گواهی بازرسی مبدا COI در ترخیص درصدی ۱۴۰۵

تایید COI در ترخیص درصدی کالا | بررسی بخشنامه‌ها و ضوابط اجرایی سال ۱۴۰۵

ارسال شده توسط تحریریه تجارت‌نامه ۰۲ خرداد ۱۴۰۵

بخش واردات و ترخیص مواد اولیه خطوط تولید در فضای بازرگانی اردیبهشت ۱۴۰۵، تحت تأثیر تحولات نظارتی و نیاز مبرم به حفظ نقدینگی واحدهای صنعتی قرار گرفته است.1 تسهیلات ترخیص درصدی گمرکی (مصوبه ده-نود) به عنوان یکی از کارآمدترین ابزارها برای کاهش رسوب کالا و تداوم تولید شناخته می‌شود.2

در این میان، انطباق‌سنجی کالاهای مشمول استاندارد اجباری از طریق تایید گواهی بازرسی مبدأ (COI) همچنان یک الزام حاکمیتی غیرقابل چشم‌پوشی است.4 تحلیل دقیق چگونگی همگام‌سازی فرآیند اخذ این گواهی با رویه‌های ترخیص درصدی، به تجار و واحدهای تولیدی کمک می‌کند تا فرآیندهای لجستیکی خود را با حداکثر سرعت و کمترین هزینه به سرانجام برسانند.2 این گزارش تخصصی به کالبدشکافی فرآیند تایید گواهی بازرسی مبدا COI در ترخیص درصدی ۱۴۰۵ پرداخته و راهکارهای اجرایی عبور از گلوگاه‌های گمرکی را بررسی می‌کند.

تحولات مقرراتی و بستر حقوقی ترخیص درصدی در سال ۱۴۰۵

سیاست‌های گمرکی و ارزی در سال ۱۴۰۵ با تمرکز بر تسهیل فرآیند تولید و تجارت تدوین شده‌اند.7 به دنبال اتمام مهلت مصوبه ترخیص درصدی در اواخر سال گذشته، با تلاش‌های مکرر وزارت صنعت، معدن و تجارت و اتاق بازرگانی، این تسهیلات مجدداً با انجام اصلاحات جزئی در فهرست تعرفه‌های مشمول، ابلاغ و اجرایی گردید تا جریان ورود کالا متوقف نشود.8 بر اساس قانون بودجه سال ۱۴۰۵ کل کشور، حقوق گمرکی دارو، ملزومات مصرفی پزشکی، شیرخشک اطفال و کالاهای اساسی کشاورزی به میزان یک درصد و حقوق گمرکی ماشین‌آلات، تجهیزات تولید و مواد اولیه صنعتی به دو درصد کاهش یافته است که این امر نقش شایانی در تقلیل هزینه‌های ترخیص ایفا می‌کند.9

تحلیل عمیق چالش‌های ارزی نشان می‌دهد که در اردیبهشت ۱۴۰۵، موضوع جایگزینی مصوبه ترخیص درصدی با فرآیند تخصیص اعتباری و ساتای اعتباری بانک مرکزی مورد بحث فعالان اقتصادی بوده است.1 با این حال، با مخالفت صریح نمایندگان صمت به دلیل اثرات منفی حذف نقدینگی از بخش تجاری، تداوم اجرای روش ترخیص درصدی تا سقف نود درصد همواره مورد تأکید گمرک قرار دارد.1 در همین راستا، هیات وزیران در جلسه مورخ بیست و یکم اردیبهشت ۱۴۰۵ (۱۴۰۵/۰۲/۲۱)، بر اساس پیشنهاد سازمان برنامه و بودجه، نرخ محاسباتی ارز جهت تعیین ارزش گمرکی موضوع ماده ۱۴ قانون امور گمرکی را نهایی ساخت که این تصمیم ثبات مناسبی در محاسبات بازرگانان ایجاد کرده است.10

جایگاه حاکمیتی گمرک و نقش مدیریت یکپارچه مرزی

یکی از کلیدی‌ترین تغییرات ساختاری در آغاز سال ۱۴۰۵، بازگشت مدیریت یکپارچه و واحد مرزهای تجاری کشور به گمرک جمهوری اسلامی ایران بر اساس ماده ۱۲ قانون امور گمرکی است.12 این اختیارات که در سال‌های گذشته به وزارت راه و شهرسازی واگذار شده بود، هم‌اکنون با هدف هماهنگی بیشتر میان دستگاه‌های همجوار نظیر سازمان ملی استاندارد، سازمان دامپزشکی و نهادهای امنیتی تحت راهبری گمرک تسهیل شده است.12

بر اساس این وظایف حاکمیتی جدید، گمرک امکان مدیریت زمان‌بندی بررسی‌های فنی سایر دستگاه‌ها را دارا بوده و در شرایط خاص به منظور تسریع در تامین مواد اولیه خطوط تولید، دارو و کالاهای ضروری، فرآیند خروج کالا را مدیریت می‌نماید.12 علاوه بر این، با تفویض اختیارات ویژه از سوی دولت و شورای عالی امنیت ملی، تسهیلاتی همچون ترخیص درصدی، حمل یکسره کالا و انتقال رویه‌های کنترلی به گمرکات داخلی اجرایی می‌شود تا زمان توقف بار در مرزها به حداقل برسد.12

تحلیل ساختاری گواهی بازرسی مبدأ (COI) و ارزیابی انطباق استاندارد

گواهی بازرسی کالا (COI) سندی است که انطباق کمیت، کیفیت و مشخصات فنی کالا با شرایط اسناد خرید و قوانین ملی کشور مقصد را تایید می‌کند.4 این گواهی توسط شرکت‌های بازرسی مستقل و آکردیته که تایید صلاحیت ملی و بین‌المللی دارند صادر می‌شود.15 بر اساس رویه ارزیابی انطباق سازمان ملی استاندارد ایران، برای کالاهای مشمول مقررات استاندارد اجباری، اخذ تاییدیه استاندارد از طریق ارائه گواهی COI مبدأ یا مقصد پیش‌نیاز اصلی ترخیص قطعی کالا به شمار می‌رود.4

فرآیند ارزیابی انطباق در مبدأ (Origin COI)

در این روش، بازرسی فیزیکی، نمونه‌برداری و تست‌های فنی پیش از بارگیری و حمل در کشور فرستنده کالا صورت می‌پذیرد.15 شرکت بازرسی پس از انطباق نتایج با استانداردهای مورد تایید ایران (نظیر استاندارد ملی ۱۴۴۵)، گواهی COI مبدأ را صادر می‌نماید.17 این فرآیند که بیشتر برای ماشین‌آلات و خطوط تولیدی با گشایش اعتبارات اسنادی بانکی به کار می‌رود، سرعت ترخیص در گمرک مقصد را به طرز چشمگیری افزایش می‌دهد.20

فرآیند ارزیابی انطباق در مقصد (Destination COI)

در شرایطی که کالا فاقد گواهی بازرسی قبل از حمل باشد، نمونه‌برداری فیزیکی و آزمون‌های آزمایشگاهی باید در بنادر ورودی و گمرکات مقصد انجام گیرد.13 این رویه به دلیل طولانی بودن زمان پاسخ‌دهی آزمایشگاه‌ها و تحمیل هزینه‌های انبارداری بالا، همواره با ریسک توقف طولانی‌مدت کالا در مرزها همراه است.13

الزامات، بخشنامه‌ها و کدهای تعرفه مجاز ترخیص درصدی

استفاده از ظرفیت‌های ترخیص درصدی منوط به رعایت دقیق فهرست کدهای تعرفه ابلاغی از سوی دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت است.10 به عنوان نمونه، بر اساس بخشنامه‌های ابلاغی منتهی به اردیبهشت ۱۴۰۵، کدهای تعرفه ۳۹۰۷۹۹۲۲، ۳۹۰۷۹۹۲۱، ۳۹۰۷۲۹۹۰، ۲۹۲۹۱۰۲۰ و ۳۴۰۲۴۲۹۰ به صورت مستقیم به فهرست کالاهای مشمول ترخیص درصدی اضافه شده‌اند تا صنایع پلیمر و شیمیایی دچار توقف تولید نشوند.24

باید توجه داشت که بر اساس ضوابط سخت‌گیرانه نظارتی، استفاده از هرگونه دسترسی ویژه مانند “عدم بررسی ثبت سفارش” برای ترخیص‌های درصدی یا حداقل اسناد وزارت بهداشت به طور کامل ممنوع اعلام شده و تخلفات احتمالی مورد پیگرد مراجع ارزی قرار خواهند گرفت.25 همچنین در فرآیند ترخیص درصدی کالاهای اساسی نظیر کنجاله سویا، جو، ذرت و روغن خام، گمرک بر اساس مصوبات ستاد تنظیم بازار، اخذ تعهد کتبی از واردکننده جهت عرضه کالا با نرخ مصوب در سامانه‌های رسمی را ملاک عمل قرار می‌دهد.5

فرآیند گام‌به‌گام ثبت و تایید گواهی COI در سامانه EPL

برای ثبت و تایید گواهی بازرسی مبدأ به صورت الکترونیکی، کارگزار گمرکی یا صاحب کالا باید تشریفات دقیقی را در پنجره واحد تجارت فرامرزی (EPL) به انجام رساند.26 این فرآیند گام‌به‌گام شامل موارد زیر است:

گام اول؛ دریافت اطلاعات ثبت سفارش

در آغاز کار، کاربر با درج “شناسه اظهار” در بخش “شماره پیگیری ثبت سفارش” سامانه EPL، اطلاعات مأخوذه از سامانه جامع تجارت را فراخوانی می‌نماید.27

گام دوم؛ پیش‌نویس اظهارنامه و تکمیل خانه‌ها

پس از پرینت برگه پیش‌اظهار، اطلاعات هویتی و کدهای سیستمی تکمیل می‌گردد.27 در خانه شماره ۸، کدینگ گیرنده (صاحب کالا) ثبت می‌شود که باید با کدینگ قبض انبار الکترونیکی همخوانی کامل داشته باشد.27 در خانه شماره ۱۱، کد اختصاری کشور طرف معامله و در خانه شماره ۱۴، کدینگ اظهارکننده ثبت می‌شود.27

گام سوم؛ جزئیات ارزش و اطلاعات حمل

در خانه‌های ۳۱ تا ۴۴ اظهارنامه، تعداد واحد کالا (خانه ۴۱) و ارزش قلم کالا (خانه ۴۲) منطبق بر ارزش ثبت‌سفارش وارد می‌گردد.27 در خانه شماره ۴۳، وضعیت نو یا مستعمل بودن دستگاه تعیین می‌شود.27 مشخصات خانه ۴۴ شامل شماره و تاریخ فاکتور به میلادی، شماره مانیفست و بارنامه از روی قبض انبار الکترونیکی با دقت بالا وارد می‌شود.27

گام چهارم؛ بارگذاری گواهی COI و ارسال نهایی

کاربر در بخش اختصاصی ارسال مدارک، فایل گواهی بازرسی COI صادرشده توسط شرکت بازرسی همکار (مورد تایید سازمان استاندارد) را با حجم حداکثر ۵ مگابایت آپلود می‌کند.27 اطلاعات پس از ثبت نهایی جهت تایید به کارشناس مجازی گمرک و ارزیاب استاندارد ارجاع می‌گردد تا گواهی انطباق نهایی صادر شود.4

تضامین، شیوه تعهدات و تسهیلات استاندارد برای ترخیص درصدی

اجرای فرآیند ترخیص ۹۰ درصدی کالا مستلزم تدارک تضامین و مدارک معتبری است که تعهد واردکننده به تسویه نهایی را تضمین نماید.2 طبق “دستورالعمل نحوه اخذ تضامین در سال ۱۴۰۵” که در ابتدای سال ابلاغ گردید، رویه اخذ تضمین در قالب تضامین بانکی، وثایق معتبر یا تعهد ذیحسابی برای شرکت‌های دولتی مدون شده است.10 مدارک لازم جهت ترخیص درصدی شامل نامه درخواست کتبی، فرم تعهدنامه رسمی، اظهارنامه گمرکی، بارنامه، اعلامیه ورود کالا، قبض انبار الکترونیکی و تاییدیه ثبت سفارش فعال در سامانه جامع تجارت است.31

بر اساس بخشنامه‌های روان‌سازی تجاری سال ۱۴۰۵، گمرک تلورانس وزن خالص و ناخالص مجاز را بدون نیاز به اصلاح و ویرایش ثبت‌سفارش پذیرش می‌نماید که این امر از وقفه در روند ترخیص درصدی کالا پیشگیری می‌کند.33 از سوی دیگر، سازمان ملی استاندارد تسهیلاتی نظیر “تعهد عدم مصرف مستقیم” در مبادی ورودی و امکان انتقال محموله به انبارهای اختصاصی واحدهای تولیدی را جهت تسریع در فرآیند ارزیابی انطباق فراهم ساخته است.33 همچنین در صورتی که فعالان اقتصادی خوشنام سابقه تایید ماهیت کالا داشته باشند، اعتبار این تاییدیه تا ۹ ماه جهت عدم نیاز به آزمایش مجدد تمدید شده است.35

نتیجه‌گیری و توصیه‌های راهبردی به واردکنندگان

هماهنگ‌سازی زمان‌بندی زنجیره تأمین با فرآیندهای الکترونیکی تایید گواهی بازرسی مبدأ (COI) در اردیبهشت ۱۴۰۵، اثربخشی مالی چشمگیری را برای بنگاه‌های تولیدی و بازرگانی به همراه دارد.2 بهره‌گیری از مصوبه ترخیص درصدی (ده-نود) نباید با بی‌توجهی به الزامات کیفی استاندارد همزمان شود.2 توصیه تخصصی به بازرگانان، انجام فرآیند بازرسی در مبدأ (Origin COI) برای جلوگیری از توقف کالا در آزمایشگاه‌های مقصد و به حداقل رساندن هزینه‌های انبارداری کانتینری است.21 تسلط کامل بر نحوه تکمیل فیلدهای کلیدی اظهارنامه در EPL و بارگذاری بدون نقص مدارک، ضامن ترخیص ایمن، سریع و قانونمند کالاها در کمترین زمان ممکن خواهد بود.27

گواهی بازرسی مبدا COI در ترخیص درصدی ۱۴۰۵

منابع

  1. مصوبه ترخیص 90 درصدی، برای حمایت از تولید تمدید شود | اتاق ایران آنلاین, accessed on May 21, 2026, https://otaghiranonline.ir/news/71604/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-90-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C%D8%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AD%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B4%D9%88%D8%AF
  2. ترخیص ۹۰ درصدی کالا چیست؟ – شرکت بازرگانی گسیل کالای شرق, accessed on May 21, 2026, https://gosilkalayeshargh.com/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/
  3. ترخیص درصدی کالا چیست؟ [+10 تا از مزایا، مراحل کامل], accessed on May 21, 2026, https://pspexpress.com/fa/mag/percentage-clearance-goods/
  4. گواهی بازرسی کالا چیست؟ انواع گواهی + شرایط منع صدور گواهی – شرکت بازرسی پویا پرتو, accessed on May 21, 2026, https://ppti.ir/blog/what-is-goods-inspection-certificate/
  5. ترخیص ۹۰ درصدی کالای اساسی مشروط شد | پایگاه خبری نماد برتر, accessed on May 21, 2026, https://namaadebartar.ir/show_nc/36075/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DB%B9%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7-%D8%B4%D8%AF
  6. ترخیص مواد اولیه خطوط تولید و شرکت‌ها در سریع ترین رمان, accessed on May 21, 2026, https://tarkhis.org/clearance/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%87-%D8%AE%D8%B7%D9%88%D8%B7-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D9%87%D8%A7/
  7. مصوبه ترخیص کالا بدون کد رهگیری بانک اصلاح شود | اتاق ایران آنلاین, accessed on May 21, 2026, https://otaghiranonline.ir/news/68552/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%DA%A9%D8%AF-%D8%B1%D9%87%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D8%A7%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD-%D8%B4%D9%88%D8%AF
  8. کاهش حد آستانه اعمال محدودیت های رفع تعهد ارزی, accessed on May 21, 2026, https://www.yjc.ir/fa/news/9066341/%DA%A9%D8%A7%D9%87%D8%B4-%D8%AD%D8%AF-%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%A7%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF%DB%8C%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C%C2%A0
  9. بخشنامه واردات ماشین آلات کارکرده + تبصره ۱ و ۲ قانون بودجه سال ۱۴۰۴ کل کشور ارسالی به شورای نگهبان– موارد مرتبط با تجارت خارجی | آوند حیات, accessed on May 21, 2026, https://avandhayat.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DA%A9%D8%B1%D8%AF%D9%87/
  10. بایگانی‌های ترخیص گمرکی – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on May 21, 2026, https://ixport.ir/category/import/law-rule/custom-release1/
  11. بخشنامه موضوع ترخیص درصدی مواد اولیه واحدهای تولیدی ۱۴۰۲/۰۱/۱۵ – – آیکسپورت, accessed on May 21, 2026, https://ixport.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%A7%D9%88%D9%84%DB%8C%D9%87-%D9%88/
  12. ارائه تسهیلات گمرکی برای تسهیل در ترخیص کالا /بازگشت مدیریت …, accessed on May 21, 2026, https://www.yjc.ir/fa/amp/news/9073206
  13. انواع گواهی بازرسی: راهنمای جامع از گواهی بازرسی در مبدأ تا سایر گواهی‌ ها, accessed on May 21, 2026, https://pitshco.com/%DA%AF%D9%88%D8%A7%D9%87%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%D8%B3%DB%8C/
  14. گواهی بازرسی کالا (COI) چیست و چرا برای واردات الزامی است؟ – شرکت نیکان ترخیص سازگار, accessed on May 21, 2026, https://ntsteam.com/certificate-of-inspection-coi/
  15. گواهی بازرسی کالا COI چیست و چه کاربردی دارد؟ – گروه تجاری آربی, accessed on May 21, 2026, https://rbtradinggroup.com/coi/
  16. شرکت های بازرسی مورد تایید سازمان ملی استاندارد, accessed on May 21, 2026, https://www.inso.gov.ir/portal/home/?142760/%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%87%D9%85%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86
  17. گواهینامه بازرسی کالا – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on May 21, 2026, https://ixport.ir/certificate-of-inception/
  18. بازرسی کالا قبل از حمل؛ هزینه، قرارداد و مراحل انجام بازرسی, accessed on May 21, 2026, https://ppti.ir/blog/what-is-pre-shipment-inspection/
  19. ابلاغیه های شرکتهای بازرسی کننده – سازمان ملی استاندارد, accessed on May 21, 2026, https://www.inso.gov.ir/portal/home/?423657/%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%D9%87
  20. اخذ مجوز استاندارد (coi) – بازرگانی آریانا جم, accessed on May 21, 2026, https://arianajam.com/%D8%A7%D8%AE%D8%B0-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-coi/
  21. گام به گام گرفتن مجوز استاندارد کالا برای ترخیص از گمرک, accessed on May 21, 2026, https://pspexpress.com/fa/mag/standard-product-license/
  22. بازرسی کالا در مقصد چیست؟ مراحل بازرسی و نحوه صدور گواهی, accessed on May 21, 2026, https://ppti.ir/blog/what-is-destination-inspection/
  23. راهنمای کامل واردات و ترخیص تجهیزات حفاری در سال ۱۴۰۵ | مراحل، هزینه ها و قوانین, accessed on May 21, 2026, https://ntsteam.com/drilling-equipment-clearance/
  24. بخشنامه گمرک در خصوص به روز رسانی کد تعرفه های ذیل در فهرست کالاهای مشمول ترخیص درصدی, accessed on May 21, 2026, https://www.qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=1081001615320765324
  25. بخشنامه ترخیص درصدی و حداقل اسناد (21 مرداد 1403) – Rb Trading Group, accessed on May 21, 2026, https://rbtradinggroup.com/percentage-clearance-minimum-documents/
  26. مراحل ترخیص کالا از گمرک{ به صورت قدم به قدم} | شرکت آوند حیات, accessed on May 21, 2026, https://avandhayat.com/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7/
  27. آموزش سامانه جامع گمرکی ( EPL ) – آیکسپورت, accessed on May 21, 2026, https://ixport.ir/single-window-custom-%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9/
  28. ترخیص کالا چیست؟ مراحل ترخیص کالا به صورت گام به گام – شرکت بازرگانی GTG, accessed on May 21, 2026, https://gtg.ir/clereance-of-goods/
  29. مصوبه ترخیص درصدی و حداقل اسناد – آیکسپورت, accessed on May 21, 2026, https://ixport.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D8%B9%D9%85%D9%84%DA%A9%D8%B1%D8%AF-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1/
  30. مجموعه فرم های گمرکی – ایران ایمپکس, accessed on May 21, 2026, https://iranimpex.com/%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D9%85%D9%BE%DA%A9%D8%B3/%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D9%87-%D9%81%D8%B1%D9%85-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C/
  31. شرایط و مدارک ترخیص درصدی, accessed on May 21, 2026, https://www.iranavanda.com/fa/%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D9%87/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D9%88-%D9%85%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DA%A9-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C/
  32. ترخیص کالا – شرکت بازرگانی همراهان پیشرو تجارت, accessed on May 21, 2026, https://pishro-tejarat-co.com/page/fa/15/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7
  33. گمرک جمهوری اسالمی ایران, accessed on May 21, 2026, https://cdn.tinn.ir/servev2/weqkQzCI93Tw/kCKHQWCp9XkPhRYmpi9XtczMgBob3nCDiphrtRulGoo,/%D9%85%D8%AC%D9%85%D9%88%D8%B9%D9%87+_%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D9%84+%D9%87%D8%A7+%D9%88+%D8%B4%DB%8C%D9%88%D9%87+%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87+%D9%87%D8%A7%DB%8C+%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C+1402.pdf
  34. تسهیلات ویژه برای ترخیص کالا از منطقه ویژه اقتصادی پیام – خبرگزاری صدا و سیما, accessed on May 21, 2026, https://www.iribnews.ir/00O45X
  35. تسهیلات ویژه برای واحدهای تولیدی در ترخیص نسیه و تعیین ماهیت – خبرگزاری مهر, accessed on May 21, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6657672/%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%AD%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%86%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D9%88-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%85%D8%A7%D9%87%DB%8C%D8%AA
  36. مراحل ترخیص کالا از گمرک | راهنمای کامل + دانلود PDF, accessed on May 21, 2026, https://importdtc.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D9%87%D9%85%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88/