واردات ماشین ‌آلات دست دوم ۱۴۰۵

واردات ماشین‌آلات دست دوم زیر ۵ سال ۱۴۰۵؛ شرایط، قوانین و بخشنامه جدید

فهرست مطالب

صنعت و بازرگانی ایران در آستانه سال ۱۴۰۵ با یکی از پیچیده‌ترین و در عین حال حیاتی‌ترین دوره‌های گذار خود روبرو است. فرسودگی گسترده ناوگان حمل‌ونقل جاده‌ای، ماشین‌آلات معدنی و تجهیزات استراتژیک کشاورزی از یک سو و محدودیت‌های شدید تولید داخلی برای پوشش تقاضای انباشته از سوی دیگر، سیاست‌گذار را به سمت اتخاذ رویه‌ای عمل‌گرایانه در حوزه واردات ماشین‌آلات مستعمل سوق داده است.

بخشنامه جدید وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) برای سال ۱۴۰۵، با تکیه بر اسناد بالادستی همچون قانون ساماندهی صنعت خودرو و الزامات لایحه بودجه کل کشور، نقشه‌ای راه برای نوسازی این زیرساخت‌ها با استفاده از ماشین‌آلات با عمر کمتر از ۵ سال ترسیم کرده است. گزارش «واردات ماشین ‌آلات دست دوم ۱۴۰۵» به بررسی ابعاد حقوقی، فنی، ارزی و ژئوپلیتیک این بخشنامه می‌پردازد تا نمایی همه‌جانبه برای بازرگانان، تولیدکنندگان و سیاست‌گذاران ارائه دهد.

بستر حقوقی و سیر تحول قوانین واردات ماشین‌آلات مستعمل (۱۴۰۰-۱۴۰۵)

درک دقیق شرایط سال ۱۴۰۵ مستلزم بازخوانی مسیری است که از اوایل دهه ۱۴۰۰ آغاز شد. پس از سال‌ها ممنوعیت مطلق واردات کالا‌های سرمایه‌ای مستعمل، مجلس شورای اسلامی با تصویب قانون ساماندهی صنعت خودرو در آبان ماه ۱۴۰۰، نخستین گام را برای بازگشایی مسیر نوسازی برداشت.1 ماده ۱۱ الحاقی به این قانون که در خرداد ماه ۱۴۰۲ نهایی شد، صراحتاً اجازه واردات خودرو‌های کارکرده و ماشین‌آلات جاده‌ای را صادر کرد.2

در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴، اجرای این قانون با فراز و نشیب‌های فراوانی همراه بود. عمده‌ترین موانع، عدم تخصیص ارز توسط بانک مرکزی و چالش‌های مربوط به آیین‌نامه‌های اجرایی بود.4 با این حال، بخشنامه جدید وزارت صمت برای سال ۱۴۰۵، با اصلاح مبانی محاسبه حقوق ورودی و شفاف‌سازی منشأ ارز، تلاش کرده است تا گره‌های اجرایی سنوات قبل را بگشاید. این بخشنامه بر اساس مصوبه شماره ۶۶۵۳۸/ت۶۱۶۸۷ هیئت وزیران تدوین شده و هدف آن ایجاد انضباط در ثبت سفارش و مدیریت بهینه تقاضا است.6

جایگاه ماده ۱۱ قانون ساماندهی در نظام بازرگانی ۱۴۰۵

ماده ۱۱ قانون ساماندهی صنعت خودرو، اصلی‌ترین مجوزی است که به وزارت صمت اجازه می‌دهد تا به منظور تنظیم بازار و حمایت از بخش‌های مولد، واردات ماشین‌آلات زیر ۵ سال را تسهیل کند.7 در بخشنامه سال ۱۴۰۵، این ماده به عنوان زیربنای ورود کشنده‌ها، کامیون‌ها، اتوبوس‌ها و ون‌های کارکرده مورد استفاده قرار گرفته است.7 تغییر مهم در سال ۱۴۰۵، حذف برخی محدودیت‌های مربوط به انتقال فناوری برای کالا‌های مستعمل است که در سال‌های قبل به عنوان یک سد بوروکراتیک عمل می‌کرد.2

کمیسیون ماده یک و نظارت بر توازن تولید و واردات

کمیته ماده یک آیین‌نامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات در سال ۱۴۰۵، نقشی محوری‌تر از همیشه ایفا می‌کند. این کمیته با بررسی دوره‌ای ظرفیت تولیدکنندگان داخلی (مانند هپکو در بخش معدن یا تراکتورسازی در بخش کشاورزی)، سقف تعداد و کدهای تعرفه مجاز برای واردات مستعمل را تعیین می‌نماید.1 بر اساس تصمیمات این کمیته برای سال ۱۴۰۵، اولویت واردات با ماشین‌آلاتی است که یا در داخل تولید نمی‌شوند و یا تکنولوژی تولید آن‌ها قدیمی شده و مصرف سوخت بالایی دارند.10

تحلیل تخصصی واردات ماشین‌آلات معدنی و راهسازی در سال ۱۴۰۵

بخش معدن به عنوان پیشران اقتصاد غیرنفتی، بیشترین بهره را از بخشنامه‌های جدید مستعمل زیر ۵ سال می‌برد. با این حال، تضاد منافع میان بهره‌برداران معادن و تولیدکنندگان داخلی همچنان یکی از محورهای اصلی سیاست‌گذاری صمت است.12

بخشنامه صمت و حمایت از توانمندی‌های داخلی

وزارت صمت در بخشنامه سال ۱۴۰۵، بر ممنوعیت واردات ماشین‌آلات معدنی که نمونه مشابه داخلی با توان رقابتی دارند، تأکید کرده است.12 طبق دستورالعمل‌های ابلاغی به مدیران استانی، واردات ماشین‌آلات در مواردی که سابقه ساخت داخل وجود دارد، منوط به “خرید متناظر” شده است؛ به این معنا که متقاضی باید به ازای واردات هر دستگاه مستعمل، تعهد خرید یا حمایت از تولید یک دستگاه داخلی را ارائه دهد.14

با این حال، برای ماشین‌آلات “فوق سنگین” (Ultra-Heavy) که تکنولوژی ساخت آن‌ها در کشور وجود ندارد، محدودیت تعداد حذف شده است.14 این رویکرد به منظور جلوگیری از تعطیلی پروژه‌های بزرگ معدنی و راهسازی اتخاذ شده است.

فهرست ماشین‌آلات مجاز معدنی و مشخصات فنی ۱۴۰۵

در جدول زیر، مشخصات فنی ماشین‌آلات معدنی و راهسازی که طبق بخشنامه جدید سال ۱۴۰۵ واردات مدل‌های مستعمل (زیر ۵ سال) آن‌ها بلامانع اعلام شده، آمده است:

نوع دستگاهظرفیت بارگیری / وزن کاریقدرت موتور (اسب بخار)ملاحظات فنی
دامپتراک (Dump Truck)بالای ۵۰ تنمخصوص عملیات سنگین معدنی 15
تراک معدنی (Mining Truck)بالای ۷۰ تنده چرخ و بالاتر 16
لودر (Loader)وزن کل بالای ۳۰ تنبالای ۳۱۰ HPاولویت با برندهای معتبر جهانی 15
بیل هیدرولیکی (Excavator)وزن کل بالای ۴۰ تنبالای ۳۵۰ HPدارای سیستم هیدرولیک پیشرفته 15
بلدوزر (Bulldozer)وزن کاری بالای ۳۸ تنبالای ۳۲۰ HPمجهز به تیغه‌های مخصوص معدن 16
گریدر (Grader)وزن کل بالای ۲۰ تنمخصوص تسطیح جاده‌های معدنی 15

این تفکیک ظرفیتی نشان‌دهنده استراتژی صمت برای هدایت واردات به سمتی است که تولید داخلی در آن ناتوان است، در حالی که بازار ماشین‌آلات متوسط را برای سازندگان داخلی حفظ می‌کند.12

مدرنیزاسیون بخش کشاورزی: واردات مستعمل‌های استراتژیک

بخش کشاورزی ایران با چالش‌های بهره‌وری و هدررفت منابع آب روبرو است. بخشنامه ۱۴۰۵ وزارت صمت با همکاری وزارت جهاد کشاورزی، واردات ماشین‌آلات مستعمل خودگردان را به عنوان راهکاری سریع برای ارتقای ضریب مکانیزاسیون شناسایی کرده است.17

ضوابط واردات تراکتورهای سنگین و کمباین‌ها

در سال ۱۴۰۵، واردات تراکتورهای مستعمل صرفاً در رده سنگین مجاز است. تراکتورهای با قدرت کمتر از ۱۵۰ اسب بخار که ستون فقرات تولید داخلی هستند، همچنان در لیست ممنوعه قرار دارند تا از اشتغال داخلی حمایت شود.10 برای تراکتورهای بالای ۱۵۰ اسب بخار، برندهای پیشنهادی صمت شامل John Deere، Case، New Holland، Valtra و Massey Ferguson است.19

در بخش کمباین، واردات دستگاه‌های مستعمل برداشت پنبه، چغندرقند، ذرت و گوجه‌فرنگی با شرط داشتن گواهی تایید نوع از سازمان ملی استاندارد آزاد شده است.19 یک نکته کلیدی در بخشنامه ۱۴۰۵، امکان لغو شرط سال ساخت برای برخی ماشین‌آلات بسیار خاص و کمیاب کشاورزی با تایید مستقیم کمیته ماده یک است.10

فهرست ماشین‌آلات کشاورزی مجاز برای ورود در سال ۱۴۰۵

ردیفنوع ماشین‌آلات مستعملمشخصات فنی / برند پیشنهادیوضعیت خدمات پس از فروش
۱تراکتور چرخ‌لاستیکی سنگینبالای ۱۵۰ اسب بخار (برندهای اروپایی/آمریکایی)الزامی 19
۲کمباین برداشت پنبهخودگردان (John Deere, Case)الزامی 19
۳کمباین برداشت گوجه‌فرنگیخودگردان (Sandi Guarasi)الزامی 20
۴چاپر (برداشت علوفه سبز)خودگردان خورشیدی (Claas)الزامی 19
۵بیلر سنگینظرفیت بسته‌بندی بالای ۵۰۰ کیلوگرمالزامی 19

تحلیل داده‌های آماری نشان می‌دهد که نیاز سالانه کشور به برخی از این دستگاه‌ها (مانند چاپر) حدود ۱۰۰ دستگاه است، در حالی که تقاضای ثبت شده در سامانه‌ها بسیار بالاتر است؛ لذا صمت در سال ۱۴۰۵ نظارت سخت‌گیرانه‌ای بر تخصیص ارز این بخش خواهد داشت.20

نوسازی ناوگان حمل‌ونقل جاده‌ای: کشنده‌ها و اتوبوس‌ها

ناوگان حمل‌ونقل کالا و مسافر در ایران با میانگین سنی بالای ۲۰ سال، یکی از اصلی‌ترین کانون‌های اتلاف سوخت و حوادث جاده‌ای است. بخشنامه سال ۱۴۰۵ وزارت صمت، واردات کامیون، کشنده، اتوبوس و مینی‌بوس با عمر ۳ تا ۵ سال را به عنوان یک اولویت ملی تعریف کرده است.7

استانداردهای آلایندگی و ایمنی (یورو ۵ و ۶)

شرط ورود هرگونه وسیله نقلیه جاده‌ای مستعمل در سال ۱۴۰۵، رعایت استانداردهای زیست‌محیطی است. طبق آیین‌نامه اجرایی ماده ۱۱:

  • خودروهای بنزینی و هیبریدی مستعمل باید دارای استاندارد یورو ۵ و بالاتر باشند.7
  • خودروهای دیزلی مستعمل ملزم به داشتن استاندارد یورو ۵ به همراه فیلتر جاذب ذرات (DPF) یا استاندارد یورو ۶ هستند.7
  • تاییدیه فنی سیستم‌های تعلیق، فرمان و ترمز توسط شرکت‌های بازرسی بین‌المللی پیش از حمل (PSI) الزامی است.22

محدودیت‌های کارکرد و اصالت فنی

کامیون‌های مستعمل وارده در سال ۱۴۰۵ نباید کارکردی بیش از حد تعیین‌شده (معمولاً بین ۳۰۰ تا ۳۵۰ هزار کیلومتر) داشته باشند.22 همچنین ارائه گواهی اصالت کارکرد توسط مراجع معتبر کشور مبدأ برای جلوگیری از تقلب در کیلومترشمار دستگاه‌ها ضروری است.22 واردات برندهای آمریکایی و خودروهای فرمان‌راست (Right-hand drive) کماکان ممنوع است.24

واردات ماشین ‌آلات دست دوم ۱۴۰۵

تحلیل ابعاد ارزی و منشأ تامین مالی واردات در سال ۱۴۰۵

بزرگترین چالش واردات ماشین‌آلات در سال‌های اخیر، ناترازی ارزی بانک مرکزی بوده است. در سال ۱۴۰۴، تخصیص ۲ میلیارد دلاری مصوب مجلس به دلیل محدودیت منابع ارزی محقق نشد.4 در پاسخ به این بحران، بخشنامه ۱۴۰۵ وزارت صمت مسیرهای موازی و غیربانکی را تقویت کرده است.

واردات از محل ارز اشخاص و صادرات

یکی از ستون‌های اصلی واردات ماشین‌آلات مستعمل در سال ۱۴۰۵، استفاده از “ارز حاصل از صادرات خود یا دیگران” است.28 این رویه به صادرکنندگان اجازه می‌دهد تا تعهدات ارزی خود را از طریق واردات ماشین‌آلات سرمایه‌ای رفع کنند.29 در سال گذشته، نزدیک به ۱.۵ میلیارد دلار از واردات ماشین‌آلات معدنی از همین مسیر انجام شده است که نشان‌دهنده کارآمدی این روش در شرایط تحریمی است.31

رویه واردات بدون انتقال ارز (سرمایه‌گذاری خارجی)

بخشنامه جدید صمت، مسیر ویژه‌ای را برای ایرانیان مقیم خارج از کشور و سرمایه‌گذاران خارجی گشوده است. در سال ۱۴۰۵، این افراد می‌توانند بدون نیاز به تخصیص ارز دولتی و صرفاً با استفاده از منابع ارزی خود در خارج از کشور، نسبت به واردات ماشین‌آلات و خودروهای نو یا مستعمل (زیر ۵ سال) اقدام کنند.6 این رویه از بررسی سهمیه ارزی در سامانه‌های بانکی معاف است و سرعت اجرای آن بسیار بالاتر از روش‌های سنتی است.6

نرخ ارز محاسباتی گمرک و اثرات تورمی آن

یکی از پیچیدگی‌های بودجه ۱۴۰۵، افزایش “نرخ ارز مبنای محاسبه حقوق ورودی” است. بر اساس تحلیل‌های کارشناسی، نرخ یورو محاسباتی گمرک از ۷۵ واحد در سال ۱۴۰۴ به حدود ۱۰۳ واحد در سال ۱۴۰۵ افزایش یافته است (رشد ۳۷ درصدی).33 این موضوع به این معناست که حتی اگر نرخ تعرفه ثابت بماند، مبلغ ریالی که واردکننده باید به گمرک بپردازد ۳۷ درصد افزایش می‌یابد. این تغییر مبنا، فشار نقدینگی ریالی شدیدی به واحدهای تولیدی وارد می‌کند و احتمالاً منجر به افزایش قیمت تمام‌شده کالاها در بازار داخل خواهد شد.33

حقوق گمرکی، سود بازرگانی و عوارض واردات در بودجه ۱۴۰۵

ساختار هزینه‌ای واردات ماشین‌آلات در سال ۱۴۰۵ تحت تأثیر مصوبات جدید مجلس شورای اسلامی قرار گرفته است. مجلس با هدف تسهیل ورود کالا‌های سرمایه‌ای، حقوق گمرکی را در سطح پایینی نگه داشته است، اما سود بازرگانی کماکان به عنوان ابزار کنترلی دولت باقی مانده است.

تثبیت حقوق گمرکی در سطح ۴ درصد

نمایندگان مجلس در جریان بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۵، حقوق گمرکی انواع خودرو و ماشین‌آلات را به میزان ۴ درصد تعیین کردند.35 این نرخ ۴ درصدی، کفِ هزینه‌های گمرکی است و برای ماشین‌آلات خط تولید که فاقد ساخت داخل هستند، ممکن است طبق ماده ۱۱۹ قانون امور گمرکی مشمول معافیت کامل شود.38

سود بازرگانی پلکانی بر اساس نوع سوخت و حجم موتور

برخلاف حقوق گمرکی که ثابت است، سود بازرگانی در سال ۱۴۰۵ به صورت کاملاً تفکیک‌شده اعمال می‌شود. دولت در تلاش است تا با استفاده از این ابزار، واردات به سمت تکنولوژی‌های پاک‌تر هدایت شود:

  • ماشین‌آلات برقی و هیبریدی: کمترین میزان سود بازرگانی را دارند.40
  • ماشین‌آلات بنزینی و دیزلی: سود بازرگانی آن‌ها بر اساس توان موتور و حجم سیلندر تا ۱۶۵ درصد نیز می‌رسد.24

در جدول زیر، برآورد مجموع حقوق ورودی (حقوق گمرکی + سود بازرگانی) برای برخی ردیف‌های منتخب ماشین‌آلات در سال ۱۴۰۵ ارائه شده است:

نوع وسیله نقلیه / ماشین‌آلاتحقوق گمرکی (مصوب مجلس)سود بازرگانی (پیش‌بندی دولت)مجموع حقوق ورودی (تخمینی)
خودروهای برقی و بردافزا۴٪۰٪۴٪ 34
هیبریدی پلاگین (کم‌مصرف)۴٪۱۱٪۱۵٪ 34
بنزینی تا ۱۵۰۰ سی‌سی۴٪۳۶٪۴۰٪ 34
بنزینی ۲۵۰۰ تا ۳۰۰۰ سی‌سی۴٪۱۴۱٪۱۴۵٪ 24
ماشین‌آلات معدنی (فوق سنگین)۴٪۵٪ – ۱۰٪۹٪ – ۱۴٪ 44

باید توجه داشت که برای کالاهای مستعمل، ارزش‌گذاری گمرکی بر اساس قیمت‌های روز بازار جهانی در کشورهای ثالث (مانند امارات) و با کسر استهلاک سالیانه انجام می‌شود که این خود عاملی برای کاهش مبلغ نهایی حقوق ورودی نسبت به کالاهای نو است.3

تشریفات اجرایی و ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت (۱۴۰۵)

در سال ۱۴۰۵، کلیه مراحل واردات ماشین‌آلات مستعمل از ثبت درخواست تا ترخیص نهایی، در بستر “سامانه جامع تجارت ایران” (NTSW.ir) و به صورت الکترونیکی انجام می‌پذیرد. دقت در وارد کردن اطلاعات در این سامانه، تضمین‌کننده سرعت فرآیند و عدم بروز مشکلات حقوقی است.

مراحل پیش‌نیاز: کارت بازرگانی و شناسه فروشنده

اولین قدم برای هر بازرگان، داشتن کارت بازرگانی معتبر با رشته فعالیت مرتبط است.8 پس از آن، اطلاعات فروشنده خارجی باید در “سامانه فیدا” ثبت شود تا شناسه اختصاصی فروشنده دریافت گردد. این مرحله معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت زمان می‌برد.48

ایجاد پرونده و اخذ مجوزهای ارزی و فنی

پس از بارگذاری پروفرما در سامانه، واردکننده باید کدهای تعرفه (HS Code) دقیق کالا را وارد کند.48 سامانه جامع تجارت بر اساس نوع کالا، استعلام‌های لازم را به نهادهای ذی‌ربط ارسال می‌کند:

  • سازمان صمت استان: برای تایید ضرورت واردات و عدم ساخت داخل.51
  • دفتر صنایع ماشین‌آلات: برای بررسی انطباق فنی با بخشنامه ۱۴۰۵.6
  • سازمان ملی استاندارد: برای صحه‌گذاری تایید نوع و گواهی بازرسی.52

مدیریت عملیات ارزی و دریافت کد ساتا

پس از تایید نهایی ثبت سفارش، نوبت به مرحله “تخصیص ارز” می‌رسد. بازرگان باید با انتخاب بانک عامل، درخواست خود را در سامانه جامع ارزی ثبت کند.55 تایید بانک مرکزی منجر به صدور کد ۱۴ رقمی “ساتا” (مجوز اظهار گمرکی) می‌شود. بدون این کد، هیچ کالایی از گمرک ترخیص نخواهد شد.57

چالش‌های رایج در سامانه جامع تجارت

بسیاری از بازرگانان با خطاهایی نظیر “عدم تطابق اطلاعات هویتی” یا “تعرفه خارج از حوزه فعالیت” روبرو می‌شوند.47 همچنین زمان بررسی پرونده‌ها به طور متوسط دو هفته تخمین زده می‌شود، اما در مورد ماشین‌آلات مستعمل به دلیل نیاز به بازرسی‌های دقیق‌تر، این زمان ممکن است طولانی‌تر شود.47

واردات ماشین ‌آلات دست دوم ۱۴۰۵

استانداردهای فنی و نظارت سازمان ملی استاندارد در سال ۱۴۰۵

واردات ماشین‌آلات مستعمل با ریسک “تکنولوژی منسوخ” همراه است. به همین دلیل، سازمان ملی استاندارد ایران در سال ۱۴۰۵، فهرستی از گواهی‌های معتبر بین‌المللی را که برای ترخیص الزامی است، ابلاغ کرده است.

گواهی‌های صحه‌گذاری و تایید نوع (WVTA)

ماشین‌آلات وارده باید دارای تایید نوع کلی (Whole Vehicle Type Approval) مندرج بر روی پلاک شناسایی باشند.7 همچنین انطباق با گواهی‌های زیر ضروری است:

  • گواهی استاندارد ای‌مارک (E-Mark) برای محصولات اروپایی.7
  • گواهی انطباق عمومی جی‌سی‌سی (GCC) برای ماشین‌آلات موجود در حاشیه خلیج فارس.7
  • گواهی تاییدیه چین (CCC) یا اورآسیا (EAC) برای سایر منابع تامین.52

رده انرژی و محدودیت‌های زیست‌محیطی

طبق بخشنامه صمت، واردات تجهیزات برقی با رده انرژی پایین‌تر از A یا B ممنوع است.54 همچنین ماشین‌آلاتی که دارای قطعات رادیواکتیو باشند یا از تکنولوژی‌های منسوخ (مانند CNCهای قدیمی با راندمان پایین) استفاده کنند، اجازه ورود نخواهند داشت.11

ریسک‌های نوین بازرگانی: سیاست‌های ثانویه ایالات متحده در سال ۲۰۲۶

بازرگانان ایرانی در سال ۱۴۰۵ با یک متغیر خارجی جدید و بسیار اثرگذار مواجه شده‌اند. در فوریه ۲۰۲۶، دولت ایالات متحده (ترامپ ۲.۰) فرمان‌های اجرایی جدیدی را صادر کرد که هدف آن فشار بر شرکای تجاری ایران است.58

تعرفه‌های اضافی بر کشورهای طرف معامله با ایران

بر اساس فرمان اجرایی مورخ ۶ فوریه ۲۰۲۶، ایالات متحده می‌تواند بر کالاهای وارداتی از هر کشوری که به طور مستقیم یا غیرمستقیم از ایران کالا خریداری می‌کند یا به ایران خدمات فنی و ماشین‌آلات می‌فروشد، تعرفه‌های سنگین (مانند ۲۵ درصد) اعمال کند.58 این موضوع “ریسک واسطه‌گری” را در کشورهایی نظیر امارات، چین و ترکیه به شدت افزایش داده است.59

تأثیر بر قیمت تمام‌شده و زنجیره تأمین

این سیاست ثانویه باعث شده است که بسیاری از تامین‌کنندگان بزرگ قطعات و ماشین‌آلات، برای دوری از جریمه‌های آمریکا، هزینه‌های ریسک (Risk Premium) بالایی را از خریداران ایرانی طلب کنند.59 بازرگانان در سال ۱۴۰۵ باید در قراردادهای خود، بندهای مربوط به “فورس ماژور” و “تغییر قوانین بین‌المللی” را با دقت بیشتری تدوین نمایند.46

چشم‌انداز اقتصادی و اثرات نوسازی ناوگان بر بازار داخلی

اجرای بخشنامه واردات ماشین‌آلات مستعمل زیر ۵ سال در سال ۱۴۰۵، تأثیرات عمیقی بر ساختار هزینه‌ای صنایع و تعادل بازار خودرو خواهد داشت.

کاهش هزینه‌های عملیاتی و افزایش رقابت‌پذیری

ورود ماشین‌آلات مدرن (حتی به صورت مستعمل) به دلیل بهره‌وری بالاتر و مصرف سوخت کمتر، هزینه‌های تولید را به طور متوسط ۲۵ درصد کاهش می‌دهد.11 این موضوع برای معادن بزرگ که با افزایش قیمت جهانی انرژی روبرو هستند، یک مسئله حیاتی است. همچنین نوسازی ناوگان جاده‌ای می‌تواند هزینه حمل‌ونقل کالا را در سراسر کشور تعدیل کند.

بیم‌ها و امیدهای انحصار در بازار

درحالی که قرار بود با آزادسازی واردات مستعمل، انحصار بازار شکسته شود، بخشنامه ۱۴۰۵ با محدود کردن واردات به “شرکت‌های دارای خدمات پس از فروش”، عملاً مردم و واردکنندگان خرد را از این فرآیند حذف کرده است.23 کارشناسان هشدار می‌دهند که این سیاست ممکن است منجر به شکل‌گیری یک “انحصار جدید” در دست چند شرکت بزرگ شود که قیمت‌ها را در سطوح غیرواقعی نگه می‌دارند.62

نتیجه‌گیری و توصیه‌های راهبردی برای بازرگانان در سال ۱۴۰۵

بخشنامه جدید وزارت صمت برای واردات ماشین‌آلات مستعمل زیر ۵ سال در سال ۱۴۰۵، هرچند فرصتی بی‌نظیر برای نوسازی زیرساخت‌های کشور فراهم آورده، اما عبور از پیچ‌ وخم‌های بوروکراتیک و ارزی آن نیازمند تخصص و برنامه‌ریزی دقیق است. نوسانات نرخ ارز محاسباتی گمرک (افزایش به ۱۰۳ واحد) و ریسک‌های ناشی از تعرفه‌های ثانویه بین‌المللی، حاشیه سود واردات را حساس‌تر از گذشته کرده است.

توصیه‌های کلیدی: ۱. قبل از هرگونه پرداخت وجه، استعلام “عدم ساخت داخل” را از سامانه بهین‌یاب و دفتر صنایع تخصصی صمت دریافت کنید تا با ممنوعیت‌های حمایتی روبرو نشوید.39 ۲. اولویت تامین ارز را بر “ارز صادراتی” یا “ارز اشخاص” قرار دهید، چرا که تخصیص ارزهای نیمایی و دولتی در سال ۱۴۰۵ کماکان با محدودیت و اولویت‌بندی شدید همراه خواهد بود.5 ۳. در انتخاب کدهای تعرفه دقت کنید؛ کوچکترین مغایرت در “Play Load” یا “وزن کاری” در گمرک می‌تواند منجر به مرجوع شدن کالا شود.16 ۴. برای کاهش هزینه‌های ترخیص، استفاده از بنادر استراتژیک مانند “چابهار” که دارای تخفیف‌های تعرفه‌ای هستند، توصیه می‌شود.11

واردات ماشین ‌آلات دست دوم ۱۴۰۵

منابع

  1. از واردات خودروهای کارکرده چه خبر؟ – ایران جیب, accessed on February 24, 2026, https://www.iranjib.ir/shownews/142043/%D8%A7%D8%B2-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%DA%86%D9%87-%D8%AE%D8%A8%D8%B1%D8%9F/
  2. واردات خودرو کارکرده برای همه آزاد شد – اتومبیل فارسی, accessed on February 24, 2026, https://automobilefarsi.com/news/localnews/the-import-of-used-cars-was-made-free-for-everyone-14020331?highlight=WyJcdTA2MjdcdTA2Y2NcdTA2MzFcdTA2MjdcdTA2NDYiLCJcdTA2MmVcdTA2NDhcdTA2MmZcdTA2MzFcdTA2NDgiXQ==
  3. ایمنا: واردات خودروهای کارکرده زیر پنج سال ساخت تصویب شد + جزییات, accessed on February 24, 2026, https://38009392.khabarban.com/
  4. شرط جدید صمت برای واردات خودروهای کارکرده, accessed on February 24, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D8%B4%D8%B1%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B5%D9%85%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87_Z2hleW1hdDM2MC5jb20vJUQ4JUE4JUQ4JUFFJUQ4JUI0LSVEOCVBRSVEOSU4OCVEOCVBRiVEOCVCMSVEOSU4OC02OC8zMzYwNS0=_2YLbjNmF2KozNjA=
  5. تعرفه واردات خودرو در بودجه 1405 چه تغییری می کند؟ – خبر فارسی, accessed on February 24, 2026, https://khabarfarsi.com/u/240946210
  6. وزارت صمت ضوابط جدید ثبت سفارش واردات خودرو را اعلام کرد – گجت نیوز, accessed on February 24, 2026, https://gadgetnews.net/1127352/new-criteria-for-registering-car-import-orders/
  7. آیین نامه واردات خودروهای کارکرده (ماده ۱۱ قانون ساماندهی صنعت خودرو) – پایگاه خبری اختبار, accessed on February 24, 2026, https://www.ekhtebar.ir/%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%AF/
  8. ضوابط جدید واردات خودرو ابلاغ شد | شرایط ثبت سفارش خودرو نو |اطلاع باما, accessed on February 24, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D8%B6%D9%88%D8%A7%D8%A8%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF-%7C-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D9%86%D9%88-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F_ZXRlbGFhYmFtYS5pci8lRDglQjYlRDklODglRDglQTclRDglQTglRDglQjctJUQ4JUFDJUQ4JUFGJURCJThDJUQ4JUFGLSVEOSU4OCVEOCVBNyVEOCVCMSVEOCVBRiVEOCVBNyVEOCVBQS0lRDglQUUlRDklODglRDglQUYlRDglQjElRDklODgvMjU5NjI2Lw==_2KfYt9mE2KfYuSDYqNin2YXYpw==
  9. واردات خودروی کارکرده زیر ۵ سال ساخت تصویب شد – مخاطب۲۴, accessed on February 24, 2026, https://mokhatab24.ir/fa/news/20256/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%B2%DB%8C%D8%B1-%DB%B5-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%A8-%D8%B4%D8%AF
  10. قوانین واردات ماشین‌ آلات دست دوم – ویرگول, accessed on February 24, 2026, https://virgool.io/@m_158673/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B3%D8%AA-%D8%AF%D9%88%D9%85-bmybcwfyy0ff
  11. مراحل واردات خط تولید از چین (با قوانین به روز 1404) – گروه بازرگانی جولایی, accessed on February 24, 2026, https://joolaei.com/import-of-industrial-machinery/
  12. بخشنامه جدید وزارت صمت: ممنوعیت واردات ماشین آلات معدنی ساخت داخل / واردکنندگان: بخشنامه برای تأمین منافع هپکو است! – خبرگزاری دانشجو, accessed on February 24, 2026, https://snn.ir/fa/news/1011538/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%B5%D9%85%D8%AA-%D9%85%D9%85%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C%D8%AA-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A3%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%85%D9%86%D8%A7%D9%81%D8%B9-%D9%87%D9%BE%DA%A9%D9%88-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
  13. انحراف بخشنامه‌ای در واردات ماشین‌آلات معدنی – دنیای اقتصاد, accessed on February 24, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%87%D8%A7-104/4080057-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B1%D8%A7%D9%81-%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C
  14. جزئیاتی از بخشنامه جدید واردات ماشین آلات معدنی؛ اصلاحات تسهیل گر، پیش روی معادن, accessed on February 24, 2026, https://iranminehouse.ir/news/32778
  15. دستورالعمل واردات ماشین‌آلات معدنی ابلاغ شد – اتاق بازرگانی، صنایع ، معادن و کشاورزی ارومیه, accessed on February 24, 2026, https://urmiaccim.com/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/ArtMID/2438/ArticleID/13271/%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D9%84-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86%E2%80%8C%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF
  16. بخشنامه موضوع اعلام شرایط جدید ورود موقت ماشین آلات راهسازی و معدنی, accessed on February 24, 2026, https://dotic.ir/news/15026/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D9%85%D9%88%D9%82%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D8%A7%D9%87%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%88-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C
  17. واردات ماشین آلات کشاورزی کارکرده آزاد شد – تین نیوز, accessed on February 24, 2026, https://www.tinn.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-3/285618-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D8%B4%D8%AF
  18. تسهیل واردات ماشین‌آلات کشاورزی کارکرده با رعایت استانداردها – شرکت دیده بان ترخیص, accessed on February 24, 2026, https://importdtc.com/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87/
  19. بخشنامه واردات ماشین آلات کارکرده + تبصره ۱ و ۲ قانون بودجه سال ۱۴۰۴ کل کشور ارسالی به شورای نگهبان– موارد مرتبط با تجارت خارجی | آوند حیات, accessed on February 24, 2026, https://avandhayat.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87/
  20. بخشنامه سازمان توسعه تجارت ایران درخصوص اصلاحیه تصمیم کمیته ماده یک برای واردات ماشین آلات کشاورزی کارکرده, accessed on February 24, 2026, https://www.qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=8566360186712588885
  21. جزئیات واردات ماشین آلات کشاورزی کارکرده اعلام شد + سند – اکوایران, accessed on February 24, 2026, https://ecoiran.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-121/76127-%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF-%D8%B3%D9%86%D8%AF
  22. شرایط واردات کامیون به چه صورت است؟ – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 24, 2026, https://gtg.ir/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%88%D9%86/
  23. واردات خودرو کارکرده فقط توسط شرکت‌های دارای خدمات پس از فروش, accessed on February 24, 2026, https://www.yjc.ir/fa/news/9057964/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D9%81%D9%82%D8%B7-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B3-%D8%A7%D8%B2-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4
  24. واردات خودرو صفر و کارکرده ( گزارش لحظه ای + قوانین و شرایط ), accessed on February 24, 2026, https://bazarkhodro.ir/blog/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%B5%D9%81%D8%B1-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%DA%AF%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%84%D8%AD%D8%B8%D9%87-%D8%A7%DB%8C
  25. چگونه خودرو وارد کنیم؟ مدارک لازم برای واردات خودرو ۱۴۰۴, accessed on February 24, 2026, https://bimeh.com/mag/car-importation/
  26. واردات خودروهای کارکرده از سال آینده با شرایط جدید – مجله ماشین – جستجوگر هوشمند خبری, accessed on February 24, 2026, https://khabarfarsi.com/ua/240663502
  27. واردات خودروی دست‌دوم توسط مردم از دستور کار خارج شد – تجارت نیوز, accessed on February 24, 2026, https://tejaratnews.com/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%AF%D9%88%D9%85-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%D8%A7%D8%B2-%D8%AF%D8%B3
  28. آخرین اخبار طرح واردات خودرو دست دوم (ثبت نام خودرو وارداتی کارکرده) – خودروهای فرسوده, accessed on February 24, 2026, https://portal.khodrofarsoodeh.com/imported-scrap-car/
  29. سازوکار واردات خودروهای نو و کار‌کرده در ۱۴۰۵ – شهر خبر, accessed on February 24, 2026, https://www.shahrekhabar.com/news/17710813201284
  30. ثبت سفارش هزار خودروی کارکرده/ واردات ۸۰ هزار خودرو در سال جاری – ایلنا, accessed on February 24, 2026, https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/1755117-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C
  31. واردات ۲ میلیارد دلار ماشین آلات معدن، راه‌سازی و کشنده در سال ۱۴۰۲ – اخبار صنایع, accessed on February 24, 2026, https://sanayepress.com/1403/03/02/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DB%B2-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%D8%8C/
  32. شرایط جدید و ضوابط ارزی واردات خودرو توسط سرمایه‌گذاران خارجی در اسفند ۱۴۰۴ ابلاغ شد + نامه, accessed on February 24, 2026, https://www.khodrobank.com/reviews/41826/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D8%B6%D9%88%D8%A7%D8%A8%D8%B7-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%B3%D8%B1%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%87%E2%80%8C%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D9%81%D9%86%D8%AF-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF—%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87
  33. لایحه بودجه ۱۴۰۵ – ایران ایمپکس, accessed on February 24, 2026, https://iranimpex.com/law/%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5/
  34. جدول تعرفه واردات خودرو در سال 1405 – فرارو, accessed on February 24, 2026, https://fararu.com/fa/news/935452/%D8%AC%D8%AF%D9%88%D9%84-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-1405
  35. مجلس حقوق گمرکی واردات خودرو در سال 1405 را تعیین کرد – گجت نیوز, accessed on February 24, 2026, https://gadgetnews.net/1121874/customs-duties-on-car-imports-in-1405/
  36. حقوق گمرکی خودرو در لایحه بودجه ۱۴۰۵ مشخص شد – اقتصاد آنلاین, accessed on February 24, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2119906/%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5-%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B5-%D8%B4%D8%AF
  37. میزان حقوق ورودی خودروها در سال ۱۴۰۵ مشخص شد – دنیای اقتصاد, accessed on February 24, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-17/4246565-%D9%85%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%B4%D8%AE%D8%B5-%D8%B4%D8%AF
  38. اعلام ضوابط معافیت از پرداخت حقوق ورودی ماشین‌آلات – تجارت نیوز, accessed on February 24, 2026, https://tejaratnews.com/%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA
  39. فهرست ماشین آلات مشمول معافیت گمرکی – مشرق نیوز, accessed on February 24, 2026, https://www.mashreghnews.ir/news/1238823/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B4%D9%85%D9%88%D9%84-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C
  40. تعرفه واردات خودرو در بودجه ۱۴۰۵؛ تداوم بلاتکلیفی در سیاست واردات | شبکه اطلاع‌ رسانی طلا و ارز – TGJU, accessed on February 24, 2026, https://www.tgju.org/news/3638387/%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5-%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%85-%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%AA%DA%A9%D9%84%DB%8C%D9%81%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA
  41. تعرفه واردات خودرو برای ایرانیان خارج از کشور تا پایان ۱۴۰۵ – اقتصادنیوز, accessed on February 24, 2026, https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-106/762220-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D8%A7%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D8%B2-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86
  42. نرخ عوارض واردات خودرو در بودجه ۱۴۰۵، از ۴ تا ۱۶۵ درصد – فرارو, accessed on February 24, 2026, https://fararu.com/fa/news/935284/%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF
  43. افزایش پنهان تعرفه واردات خودرو در بودجه ۱۴۰۵ – Asriran, accessed on February 24, 2026, https://www.asriran.com/fa/news/1127349/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%BE%D9%86%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5
  44. شرایط واردات ماشین آلات سنگین نو و دست دوم [ مراحل+قوانین ] – PSP Express, accessed on February 24, 2026, https://pspexpress.com/fa/mag/import-of-heavy-machinery/
  45. واردات ماشین آلات سنگین دست دوم معدنی و راهسازی – گروه تجاری دُرینا – Dorina Group, accessed on February 24, 2026, https://dorinagroup.com/heavy-machinery-import/
  46. Embassy of the Islamic Republic of Iran – Belgrade- Formal Policy and Regulatory Guide for Foreign Exporters and Trade Partners, accessed on February 24, 2026, https://serbia.mfa.gov.ir/en/NewsView/781181/Formal-Policy-and-Regulatory-Guide-for-Foreign-Exporters-and-Trade-Partners
  47. ثبت سفارش سامانه جامع تجارت؛ راهنمای کامل ۱۴۰۴ – شرکت حسابداری محاسبان تلاشگر خبره, accessed on February 24, 2026, https://mohasebankhebreh.com/3951/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA.html
  48. راهنمای گام به گام و آموزش نحوه ثبت سفارش واردات در سامانه جامع تجارت ایران, accessed on February 24, 2026, https://importdtc.com/%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9/
  49. آموزش گام به گام ثبت سفارش کالا در سامانه – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 24, 2026, https://gtg.ir/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%B0-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4/
  50. راهنمای جامع مراحل واردات ماشین آلات صنعتی: از تامین تا ترخیص, accessed on February 24, 2026, https://importdtc.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B5%D9%86%D8%B9%D8%AA%DB%8C/
  51. ارائه مجوز واردات ماشین آلات مستعمل خط تولید – سامانه مدیریت خدمات دولت, accessed on February 24, 2026, https://khadamat.mardom.ir/Service/Details?ServiceId=13011233100
  52. شرایط واردات خودرو خارجی – بهمن ۱۴۰۴, accessed on February 24, 2026, https://khodro45.com/mag/car-import/
  53. واردات ماشین آلات معدنی | ضوابط و شرایط | بازرگانی لیان تجارت امواج, accessed on February 24, 2026, https://liantejarat.com/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C/
  54. ﻓﻬﺮﺳﺖ ﮐﺎﻻﻫﺎی وارداﺗﯽ ﻣﺸﻤﻮل اﺳﺘﺎﻧﺪارد اﺟﺒﺎری, accessed on February 24, 2026, https://www.inso.gov.ir/portal/file/?208557/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%D9%8A-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%D9%8A-%D9%85%D8%B4%D9%85%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A7%D8%AC%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%8A.pdf
  55. مراحل دریافت ارز گمرکی | تخصیص ارز فوری | شرکت بازرگانی و واردات | آریانا جم, accessed on February 24, 2026, https://arianajam.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C/
  56. راهنمای ایجاد درخواست تخصیص ارز – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on February 24, 2026, https://ixport.ir/%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5-%D8%A7%D8%B1%D8%B2/
  57. تخصیص ارز واردات + آموزش کامل و جامع – بازرگانی میرترابی, accessed on February 24, 2026, https://hmirtorabi.com/%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA/
  58. Addressing Threats to the United States by the Government of Iran – The White House, accessed on February 24, 2026, https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/2026/02/addressing-threats-to-the-united-states-by-the-government-of-iran/
  59. US Announces Tariff Framework Targeting Countries that Acquire Goods or Services from Iran – Greenberg Traurig, LLP, accessed on February 24, 2026, https://www.gtlaw.com/-/media/files/insights/alerts/2026/02/gt-alertus-announces-tariff-framework-targeting-countries-that-acquire-goods-or-services-from-iran.pdf?rev=12b6887139a64266902cf22967977c27
  60. U.S. Authorizes Tariffs on Countries Engaging in Trade with Iran, accessed on February 24, 2026, https://www.internationaltradeinsights.com/2026/02/u-s-authorizes-tariffs-on-countries-engaging-in-trade-with-iran/
  61. WHITE HOUSE ANNOUNCES ADDITIONAL TARIFFS ON IMPORTS FROM COUNTRIES DOING BUSINESS WITH IRAN | Green Worldwide Shipping, accessed on February 24, 2026, https://www.greenworldwide.com/white-house-announces-additional-tariffs-on-imports-from-countries-doing-business-with-iran/
  62. ایجاد انحصار در واردات خودرو‌های کارکرده – خبرگزاری صدا و سیما, accessed on February 24, 2026, https://www.iribnews.ir/fa/news/5723534/%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%86%D8%AD%D8%B5%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D8%B1-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87
  63. واردات خودروی کارکرده برای مردم کنسل شد|اقتصاد24, accessed on February 24, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%AF%D9%85-%DA%A9%D9%86%D8%B3%D9%84-%D8%B4%D8%AF_ZWdodGVzYWFkMjQuaXIvZmEvbmV3cy8zNTI3MDcv_2KfZgtiq2LXYp9ivMjQ=
  64. واردات خودروی کارکرده در بن‌بست | اقتصاد24, accessed on February 24, 2026, https://eghtesaad24.ir/fa/news/352790/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%86%E2%80%8C%D8%A8%D8%B3%D8%AA
  65. جزئیات شرایط جدید ورود موقت ماشین آلات راهسازی و معدنی اعلام شد + جدول – تین نیوز, accessed on February 24, 2026, https://www.tinn.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-63/260754-%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D9%85%D9%88%D9%82%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B1%D8%A7%D9%87%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF-%D8%AC%D8%AF%D9%88%D9%84