌نامه‌های قانون برنامه هفتم پیشرفت، وارد فاز جدیدی شده است.¹ با توجه به فرسودگی گسترده ناوگان سنگین و تأثیر مستقیم آن بر بهره‌وری اقتصادی و ایمنی جاده‌ها، دولت مسیر واردات کشنده‌های کارکرده اروپایی به‌ویژه برندهای پیشروی داف (DAF) و ولوو (Volvo) را با ابلاغیه‌های جدید تسهیل کرده است.³

این گزارش به تحلیل دقیق فرآیندهای بازرگانی، هزینه‌های ترخیص واردات کشنده داف و ولوو استوک در ۱۴۰۵ و جزئیات سیستم اسقاط در سال جاری می‌پردازد. در شرایطی که قیمت گواهی‌های اسقاط و نرخ ارز محاسباتی دستخوش تغییر شده است، آگاهی از آخرین بخشنامه‌ها برای واردکنندگان، شرکت‌های حمل‌ونقل و رانندگان خودمالک، پیش‌شرط اصلی یک سرمایه‌گذاری موفق و ایمن در حوزه لجستیک جاده‌ای است.⁵

تحلیل زیرساخت‌های قانونی و سیر تحول مقررات در سال ۱۴۰۵

قانون مادر برای واردات خودروهای سنگین در سال جاری، “قانون ساماندهی صنعت خودرو” و به ویژه آیین‌نامه اجرایی بند (پ) ماده ۵۹ قانون برنامه هفتم پیشرفت است.¹ طبق این قانون که تا سال ۱۴۰۷ اعتبار دارد، واردات انواع کشنده جاده‌ای با هدف ارتقای ایمنی و کاهش مصرف سوخت مجاز شمرده شده است.²

یکی از مهم‌ترین تغییرات سال ۱۴۰۵، تثبیت قانون واردات کشنده‌های با عمر تا ۱۰ سال ساخت است.⁸ بر اساس شماره شناسایی خودرو (VIN) در زمان ورود به کشور، سن خودرو نباید از ۱۰ سال تجاوز کند.³ این در حالی است که در طرح‌های عمومی سال‌های گذشته، سقف سنی ۵ سال تعیین شده بود.⁹ همچنین طبق بخشنامه‌های اخیر، اولویت واردات با کشنده‌هایی است که ظرفیت ناخالص (GVW) آن‌ها ۱۸ تن و بالاتر باشد.¹¹

الزامات فنی و استانداردهای اجباری برای ورود کشنده

در سال ۱۴۰۵، استانداردهای آلایندگی و ایمنی با سخت‌گیری بیشتری اعمال می‌شوند. کشنده‌های وارداتی باید حداقل استاندارد آلایندگی یورو ۵ یا یورو ۶ را دارا باشند.¹¹ همچنین ارائه تاییدیه WVTA (تایید نوع کل خودرو) و انطباق با گواهی استاندارد ای‌مارک (COC) الزامی است.¹²

واردات عمدتاً از برندهای معتبر کشورهای عضو اتحادیه اروپا، انگلیس، ژاپن یا کره جنوبی مجاز است.¹² در سال جاری، بخشنامه ویژه‌ای برای واردات کشنده‌های کارکرده (مدل ۲۰۱۹ به بالا) از مبدأ ترکیه ابلاغ شده است که فرآیند تأمین خودرو را برای بازرگانان ایرانی تسهیل می‌کند.¹³ این خودروها از شمول قانون “تقدم تاریخ ثبت سفارش بر ورود کالا” مستثنی شده‌اند تا رسوب کالا در مرزها کاهش یابد.¹⁴

تحلیل تفاوت‌های واردات بر اساس سن خودرو

در سال جاری دو مسیر اصلی برای واردات وجود دارد:

۱. طرح نوسازی (کشنده‌های ۱۰ ساله): مخصوص مالکان خودروهای فرسوده است که با ثبت‌نام در سامانه “ستاد نوسازی ناوگان”، اجازه واردات پیدا می‌کنند.⁸ در این طرح، به ازای هر ثبت سفارش، اسقاط یک دستگاه کشنده یا اتوبوس با عمر بالای ۲۵ سال اجباری است.⁸ ۲. طرح عمومی (کشنده‌های ۵ ساله): شرکت‌های بازرگانی دارای کارت بازرگانی معتبر می‌توانند اقدام به واردات مدل‌های جدیدتر کنند.¹²

در هر دو طرح، واردات به صورت “بدون انتقال ارز” مجاز شمرده شده است که به واردکننده اجازه می‌دهد از منابع ارزی خارج از کشور یا ارز حاصل از صادرات (کوتاژ صادراتی) استفاده کند.¹³

کالبدشکافی فنی کشنده‌های ولوو FH500 و داف XF/XG در بازار ۱۴۰۵

در سال ۱۴۰۵، ولوو FH500 همچنان پرچم‌دار بازار کشنده‌های وارداتی است. مدل‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ این خودرو با موتور D13K (۱۳ لیتری) و قدرت ۵۰۰ اسب بخار، با استانداردهای سوختی ایران سازگاری بالایی نشان داده‌اند.¹⁶ گیربکس I-Shift این مدل با ۲۴ سوپاپ و گشتاور ۲۵۰۰ نیوتن‌متر، تعویض دنده‌های هوشمندی را در جاده‌های ترانزیتی فراهم می‌کند.¹⁸

برند داف نیز با سری جدید XG و XG+ در سال جاری حضور پررنگی دارد. مدل XG به عنوان پرچم‌دار داف، از پیشرانه PACCAR MX-13 با قدرت ۵۳۰ اسب بخار بهره می‌برد.¹⁹ کابین داف XF و XG به دلیل حذف پالونی وسط و طراحی ارگونومیک، فضای رفاهی بیشتری را نسبت به ولوو در اختیار راننده قرار می‌دهد.¹⁸

سیستم‌های ایمنی و رفاهی پیشرفته

مدل‌های ۲۰۲۲ به بالای ولوو و داف مجهز به سیستم‌های ADAS (کمک‌راننده پیشرفته) هستند.¹⁸ این تجهیزات شامل ترمز اضطراری خودکار (AEB)، سیستم ضد واژگونی (ESP)، هشدار خروج از خط (LDW) و سنسورهای تشخیص خواب‌آلودگی است.¹⁸ در مدل‌های جدید، صفحه نمایش ۹ اینچی دیجیتال با قابلیت‌های ابری و فرمان‌های صوتی، تجربه رانندگی را به استانداردهای جهانی نزدیک کرده است.¹⁷

فرآیند اسقاط و ارزش‌گذاری گواهی‌ها در سال ۱۴۰۵

گلوگاه اصلی شماره‌گذاری در سال ۱۴۰۵، تأمین گواهی اسقاط است. قیمت هر گواهی اسقاط در ابتدای سال جاری توسط ستاد نوسازی ناوگان تعیین شده و بر اساس سن و نوع خودروی فرسوده متغیر است.²¹

قیمت هر واحد گواهی اسقاط در بازار آزاد تا ۹۵ میلیون تومان نیز معامله می‌شود.²¹ برای شماره‌گذاری یک کشنده وارداتی، ارائه گواهی اسقاط یک دستگاه کشنده فرسوده با سن بالای ۲۵ سال الزامی است.⁸

طرح جایگزین ۵ درصد ارزش گمرکی

طبق مصوبات جدید، در صورت کمبود گواهی اسقاط در سامانه، واردکنندگان می‌توانند با پرداخت ۵ درصد ارزش گمرکی خودرو به صندوق حمایت از تحقیقات وزارت صمت، مجوز شماره‌گذاری دریافت کنند.²⁴ هزینه این طرح برای دارندگان “کارت هوشمند رانندگی” حدود ۵۰۰ میلیون تومان و برای افراد فاقد کارت هوشمند تا ۱.۲ میلیارد تومان برآورد می‌شود.²⁴ با این حال، اولویت دولت در سال ۱۴۰۵ خروج فیزیکی فرسوده‌هاست و استفاده از این طرح ممکن است با محدودیت‌های زمانی مواجه شود.²⁵

تحلیل هزینه‌های گمرکی و قیمت تمام شده در سال ۱۴۰۵

هزینه‌های ترخیص در سال جاری به دلیل تغییر نرخ ارز محاسباتی و افزایش حقوق ورودی، رشد داشته است. علاوه بر قیمت خرید خودرو در اروپا (که برای ولوو FH500 مدل ۲۰۲۳ حدود ۱۴.۸ میلیارد تومان و برای داف XF مدل ۲۰۲۲ حدود ۱۳ میلیارد تومان است)، هزینه‌های جانبی به شرح زیر است:²⁰

۱. حقوق گمرکی و سود بازرگانی: حدود ۸۰۰ میلیون تا ۱.۲ میلیارد تومان (بسته به ارزش CIF).⁵ ۲. مالیات بر ارزش افزوده: ۱۰ درصد مجموع ارزش گمرکی و حقوق ورودی.²⁶ ۳. هزینه خدمات پس از فروش: مبالغی بین ۴۵۰ تا ۶۰۰ میلیون تومان که به شرکت‌های عاملیت (مانند سایپا دیزل یا پادرا دیزل) پرداخت می‌شود.²⁷ ۴. عوارض شهرداری و آلایندگی: عوارض سالانه معادل ۱.۵ در هزار مجموع ارزش گمرکی و حقوق ورودی است.²⁶

در مجموع، هزینه ترخیص و پلاک‌گذاری یک کشنده (بدون احتساب قیمت خرید) بین ۱.۵ تا ۲.۵ میلیارد تومان برآورد می‌شود.⁵

راهنمای گام‌به‌گام اجرایی واردات در سال ۱۴۰۵

۱. ثبت‌نام در سامانه نوسازی: مالک خودروی فرسوده باید اسناد خود را در سایت (nnhk.ir) ثبت و تاییدیه راهور را دریافت کند.³ ۲. خرید و حمل: انتخاب خودرو در اروپا یا ترکیه و حمل به گمرکات مرزی (مانند بازرگان).²⁹ ۳. ثبت سفارش: اخذ مجوزهای فنی از سازمان استاندارد و محیط زیست در سامانه جامع تجارت.¹² ۴. تخصیص ارز: ثبت اطلاعات ارزی در بانک عامل (روش بدون انتقال ارز).¹⁴ ۵. اظهار و ترخیص: پرداخت حقوق گمرکی و خروج خودرو از گمرک (امکان ترخیص ۹۰ درصدی کالا قبل از کد ساتا وجود دارد).¹⁴ ۶. اسقاط فیزیکی: تحویل خودروی قدیمی به مراکز اسقاط و دریافت تاییدیه نهایی برای شماره‌گذاری.²³

هشدارها و نکات کلیدی برای ذینفعان

• محدودیت فروش: طبق قوانین ۱۴۰۵، مشمولان واردات خودروهای کارکرده تا ۵ سال حق فروش رسمی یا وکالتی خودرو را ندارند و پلیس راهور از تعویض پلاک این خودروها جلوگیری می‌کند.¹²
• خدمات پس از فروش: قبل از خرید، از وجود قطعات و پشتیبانی فنی برند انتخابی در ایران مطمئن شوید. برند داف توسط شرکت‌هایی مانند پادرا دیزل و داف سنتر پشتیبانی می‌شود اما تأمین قطعات خاص آن ممکن است زمان‌بر باشد.²⁷
• کارت هوشمند: داشتن کارت هوشمند رانندگی فعال، هزینه‌های شماره‌گذاری و عوارض را به شدت کاهش می‌دهد.²⁴

نتیجه‌گیری و چشم‌انداز بازار

سال ۱۴۰۵ سالی سرنوشت‌ساز برای نوسازی ناوگان سنگین است. با ابلاغ طرح واردات ۱۰ ساله، فرصت بی‌نظیری برای رانندگان فراهم شده تا با هزینه‌ای معقول‌تر، تکنولوژی‌های برتر اروپایی مانند ولوو FH500 و داف XG را وارد جاده‌های ایران کنند. اگرچه پیچیدگی‌های سیستم اسقاط و نوسانات ارزی چالش‌برانگیز است، اما بهره‌وری سوخت و ایمنی بالای این خودروها، تضمین‌کننده سودآوری بلندمدت در صنعت حمل‌ونقل است. توصیه می‌شود واردکنندگان با تکیه بر روش‌های قانونی “بدون انتقال ارز” و با مشاوره شرکت‌های معتبر بازرگانی، فرآیند نوسازی را در نیمه اول سال به سرانجام برسانند تا از تغییرات احتمالی تعرفه‌ها در نیمه دوم سال در امان بمانند.

Works cited

1. شرایط جدید برای واردات کامیون‌ های کشنده به نفع رانندگان|حذف کد ساتا – بلاگ باکامیون, accessed on February 25, 2026, https://bakamion.ir/blog/new-conditions-imported-trucks-enter-iran/
2. مصوبه ترخیص ۹۰ درصدی کالاها تا پایان بهمن ۱۴۰۴ تمدید شد|اقتصاد معاصر, accessed on February 25, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DB%B9%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87%D9%85%D9%86-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B4%D8%AF_ZWdodGVzYWRlbW9hc2VyLmlyL2ZhL25ld3MvNDE0MDAv_2KfZgtiq2LXYp9ivINmF2LnYp9i12LE=
3. ترخیص خودرو از گمرک در سال 1404 – باما, accessed on February 25, 2026, https://bama.ir/news/10419/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9
4. ترخیص کالا از گمرک بدون ماندن در صف ارز – عصر ایران – خبر فارسی, accessed on February 25, 2026, https://khabarfarsi.com/ua/237469325
5. واردات و ترخیص کامیون کشنده تریلی – بازرگانی اصولی شجاعی, accessed on February 25, 2026, https://osouli.trade/page/import-and-clearance-of-the-trailer
6. معرفی و واردات کشنده داف XF530 – بازرگانی اصولی شجاعی, accessed on February 25, 2026, https://osouli.trade/page/daf-xf-530
7. شرایط واردات کامیون دست دوم و کشنده کارکرده – باما, accessed on February 25, 2026, https://bama.ir/news/13714/%D9%86%D9%88%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D9%81%D8%B1%D8%B3%D9%88%D8%AF%D9%87
8. مجوز واردات ماشین سنگین داف ۴۸۰ با شماره گذاری – نگین تندیس فراسو, accessed on February 25, 2026, https://negintandisfarsoo.com/duff-480-heavy-machine-import-license-with-numbering/
9. تصویب واردات کامیون ۱۰ ساله با شرط اسقاط یک کامیون فرسوده – دیزلیران, accessed on February 25, 2026, https://dieseliran.com/10-year-old-truck-import/
10. میزان دقیق ریز هزینه‌های ترخیص کامیون وارداتی از گمرک تا پلاک – بلاگ باکامیون, accessed on February 25, 2026, https://bakamion.ir/blog/foreign-trucks-price/
11. شرایط واردات خودرو خارجی – بهمن ۱۴۰۴, accessed on February 25, 2026, https://khodro45.com/mag/car-import/
12. واردات کامیون ۱۰ ساله تصویب شد، به ازای اسقاط یک کامیون از رده خارج …, accessed on February 25, 2026, https://bakamion.ir/blog/old-trucks-imports/
13. واردات کشنده با عمر کمتر از ۵ سال یا زیر ۱۰ سال؛ کدام مجاز است؟ – ایسنا, accessed on February 25, 2026, https://www.isna.ir/news/1402072517320/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B9%D9%85%D8%B1-%DA%A9%D9%85%D8%AA%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%DB%B5-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%8C%D8%A7-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%DB%B1%DB%B0-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DA%A9%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
14. شرایط کامل واردات خودرو خارجی در سال ۱۴۰۳ – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 25, 2026, https://gtg.ir/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C/
15. ولوو FH 500 – واردات کشنده اروپایی, accessed on February 25, 2026, https://truckss.ir/product/fh500/
16. متن کامل آیین نامه اجرایی ماده ۱۰ قانون ساماندهی صنعت خودرو – شرکت سبز خودرو زاگرس, accessed on February 25, 2026, https://khodrofarsoode.com/%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%AF%D9%87-%DB%B1%DB%B0-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D9%87%DB%8C-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA-%D8%AE/
17. مراحل و شرایط اسقاط خودرو فرسوده (۶ اسفند ۱۴۰۴) – Khodro45, accessed on February 25, 2026, https://khodro45.com/mag/scrapping-used-car-guide/
18. همه چیز درباره اسقاط کامیون فرسوده + طرح‌های ۱۴۰۳, accessed on February 25, 2026, https://khodrofarsude.com/what-is-truck-scrapping/
19. هزینه ترخیص کامیون های وارداتی از گمرک افزایش یافت!!! – دیزلیران, accessed on February 25, 2026, https://dieseliran.com/truck-clearance-from-customs-1403/
20. قیمت گواهی اسقاط برای واردات خودروی کارکرده – ایران جیب, accessed on February 25, 2026, https://www.iranjib.ir/shownews/123275/%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%DA%AF%D9%88%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D9%82%D8%A7%D8%B7-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87/
21. شرایط پلاک گذاری کامیون و کشنده های وارداتی تعیین شد – عصر خودرو, accessed on February 25, 2026, http://www.asrekhodro.com/Mobile/News/234515/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D9%BE%D9%84%D8%A7%DA%A9-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%B4%D8%AF
22. Iran Car Import Rules 2025: Complete Guide for Iranian Expats – Living in Tehran (LiT), accessed on February 25, 2026, https://livingintehran.com/2025/08/26/iran-car-import-rules-2025-complete-guide-for-iranians-living-abroad/
23. واردات کامیون و کشنده کارکرده آزاد شد + شرایط – اقتصاد آنلاین, accessed on February 25, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2083407/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D8%B4%D8%AF-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7
24. کامیون های وارداتی بدون گواهی اسقاط با پرداخت۵٪ پلاک میشوند – بلاگ باکامیون, accessed on February 25, 2026, https://bakamion.ir/blog/abortion-certificate-truck-import/
25. وضعیت واردات کامیون و ترخیص 26 هزار کشنده از گمرک – خانه, accessed on February 25, 2026, https://importdtc.com/import-truck/
26. قیمت گواهی اسقاط کامیون وارداتی با قانون جدید مشخص شد. – بلاگ باکامیون, accessed on February 25, 2026, https://bakamion.ir/blog/imported-truck-2/
27. شوک بزرگ دولت به بازار خودروهای تجاری؛ واردات کامیون و کشنده مشروط به اسقاط شد + نامه, accessed on February 25, 2026, https://www.khodrobank.com/reviews/40911/%D8%B4%D9%88%DA%A9-%D8%A8%D8%B2%D8%B1%DA%AF-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%9B-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%88%D9%86-%D9%88-%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D9%82%D8%A7%D8%B7-%D8%B4%D8%AF—%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87
28. Car Import Rules for Iranians Living Abroad in 2025: Full Guide and Tariff Breakdown – Living in Tehran (LiT), accessed on February 25, 2026, https://livingintehran.com/2025/11/12/car-import-rules-for-iranians-living-abroad-in-2025-full-guide-and-tariff-breakdown/
29. جزئیات تعرفه و شرایط واردات خودرو در سال ۱۴۰۳ + جدول تعرفه‌ها – پدال, accessed on February 25, 2026, https://www.pedal.ir/vision/708286-details-tariffs-conditions-importing-cars-1403/
30. واردات انواع کشنده بنز ، ولوو ، داف ، مان ، رنو و اسکانیا فوری و با ثبت پلاک داخلی – هلدینگ میر محمد, accessed on February 25, 2026, https://www.mirmohammad.ir/truck-import/
31. مشخصات فنی کشنده ولوو FH500 نیو فیس نسل چهار در ایران, accessed on February 25, 2026, https://www.mirmohammad.ir/%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B5%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%88%D9%84%D9%88%D9%88-%D9%86%DB%8C%D9%88-%D9%81%DB%8C%D8%B3-%D9%86%D8%B3%D9%84-%DA%86%D9%87%D8%A7%D8%B1/