واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز ۱۴۰۴

واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز در ۱۴۰۴؛ بررسی ابلاغیه ۲۱ بهمن

ارسال شده توسط تحریریه تجارت‌نامه ۲۴ بهمن ۱۴۰۴

فهرست مطالب

اقتصاد سیاسی جمهوری اسلامی ایران در آستانه سال ۱۴۰۵ با یکی از ملموس‌ترین چرخه‌های تحول در نظام بازرگانی خارجی خود مواجه شده است. ابلاغیه مورخ ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ که توسط دفتر واردات گمرک ایران و بر اساس اصلاحیه مصوبه شماره ۱۴۵۴۲۲/ت ۶۵۰۰۶ هـ هیئت وزیران صادر گردید، فراتر از یک دستورالعمل اداری، نشان‌دهنده تغییر پارادایم از «تخصیص متمرکز ارز دولتی» به «تسهیل‌گری در جریان‌های غیررسمی و تهاتری» است.1 گزارش «واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز ۱۴۰۴» با رویکردی کارشناسانه، به کالبدشکافی این ابلاغیه، لیست کالاهای مشمول، سازوکارهای فنی در سامانه جامع تجارت و پیامدهای کلان آن بر امنیت غذایی و بازار ارز می‌پردازد.

سیر تطور قانونی و مبانی نظری اصلاحیه بهمن ۱۴۰۴

ریشه‌های این تصمیم استراتژیک به مصوبه آذرماه ۱۴۰۴ بازمی‌گردد که با هدف تمرکززدایی از فرآیند واردات و بهره‌گیری از ظرفیت‌های محلی استان‌های مرزی تدوین شد. دولت با درک این واقعیت که محدودیت‌های منابع ارزی در بانک مرکزی منجر به ایجاد صف‌های طولانی تخصیص و در نتیجه رسوب کالا در بنادر شده است، مدل «واردات بدون انتقال ارز» را به عنوان سوپاپ اطمینان برای تأمین اقلام حیاتی بازتعریف کرد.3 در تاریخ ۲۴ دی‌ماه ۱۴۰۴، هیئت وزیران اصلاحات کلیدی را در این مصوبه اعمال کرد که در نهایت در ۲۱ بهمن ماه از سوی گمرک ایران به تمامی مبادی اجرایی ابلاغ شد.2

جدول ۱: توالی زمانی و اسناد بالادستی واردات بدون انتقال ارز

تاریخ ابلاغ/تصویبمرجع صادرکنندهموضوع کلیدی سند
۱ آذر ۱۴۰۴هیئت وزیرانمصوبه اولیه واردات کالاهای اساسی از استان‌های مرزی
۲ دی ۱۴۰۴معاون اول رئیس‌جمهورابلاغیه آزادسازی واردات بدون نیاز به تخصیص برای کارت‌های بازرگانی
۲۴ دی ۱۴۰۴هیئت وزیراناصلاحیه بندهای ۲ و ۵ جهت تسهیل تهاتر و رفع تعهد ارزی
۲۱ بهمن ۱۴۰۴مدیرکل دفتر واردات گمرکابلاغیه اجرایی به گمرکات کشور جهت عملیاتی‌سازی فوری

تحلیل این توالی نشان می‌دهد که سیاست‌گذار در یک بازه زمانی سه ماهه، تلاش کرده است تا گره‌های کوری نظیر «تعهدات ارزی ایفا نشده» و «بروکراسی تایید مجوزهای بهداشتی» را از طریق اعطای اختیارات ویژه به استانداران مرزی باز کند.10 این رویکرد در متون اقتصادی بین‌المللی به عنوان «تمرکززدایی واکنشی» شناخته می‌شود که در آن دولت برای مقابله با فشارهای خارجی، اختیارات حاکمیتی در حوزه تجارت را به سطوح محلی منتقل می‌کند تا سرعت عمل زنجیره تأمین افزایش یابد.4

کالبدشکافی لیست ۵۳ قلم کالای اساسی و نهاده‌های دامی

اگرچه در بیانیه‌های رسانه‌ای ابتدایی تنها به ۷ دسته کلی شامل برنج، روغن، حبوبات، گوشت، جو، ذرت و کنجاله اشاره شده بود، اما ابلاغیه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ و زیرساخت‌های ایجاد شده در سامانه جامع تجارت، لیست دقیقی شامل ۵۳ ردیف تعرفه را پوشش می‌دهد که برای تنظیم بازار در ایام نوروز و ماه رمضان ۱۴۰۵ حیاتی تلقی می‌شوند.13

تحلیل دسته‌بندی اقلام استراتژیک

۱. زنجیره پروتئین و نهاده‌های دامی: در صدر این لیست، نهاده‌هایی نظیر ذرت دامی، جو و کنجاله سویا قرار دارند. با توجه به افزایش قیمت گوشت قرمز به سطوح ۱.۹ تا ۲.۲ میلیون تومان در بهمن ماه، دولت تسهیل واردات این اقلام را برای کاهش هزینه تمام شده تولید داخلی در اولویت قرار داده است.13

۲. اقلام سبد معیشتی خانوار: برنج (هندی و پاکستانی)، روغن نباتی خام و حبوبات (عدس، نخود و لوبیا) بخش عمده‌ای از لیست را تشکیل می‌دهند. آمارها نشان‌دهنده رشد ۵۵ درصدی واردات برنج در ۹ ماهه نخست سال ۱۴۰۴ است که نشان از آمادگی دولت برای اشباع بازار دارد.9

۳. کالاهای تکمیلی و فرآوری شده: اقلامی نظیر چای، شکر خام، رب گوجه‌فرنگی و حتی برخی ملزومات دارویی و تجهیزات پزشکی در قالب رویه‌های بدون انتقال ارز و برای رفع نیازهای فوری استان‌های مرزی در لیست گنجانده شده‌اند.8

جدول ۲: لیست کالاهای کلیدی و اولویت‌های وارداتی بر اساس ابلاغیه جدید

ردیفگروه کالاییاقلام منتخب مشمولشرط اختصاصی ترخیص
۱غلاتذرت دامی، جو، گندم، کنجالهتایید قرنطینه دامی استان
۲محصولات پروتئینیگوشت قرمز منجمد، گوشت مرغتاییدیه سازمان دامپزشکی
۳برنج و روغنانواع برنج سفید، روغن خام آفتابگردانثبت سفارش آماری مرزی
۴حبوباتعدس، نخود، لوبیا چیتیاخذ تاییدیه بهداشت استانی
۵کالاهای خاصچای، شکر، دارو و ملزومات پزشکیحذف الزامات GMP و IRC

نکته حائز اهمیت در این لیست، حذف محدودیت‌های «سقف و سابقه واردات» برای بازرگانانی است که از این رویه استفاده می‌کنند.3 این بدان معناست که حتی شرکت‌های نوپا یا مرزنشینان با کارت بازرگانی جدید می‌توانند در حجم بالا اقدام به واردات کنند، مشروط بر اینکه کالا را از مبادی مرزی وارد و تاییدیه استانداری مربوطه را اخذ نمایند.6

واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز ۱۴۰۴

سازوکار فنی «واردات بدون انتقال ارز» و «تهاتر» در سامانه جامع تجارت

اجرای ابلاغیه ۲۱ بهمن نیازمند زیرساخت‌های نرم‌افزاری دقیقی است که در سامانه جامع تجارت (NTSW) تعبیه شده است. بازرگانان برای بهره‌مندی از این مصوبه باید فرآیندهای متفاوتی را نسبت به واردات عادی طی کنند.14

فرآیند گام به گام ثبت سفارش

  • انتخاب وضعیت نمایندگی: در مرحله اول ثبت پرونده، متقاضی باید فیلد وضعیت نمایندگی را به گزینه «واردات کالاهای اساسی از استان‌های مرزی از محل تصویب‌نامه ۱۴۵۴۲۲» تغییر دهد.14
  • تعیین نوع عملیات ارزی: بازرگان دو گزینه پیش رو دارد؛ یا «بدون انتقال ارز» با منشا ارز متقاضی (بند ۹ ماده ۳۸) و یا «بانکی» از محل صادرات خود.14
  • اخذ مجوز استانداری: بر خلاف رویه‌های معمول، پس از ثبت درخواست، پرونده به صورت سیستمی به کارتابل استانداری استان مرزی منتخب (مثلاً خوزستان یا مازندران) ارسال می‌شود. تایید استانداری پیش‌شرط تایید نهایی وزارت جهاد کشاورزی است.2

مدل تهاتر به عنوان ابزار رفع تعهد ارزی

یکی از نوآوری‌های برجسته در اصلاحیه ۲۴ دی‌ماه، مجاز شمردن تهاتر کالاهای صادراتی با کالاهای اساسی است. طبق این ابلاغیه، تمامی کالاهای صادراتی ایران به‌جز محصولات پتروشیمی، پالایشی، فولاد و فلزات اساسی رنگین، می‌توانند برای واردات اقلام اساسی مورد استفاده قرار گیرند.8

  • مزیت برای صادرکننده: صادرکننده با تحویل ارز خود به واردکننده کالای اساسی یا اقدام مستقیم به واردات، بلافاصله تعهد ارزی خود را ایفا شده تلقی می‌کند.2
  • رفع تعهد قطعی: رفع تعهد ارزی منوط به ترخیص و ورود قطعی کالا از گمرک است، که این امر مانع از خروج سرمایه بدون ورود کالا می‌شود.3

اختصاص سهمیه ۳۰۰ میلیون دلاری و تمرکززدایی استانی

ابلاغیه ۲۱ بهمن بر تخصیص سهمیه ارزی مازاد به مبلغ ۳۰۰ میلیون دلار تأکید دارد که به طور ویژه برای استان‌های مرزی تعریف شده است.7 این سهمیه فراتر از بودجه تخصیصی وزارت جهاد کشاورزی است و هدف آن ایجاد تحرک در بازارهای محلی است.

نقش استانداران در مدیریت لجستیک و توزیع

استانداران مرزی در این ابلاغیه به عنوان فرماندهان اقتصادی منطقه شناخته شده‌اند. مسئولیت‌های واگذار شده به آن‌ها عبارتند از:

  • تایید اهلیت بازرگان: بررسی توانایی لجستیکی و سوابق فعالیت بازرگانان در منطقه.9
  • هماهنگی بین‌دستگاهی: استانداران مکلفند تشریفات گمرکی، استاندارد و بهداشت را به گونه‌ای هماهنگ کنند که کل فرآیند از ورود تا ترخیص حداکثر در ۵ روز انجام شود.2
  • نظارت بر توزیع: تضمین اینکه کالای وارد شده با قیمت مصوب در شبکه توزیع استانی یا ملی قرار گیرد و از احتکار یا بازصادرات آن جلوگیری شود.9

تحلیل عملکرد استان‌هایی نظیر مازندران نشان می‌دهد که در همین بازه زمانی کوتاه، ده‌ها پرونده برای واردات هزاران تن جو و ذرت دامی تشکیل شده و موافقت‌های اولیه صادر گردیده است.15 این امر نشان‌دهنده عطش بازار برای استفاده از مسیرهای غیربانکی جهت تأمین کالا است.

تسهیلات رگولاتوری: حذف الزامات GMP و IRC در شرایط تحریمی

یکی از کلیدی‌ترین بندهای ابلاغیه ۲۱ بهمن، حذف الزام ارائه گواهی‌های (GMP) و (IRC) برای متقاضیان واردات کالاهای اساسی در کلیه رویه‌های مرزی اعم از کولبری، ملوانی و تجارت رسمی است.8 این گواهی‌ها که پیش از این سد بزرگی در برابر واردات از کشورهای همسایه بودند، به دلیل دشواری‌های ناشی از تحریم و عدم همکاری برندهای اصلی، با تدبیر دولت جایگزین شده‌اند.

جایگزین‌های نظارتی برای تضمین سلامت

دولت به جای حذف نظارت، آن را به مبادی ورودی منتقل کرده است:

  • آزمون‌های استاندارد و بهداشت: به جای تکیه بر اسناد کاغذی کشور مبدأ، معاونت غذا و دارو و سازمان استاندارد مکلف شده‌اند در کوتاه‌ترین زمان ممکن (حداکثر ۵ روز) نسبت به نمونه‌برداری و اعلام نتیجه اقدام کنند.2
  • قرنطینه دامی و گیاهی: برای نهاده‌های دامی و بذرها، نظارت‌های سخت‌گیرانه قرنطینه‌ای همچنان به قوت خود باقی است تا امنیت بیولوژیک کشور به خطر نیفتد.1

این اقدام باعث شده است که حتی کالاهایی که قبض انبار اماکن گمرکی را دارند، بتوانند بدون نیاز به مدارک بین‌المللی دشوار، با تایید آزمایشگاه‌های داخلی ترخیص شوند.21

تحلیل اقتصاد کلان: گذار از ارز ۲۸,۵۰۰ تومانی به تالار دوم

ابلاغیه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ را باید در بستر سیاست جدید ارزی دولت آقای پزشکیان تحلیل کرد. دولت رسماً اعلام نموده است که تخصیص ارز با نرخ ۲۸,۵۰۰ تومانی برای واردات متوقف شده و از این پس تأمین ارز از طریق «تالار دوم» و با نرخ‌های واقعی‌تر انجام می‌شود.4

آثار گذار ارزی بر قیمت‌های مصرف‌کننده

حذف ارز ترجیحی و جایگزینی آن با ارز اشخاص یا تهاتر، لزوماً به معنای انفجار قیمتی نیست، بلکه به معنای شفاف‌سازی رانت‌هاست.23

  • کنترل رانت: پیش از این، ارز ارزان به واردکننده داده می‌شد اما کالا با قیمت آزاد به دست مردم می‌رسید. اکنون با حذف این فاصله، انگیزه برای بیش‌اظهاری واردات و کم‌اظهاری صادرات کاهش یافته است.22
  • یارانه مستقیم (کالابرگ): دولت برای جبران نوسانات قیمتی، طرح کالابرگ هوشمند را برای ۸۰ میلیون نفر فعال کرده است که اعتبار خرید ۱۰ میلیون ریالی را برای اقلام اساسی فراهم می‌کند.4
  • پایداری تأمین: تحلیلگران معتقدند دسترسی آزاد به کالا (حتی با قیمت بالاتر) بهتر از کمبود کالا در بازار است. سیاست واردات بدون انتقال ارز، ریسک خالی شدن قفسه‌ها را به حداقل می‌رساند.4
واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز ۱۴۰۴

جدول ۳: مقایسه نظام‌های ارزی واردات کالا (۱۴۰۳ در مقابل ۱۴۰۴)

شاخص مقایسهنظام قدیم (ارز ترجیحی)نظام جدید (ابلاغیه بهمن ۱۴۰۴)پیامد اقتصادی
نرخ ارز مبنا۲۸۵,۰۰۰ ریالنرخ تالار دوم / ارز اشخاصحذف رانت چندنرخی 4
منبع تأمین ارزذخایر بانک مرکزیارز حاصل از صادرات غیرنفتی / تهاترکاهش فشار بر ذخایر ملی 25
زمان تخصیص۳۰ تا ۹۰ روز انتظار در صفآنی (بدون انتقال ارز)تسریع گردش کالا 2
محدودیت سابقهالزامی (بر اساس رتبه‌بندی)معاف (برای کالای اساسی مرزی)ورود بازیگران جدید به بازار 3

چالش‌های پیش‌روی ابلاغیه: کارت‌های بازرگانی و نظارت پسینی

اگرچه تسهیلات جدید مسیر تجارت را هموار کرده، اما نگرانی‌هایی در مورد سوءاستفاده از کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای و عدم بازگشت ارز وجود دارد. سازمان توسعه تجارت در ابلاغیه‌های موازی، تلاش کرده است با رتبه‌بندی کارت‌ها و اعمال سقف‌های اعتباری، این ریسک را مدیریت کند.27

مدیریت ریسک در کارت‌های بازرگانی

  • رتبه‌بندی اعتباری: صادرکنندگانی که رتبه اعتباری ندارند، تنها تا سقف ۱۰۰ هزار دلار مجاز به فعالیت هستند و برای مبالغ بالاتر باید ضمانت‌نامه بانکی ارائه دهند.28
  • نظارت سیستمی: فرآیند صدور و تمدید کارت بازرگانی اکنون به صورت ۱۰۰ درصد سیستمی در سامانه جامع تجارت انجام می‌شود تا دخالت انسانی و امکان تبانی به حداقل برسد.24
  • کنترل سقف واردات: برای کارت‌های بازرگانی سال اولی، سقف ۵۰۰ هزار دلاری در نظر گرفته شده است که تنها در صورت انجام واردات بدون انتقال ارز و تایید نهایی ورود کالا، امکان افزایش آن وجود دارد.6

این تدابیر نشان می‌دهد که دولت در عین باز کردن درهای تجارت، به دنبال ایجاد «شفافیت پسینی» است تا از تکرار فجایع ارزی دهه‌های گذشته جلوگیری کند.5

ابعاد ژئوپلیتیک: امنیت غذایی در سایه تحریم و نوسانات جهانی

تحلیل منابع انگلیسی‌زبان نظیر «فایننشال تریبون» و «الجزیره» نشان می‌دهد که ابلاغیه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ ایران، فراتر از یک تغییر تکنیکال، یک حرکت شطرنجی در برابر فشارهای اقتصادی بین‌المللی است.4

۱. کاهش وابستگی به دلار بانکی: با رسمی‌سازی تهاتر، ایران عملاً نیاز خود به پیام‌رسان‌های مالی بین‌المللی (نظیر سوئیفت) را برای تأمین نان و گوشت مردم کاهش داده است.8 ۲. تقویت کمربند تجاری همسایگان: تمرکز بر استان‌های مرزی به معنای اولویت‌بخشی به واردات از کشورهای همسایه (عراق، افغانستان، روسیه و کشورهای خلیج فارس) است که در برابر فشارهای تحریمی آمریکا مقاوم‌تر هستند.21 ۳. واکنش به سیگنال‌های واشنگتن: در شرایطی که فضای مذاکرات با دولت ترامپ در هاله‌ای از ابهام قرار دارد و سیگنال‌های متناقضی صادر می‌شود، ایجاد زیرساخت تأمین کالا بدون نیاز به جابجایی پول، نوعی «پدافند غیرعامل اقتصادی» محسوب می‌شود.18

بررسی‌ها نشان می‌دهد که دولت با اختصاص ۱.۲ میلیارد دلار برای واردات کالاهای اساسی در بهمن ماه، تلاش کرده است تا پیش از هرگونه تنش احتمالی در سال ۱۴۰۵، ذخایر استراتژیک کشور را به سطح اطمینان‌بخش برساند.25

راهنمای تخصصی برای بازرگانان: نکات کلیدی در اظهار گمرکی

برای جلوگیری از رد درخواست یا توقیف کالا، بازرگانان باید به جزییات فنی ابلاغیه ۲۱ بهمن توجه ویژه داشته باشند:

  • محدودیت گمرکات: کالاهایی که با این رویه ثبت سفارش می‌شوند، صرفاً باید از گمرکات استان‌های مرزی ترخیص شوند. انتخاب گمرکات داخلی (نظیر تهران یا اصفهان) منجر به خطای سیستمی در مرحله ترخیص خواهد شد.2
  • ثبت آماری و دستی: طبق بخشنامه جدید، ثبت دستی آماری واردات کالاهای اساسی فاقد وجاهت قانونی است و تمامی فرآیندها باید از طریق درگاه‌های الکترونیک سامانه جامع تجارت انجام شود.30
  • هماهنگی با استانداری: بازرگانان موظفند پیش از ورود کالا، تاییدیه اولیه را از کارگروه استانی دریافت کنند تا در مرحله ترخیص ۵ روزه با مشکل مواجه نشوند.2

جدول ۴: تفاوت فرآیند واردات کالای اساسی و خودرو (بدون انتقال ارز)

حوزه مقایسهکالاهای اساسی (ابلاغیه ۲۱ بهمن)واردات خودرو (۱۴۰۴)منبع
سقف ارزیبدون محدودیت (بر اساس نیاز بازار)حداکثر ۲۰,۰۰۰ یورو2
مرجع تاییداستانداری و جهاد کشاورزیسازمان استاندارد و محیط زیست14
نحوه عرضهشبکه توزیع دولتی / بازار آزادصرفاً در بورس کالا23
هدف سیاستامنیت غذایی و معیشتتنظیم بازار و نوسازی ناوگان32

جمع‌بندی: افق پیش‌روی تجارت کالاهای اساسی در سال ۱۴۰۵

ابلاغیه ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ نقطه عطفی در تاریخ معاصر تجارت خارجی ایران است. دولت با پذیرش ریسک «تک‌نرخی شدن ارز» و اعطای آزادی عمل به «ارز اشخاص»، گامی بلند در جهت واقعی‌سازی اقتصاد برداشته است. این سیاست اگرچه در کوتاه‌مدت ممکن است نوساناتی در نرخ ارز آزاد ایجاد کند، اما پایداری جریان ورود کالاهای اساسی را تضمین کرده و رانت‌های کلان ناشی از ارز ترجیحی را خشک خواهد کرد.5

پیش‌بینی می‌شود با اجرای دقیق این ابلاغیه و هم‌سویی ۲۱ دستگاه مجوزدهنده، بازار ایران در آستانه سال ۱۴۰۵ با کمترین تنش در تأمین اقلام ضروری مواجه باشد. کلید موفقیت این طرح در «شفافیت عملکرد استانداران» و «سرعت عمل زیرساخت‌های الکترونیک» نهفته است. بازرگانان ایرانی اکنون این فرصت را دارند که با تکیه بر «تجارت تهاتری»، نه‌تنها تعهدات ارزی خود را ایفا کنند، بلکه به عنوان بازوان اجرایی دولت در تأمین امنیت غذایی کشور ایفای نقش نمایند.11

این گزارش تأکید می‌کند که نظارت دقیق بر «۵۳ قلم کالا» و جلوگیری از انحراف منابع ارزی به سمت کالاهای غیرضروری، ضامن تداوم این تسهیلات در سال‌های آتی خواهد بود. اقتصاد ایران در حال گذار به دورانی است که در آن «توان لجستیکی» و «دیپلماسی مرزی»، بیش از «رایزنی برای ارز دولتی»، تعیین‌کننده موفقیت در بازار خواهد بود.4

واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز ۱۴۰۴

منابع

  1. مصوبه جدید دولت درمورد واردات کالاهای اساسی – اقتصاد آنلاین, accessed on February 11, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2103988/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%AF%D8%B1%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C
  2. واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز از استان‌های مرزی مجاز شد …, accessed on February 11, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6736880/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%AF
  3. کالا‌های اساسی در مسیر جدید / واردات بدون انتقال ارز کلید خورد, accessed on February 11, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2116852/%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%DB%8C%D8%B1-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%A9%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D8%AE%D9%88%D8%B1%D8%AF
  4. Iran Moves to End Preferential FX, Bets on Food Vouchers | FinancialTribune, accessed on February 11, 2026, https://financialtribune.com/node/119535
  5. واردات بدون نیاز به تخصیص ارز بانک مرکزی آزاد اعلام شد – جستجوگر هوشمند خبری, accessed on February 11, 2026, https://khabarfarsi.com/u/236309668
  6. واردات بدون انتقال ارز مشمول کدام کالاهاست؟, accessed on February 11, 2026, https://www.shahrekhabar.com/news/176745732033478
  7. اختصاص ۳۰۰ میلیون دلار ارز تجاری برای فعالان بازرگان کشور, accessed on February 11, 2026, https://www.yjc.ir/fa/news/9053597/%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%B5-%DB%B3%DB%B0%DB%B0-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%88%D9%86-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1
  8. Bartering of exported goods for imported basic goods has become …, accessed on February 11, 2026, https://nourlaw.com/bartering-of-exported-goods-for-imported-basic-goods-has-become-easier/
  9. مجوز واردات بدون انتقال ارز کالا‌های اساسی صادر شد – سایت طلا, accessed on February 11, 2026, https://www.tala.ir/news/detail/197422/%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D8%AF
  10. رفع تعهد ارزی با واردات تهاتری کالاهای اساسی از استان‌های مرزی – خبرگزاری مهر, accessed on February 11, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6730795/%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%A7-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D9%87%D8%A7%D8%AA%D8%B1%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%B2%DB%8C
  11. رویه‌های اجرایی واردات کالاهای اساسی باید با اهداف مصوبه دولت هم‌سو شود – ایرنا, accessed on February 11, 2026, https://www.irna.ir/news/86073592/%D8%B1%D9%88%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D8%A7-%D8%A7%D9%87%D8%AF%D8%A7%D9%81-%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA
  12. Iran’s Internal Challenges and Confrontations Abroad | Al Jazeera Centre for Studies, accessed on February 11, 2026, https://studies.aljazeera.net/en/analyses/iran%E2%80%99s-internal-challenges-and-confrontations-abroad
  13. قیمت کالاهای اساسی تغییر کرد/ قیمت جدید تخم‌مرغ، گوشت، مرغ، برنج و روغن اعلام شد + جدول قیمت – خبرآنلاین, accessed on February 11, 2026, https://www.khabaronline.ir/news/2179305/%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%BA%DB%8C%DB%8C%D8%B1-%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AE%D9%85-%D9%85%D8%B1%D8%BA-%DA%AF%D9%88%D8%B4%D8%AA-%D9%85%D8%B1%D8%BA-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%AC
  14. ۵٣ قلم کالای اساسی مشمول واردات بدون انتقال ارز شد – شهر خبر, accessed on February 11, 2026, https://www.shahrekhabar.com/news/176620836013118
  15. اصلاح مجوز واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز – صنعت مالی | خبر فارسی, accessed on February 11, 2026, https://khabarfarsi.com/u/238496589
  16. افزایش ۵۵ درصدی واردات برنج و تأمین کالاهای اساسی برای ماه رمضان, accessed on February 11, 2026, https://www.irna.ir/news/86070463/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%DB%B5%DB%B5-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%AC-%D9%88-%D8%AA%D8%A3%D9%85%DB%8C%D9%86-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%A7%D9%87-%D8%B1%D9%85%D8%B6%D8%A7%D9%86
  17. واردات کالا بدون انتقال ارز – نحوه ثبت سفارش – بخشنامه جدید – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 11, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/5332/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2.html
  18. واردات کالاهای اساسی بدون ارز از مرزها مجاز شد – Asriran, accessed on February 11, 2026, https://www.asriran.com/fa/news/1122859/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B1%D8%B2%D9%87%D8%A7-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%AF
  19. واردات کالاهای اساسی بدون انتقال ارز مجاز شد+ جزئیات, accessed on February 11, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4249237-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%AF-%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA
  20. راهنمای گام به گام و آموزش نحوه ثبت سفارش واردات در سامانه جامع تجارت ایران, accessed on February 11, 2026, https://importdtc.com/%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9/
  21. واردات کالاهای در گمرک مانده بدون انتقال ارز مجاز شد + سند – آیکسپورت, accessed on February 11, 2026, https://ixport.ir/instrument/
  22. ارز نهاده‌ها و کالاهای اساسی رسما حذف شد – تابناک | TABNAK, accessed on February 11, 2026, https://www.tabnak.ir/fa/news/1349760/%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%B1%D8%B3%D9%85%D8%A7-%D8%AD%D8%B0%D9%81-%D8%B4%D8%AF
  23. IRAN REVAMPS FOREX POLICY TO ADDRESS LIVELIHOOD WOES – Agenzia ICE, accessed on February 11, 2026, https://www.ice.it/it/news/notizie-dal-mondo/297720
  24. اطلاعیه سازمان توسعه تجارت درباره کارت بازرگانی و بازگشت ارز صادراتی – ایلنا, accessed on February 11, 2026, https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/1732851-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%DB%8C%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C
  25. $1.2b allocated for basic goods imports in 2 weeks – Tehran Times, accessed on February 11, 2026, https://www.tehrantimes.com/news/523272/1-2b-allocated-for-basic-goods-imports-in-2-weeks
  26. بازگشت ۸۳ درصد از تعهدات ارز صادراتی به اقتصاد کشور / بیشترین ارز از کدام مسیر بازگشته است؟ – تجارت نیوز, accessed on February 11, 2026, https://tejaratnews.com/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%DA%AF%D8%B4%D8%AA-%DB%B8%DB%B3-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87
  27. ساماندهی کارت‌های بازرگانی؛ سقف صادرات کارت‌های فاقد رتبه‌بندی صفر شد – خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency, accessed on February 11, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6744067/%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B3%D9%82%D9%81-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%A7%D9%82%D8%AF-%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%86%D8%AF%DB%8C
  28. ساماندهی کارت‌های بازرگانی/ صادرات کارت‌های بدون رتبه صفر شد – خبرگزاری موج, accessed on February 11, 2026, https://www.mojnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/685969-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%B1%D8%AA%D8%A8%D9%87-%D8%B5%D9%81%D8%B1-%D8%B4%D8%AF
  29. شرایط جدید واردات خودرو بدون انتقال ارز – فرارو, accessed on February 11, 2026, https://fararu.com/fa/news/935121/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2
  30. بخشنامه جدید گمرک برای واردات کالاهای اساسی – صنعت مالی – خبر فارسی, accessed on February 11, 2026, https://khabarfarsi.com/u/238353409
  31. شرایط واردات خودرو خارجی – بهمن ۱۴۰۴ – Khodro45, accessed on February 11, 2026, https://khodro45.com/mag/car-import/
  32. جدیدترین اخبار واردات خودرو در سال 1404 – باما, accessed on February 11, 2026, https://bama.ir/news/offer/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88
  33. جهش صادرات و تسهیل واردات با مدیریت یکپارچه مرزها – Asriran, accessed on February 11, 2026, https://www.asriran.com/fa/news/1139647/%D8%AC%D9%87%D8%B4-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%DB%8C%DA%A9%D9%BE%D8%A7%D8%B1%DA%86%D9%87-%D9%85%D8%B1%D8%B2%D9%87%D8%A7