بهای تمام ‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵

بهای تمام‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵؛ تحلیل هزینه‌های گمرکی و لجستیک در آستانه نوروز

صنعت آجیل و شیرینی در ایران به عنوان یکی از بخش‌های کلیدی بازار خرده‌فروشی، در سال ۱۴۰۵ با یکی از پیچیده‌ترین دوره‌های اقتصادی خود روبرو شده است. تلاقی تاریخی تقویم خورشیدی و قمری که منجر به هم‌زمانی لحظه تحویل سال با عید سعید فطر شده، پارادایم‌های تقاضا را به شکلی بنیادین دگرگون ساخته است.

این گزارش با رویکردی کارشناسی و از منظر تحلیل بازرگانی، به بررسی دقیق ساختار قیمت تمام‌شده این محصولات با تمرکز بر متغیرهای کلان بودجه ۱۴۰۵ می‌پردازد. تحول در نرخ تسعیر ارز گمرکی به ۱۲۳ هزار تومان، افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده به ۱۲ درصد و نوسانات بازار جهانی مواد اولیه نظیر کاکائو و شکر، زنجیره تأمین را با چالش‌های بی‌سابقه‌ای در مهندسی هزینه مواجه کرده است. در تحلیل «بهای تمام ‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵»، با بهره‌گیری از داده‌های بورس‌های کالایی بین‌المللی و مصوبات داخلی، تأثیر هزینه‌های لجستیک، ترخیص و انبارداری بر سفره مصرف‌کننده نهایی در این “ابر تعطیلات” استراتژیک مورد ارزیابی قرار می‌گیرد تا نقشه راهی برای فعالان این حوزه ترسیم شود.

تحلیل محیط کلان و اکوسیستم بازار در سال ۱۴۰۵

سال ۱۴۰۵ از منظر تقویمی و اقتصادی، سالی استثنایی در تاریخ معاصر ایران محسوب می‌شود. بر اساس محاسبات نجومی، لحظه تحویل سال ساعت ۱۸ و ۱۶ دقیقه روز جمعه ۲۹ اسفند ۱۴۰۴ است که به احتمال بسیار زیاد با اول شوال ۱۴۴۷ و عید سعید فطر هم‌زمان خواهد بود.1 این هم‌زمانی نه تنها یک “ابر تعطیلات” پیوسته ایجاد کرده، بلکه الگوی مصرف مواد غذایی را از اقلام افطار و سحر به سمت کالاهای پذیرایی روزانه مانند آجیل‌های چهارمغز و شیرینی‌های لوکس سوق داده است.1 این تغییر ناگهانی در تقاضا، در حالی رخ می‌دهد که اقتصاد ایران با فشارهای تورمی و تغییرات ساختاری در سیاست‌های ارزی دست و پنجه نرم می‌کند.

هم‌زمانی نوروز و عید فطر؛ انفجار تقاضا و فشار بر شبکه توزیع

در سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۴، تقارن نوروز با ماه رمضان منجر به کاهش ۳۰ تا ۴۰ درصدی تقاضا برای شیرینی و شکلات در طول روز شده بود.4 اما در سال ۱۴۰۵، با پایان یافتن ماه رمضان دقیقاً در آستانه تحویل سال، بازار با موجی از تقاضای انباشته روبرو است. این وضعیت، فشار مضاعفی بر واحدهای تولیدی وارد می‌کند که باید در بازه زمانی کوتاهی، پاسخگوی نیاز دو مناسبت بزرگ ملی و مذهبی باشند. گزارش‌ها حاکی از آن است که سبد خرید خانوار در این دوره به شدت به سمت اقلام پذیرایی با کیفیت بالا تغییر جهت داده است.1

بهای تمام‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵

ارزیابی قیمت‌های پایه در بازار خرده‌فروشی آجیل و خشکبار

بررسی‌های میدانی و تحلیل نرخ‌های اعلامی از سوی اتحادیه‌ها نشان‌دهنده رشد قابل توجه قیمت تمام‌شده محصولات نسبت به سال‌های گذشته است. هزینه‌های فرآوری، طعم‌دار کردن و بسته‌بندی در کنار بهای مواد اولیه، قیمت هر کیلوگرم آجیل مخلوط درجه یک را به سطوح بی‌سابقه‌ای رسانده است.

نوع محصولقیمت هر کیلوگرم (تومان) – میانگین بازارکیفیت / درجه‌بندی
آجیل مخلوط درجه ۱۱,۹۸۰,۰۰۰ تا ۲,۳۰۰,۰۰۰شامل پسته اکبری، مغز بادام، فندق و بادام هندی 5
پسته اکبری اعلا۱,۸۰۰,۰۰۰ تا ۲,۱۰۰,۰۰۰دست‌چین و خام/زعفرانی 5
مغز بادام هندی خام۱,۵۶۵,۰۰۰ تا ۱,۸۲۵,۰۰۰وارداتی – درجه ۱ 5
تخمه کدو مرمری۶۷۰,۰۰۰ تا ۷۰۵,۰۰۰تولید داخلی – ممتاز 5
تخمه آفتابگردان دورسفید۴۰۰,۰۰۰تولید داخلی 5

کالبدشکافی سیاست‌های ارزی و مالی در بودجه ۱۴۰۵

بخش عمده‌ای از نوسانات قیمت تمام‌شده در سال ۱۴۰۵ ریشه در مصوبات بودجه‌ای دولت و مجلس دارد. تعیین نرخ تسعیر ارز در گمرک و تغییرات نرخ مالیات بر ارزش افزوده، دو بال اصلی فشار هزینه‌ای بر واردکنندگان مواد اولیه هستند.

نرخ تسعیر ارز ۱۲۳ هزار تومانی؛ مبنای جدید محاسبات گمرکی

در لایحه بودجه ۱۴۰۵، نرخ ارز محاسباتی برای واردات کالاها و حقوق ورودی گمرکی بر مبنای ۱۲۳ هزار تومان تعیین شده است.7 این عدد که به عنوان مبنای محاسبات ریالی بودجه و حقوق ورودی (مجموع حقوق گمرکی و سود بازرگانی) شناخته می‌شود، جهشی بزرگ نسبت به نرخ‌های حمایتی پیشین است. اگرچه رئیس مجلس تأکید کرده است که این نرخ به معنای اعمال دوباره ارز ترجیحی نیست، اما برای بازرگانانی که مواد اولیه نظیر بادام هندی یا پودر کاکائو وارد می‌کنند، به معنای افزایش شدید پایه محاسباتی هزینه‌های ترخیص است.8

تحلیل‌های تخصصی نشان می‌دهد که در جدول ۲۳ لایحه بودجه، میانگین محاسبات نرخ ارز حدود ۱۷۰ تا ۱۷۵ هزار تومان لحاظ شده است.7 این اختلاف نشان‌دهنده پیش‌بینی نوسانات احتمالی و مابه‌التفاوت نرخ محاسباتی با نرخ زمان فروش است. این وضعیت، “عدم قطعیت” در زنجیره تأمین را افزایش داده و منجر به چسبندگی قیمت‌ها در سطوح بالا می‌شود، زیرا واردکننده باید ریسک ناشی از نرخ ۱۷۵ هزار تومانی را در بهای تمام‌شده خود لحاظ کند.10

افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده به ۱۲ درصد

یکی دیگر از شوک‌های هزینه‌ای در سال ۱۴۰۵، افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده از ۱۰ درصد به ۱۲ درصد است.11 این افزایش ۲ درصدی که با هدف متناسب‌سازی حقوق بازبازنشستگان و تأمین منابع کالابرگ خانوار اعمال شده، بر تمام مراحل تولید از واردات مواد اولیه تا توزیع نهایی اثر می‌گذارد.11 در صنعت شیرینی و آجیل که با حاشیه سود مشخصی فعالیت می‌کنند، این مالیات مستقیماً از مصرف‌کننده نهایی دریافت شده و منجر به کاهش قدرت خرید واقعی جامعه می‌شود.

شاخص مالیاتیسال ۱۴۰۴سال ۱۴۰۵ (لایحه بودجه)هدف عملیاتی
مالیات بر ارزش افزوده عمومی۱۰٪۱۲٪متناسب‌سازی حقوق و کالابرگ 11
سهم دولت از مالیات۷٪۸٪ (برآورد)تأمین بودجه عمومی 13
سهم شهرداری‌ها۳٪۳٪خدمات شهری

ارزیابی بازار جهانی مواد اولیه و تأثیر آن بر قیمت تمام‌شده

صنعت شیرینی و شکلات ایران به شدت به واردات پودر کاکائو، کره کاکائو و جانشین‌های آن وابسته است. نوسانات بورس‌های جهانی در کنار هزینه‌های گمرکی، تعیین‌کننده قیمت نهایی این محصولات در شب عید هستند.

روند اصلاحی قیمت جهانی کاکائو در آستانه ۲۰۲۶

بازار جهانی کاکائو پس از تجربه بحران کمبود در سال ۲۰۲۵ که قیمت‌ها را به سقف تاریخی ۱۱ هزار دلار رسانده بود، در سال ۲۰۲۶ وارد فاز مازاد عرضه شده است.14 مؤسسه StoneX پیش‌بینی کرده است که در فصل ۲۰۲۵/۲۶ حدود ۲۸۷ هزار تن مازاد جهانی کاکائو وجود داشته باشد.15 این موضوع منجر به ریزش قیمت‌ها در بورس‌های لندن و نیویورک به محدوده ۳۰۰۰ تا ۳۵۰۰ دلار به ازای هر تن شده است.15

با این حال، کاهش ۶۶ درصدی قیمت جهانی کاکائو نسبت به سال گذشته، در بازار ایران به همان نسبت احساس نمی‌شود.16 دلیل این امر، افزایش نرخ تسعیر ارز گمرکی و هزینه‌های ترخیص است که اثر کاهش قیمت جهانی را خنثی کرده است. علاوه بر این، بسیاری از تولیدکنندگان ایرانی با موجودی‌های گران‌قیمت خریداری شده در سال ۲۰۲۵ فعالیت می‌کنند و تا اتمام این موجودی‌ها، قیمت‌های مصرف‌کننده کاهش نخواهد یافت.4

وضعیت شکر و روغن‌های تخصصی در زنجیره تأمین

شکر به عنوان یکی از نهاده‌های اصلی، تحت تأثیر حذف ارز ترجیحی با افزایش قیمت ۸۰ تا ۱۰۰ درصدی درب کارخانه روبرو شده است.18 در حوزه روغن‌های تخصصی نظیر روغن جانشین کره کاکائو (CBS)، وابستگی کامل به واردات از اندونزی و مالزی، این بخش را در برابر نوسانات نرخ ارز توافقی به شدت آسیب‌پذیر کرده است.19 اختلال در سامانه بازارگاه و عدم آگاهی در توزیع روغن‌های صنفی بجای خانگی، هزینه‌های سربار واحدهای قنادی را در آستانه شب عید افزایش داده است.20

تحلیل هزینه‌های گمرکی و تشریفات ترخیص کالا

واردات مواد اولیه آجیل و شیرینی نیازمند عبور از هفت‌خوان گمرکی است که هر مرحله هزینه‌های مشخصی را به بهای تمام‌شده اضافه می‌کند.

کدهای تعرفه (HS Codes) و حقوق ورودی مواد اولیه

حقوق ورودی شامل حقوق گمرکی (۴٪ برای اکثر کالاها) و سود بازرگانی است که توسط دولت تعیین می‌شود. برای کالاهای اساسی و برخی مواد اولیه، حقوق گمرکی به ۱٪ کاهش یافته است تا از امنیت غذایی حمایت شود.21

نام کالاکد تعرفه (HS Code)حقوق ورودی (حقوق گمرکی + سود بازرگانی)ملاحظات فنی
بادام هندی بدون پوست08013200۴۰٪ تا ۵۵٪وابستگی کامل به واردات 23
پودر کاکائو بدون قند18050090۲٪ تا ۵٪بسته به وزن بسته‌بندی 25
پودر کاکائو حاوی قند18061000۳۲٪تعرفه بالا برای حمایت از تولید 26
روغن جانشین کره کاکائو15162010متغیر (حدود ۱۰٪ تا ۲۰٪)وارداتی از ترکیه و امارات 19
مغز فندق با پوست08022100۵۵٪حقوق ورودی بالا 24
بهای تمام‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵

هزینه‌های انبارداری و لجستیک بندری

هزینه‌های انبارداری در بنادر ایران بر اساس فرمول‌های پیچیده‌ای محاسبه می‌شود که به وزن، نوع محفظه نگهداری و مدت زمان توقف بستگی دارد. سازمان بنادر در سال ۱۴۰۴ فرمول‌های جدیدی را ابلاغ کرده است که در سال ۱۴۰۵ نیز مبنای عمل خواهد بود.28 برای کالاهایی نظیر بادام هندی یا مواد اولیه شکلات که حساس به دما هستند، هزینه نگهداری در انبارهای سرپوشیده با ضریب ۷۵٪ اعمال می‌شود.29

فرمول محاسبه هزینه انبارداری عمومی=(وزن خالص * نرخ انبارداری* مدت زمان نگهداری) * ضریب محل نگهداری

یکی از چالش‌های بزرگ، “هزینه دموراژ” یا جریمه دیرکرد بازگشت کانتینر است. کانتینرهای یخچالی تنها ۴ روز و کانتینرهای معمولی ۱۰ روز فرصت دارند تا بدون جریمه از بندر خارج شوند.30 تاخیر در تخصیص ارز یا صدور مجوزهای بهداشتی می‌تواند هزینه‌ای بالغ بر ۱.۹ تا ۳.۹ میلیون تومان در روز به ازای هر کانتینر ۴۰ فوت تحمیل کند که مستقیماً قیمت تمام‌شده آجیل و شیرینی را افزایش می‌دهد.30

راهبردهای تنظیم بازار و امنیت غذایی در نوروز ۱۴۰۵

دولت به منظور مهار قیمت‌ها، طرح‌های نظارتی و توزیعی گسترده‌ای را از بهمن ۱۴۰۴ آغاز کرده است. معاون اول رئیس‌جمهور بخشنامه‌هایی جهت تسریع در ترخیص کالاهای اساسی و نهاده‌ها ابلاغ کرده تا از رسوب کالا در بنادر جلوگیری شود.22

عرضه مستقیم در نمایشگاه‌های بهاره

ستاد تنظیم بازار با تفاهم با ۵۰ واردکننده بزرگ، اقدام به توزیع اقلام استراتژیک نظیر برنج، روغن، شکر و خرما با قیمت مصوب کرده است.31 در حوزه آجیل، عرضه پسته با قیمت‌های تعادلی (حدود ۵۷۰ تا ۸۵۰ هزار تومان) در نمایشگاه‌ها، با هدف شکستن قیمت‌های کاذب در مغازه‌های لوکس دنبال می‌شود.6 رئیس اتحادیه آجیل و خشکبار نیز به مردم توصیه کرده است که خرید خود را به روزهای پایانی موکول نکنند، زیرا فرآیند فرآوری پسته و مغزها در حجم بالا، هزینه‌های تولید را در هفته آخر اسفند افزایش می‌دهد.32

چالش نقدینگی و تأمین سرمایه در گردش

بسیاری از قنادان و فعالان خشکبار با بحران نقدینگی ناشی از تورم و حذف ارز ترجیحی روبرو هستند. هزینه جایگزینی تجهیزات قنادی (ساخت ایتالیا یا ترکیه) به دلیل نوسانات ارزی به شدت افزایش یافته و استهلاک ماشین‌آلات به یکی از هزینه‌های پنهان در بهای تمام‌شده تبدیل شده است.18 اتاق بازرگانی در این راستا خواستار اعتباری کردن جریان فروش مواد اولیه در بورس کالا برای حل مشکل نقدینگی شده است.33

نتیجه‌گیری و چشم‌انداز استراتژیک

قیمت تمام‌شده آجیل و شیرینی در شب عید ۱۴۰۵، برآیند تلاقی متغیرهای متضاد است. از یک سو، ریزش قیمت‌های جهانی کاکائو و بهبود تولید داخلی برخی اقلام خشکبار، پتانسیل کاهش قیمت را دارند. اما از سوی دیگر، تغییرات ساختاری در بودجه ۱۴۰۵، به ویژه نرخ تسعیر ارز ۱۲۳ هزار تومانی گمرک و مالیات ۱۲ درصدی، “کف قیمتی” را در سطوح بالایی تثبیت کرده است.

هم‌زمانی نوروز و عید فطر، اگرچه منجر به “ابر تعطیلات” و رونق گردشگری شده، اما فشار تقاضا در این بازه زمانی می‌تواند منجر به نوسانات غیرمنطقی در قیمت محصولات با کیفیت بالا شود.3 برای فعالان اقتصادی، کلید موفقیت در این بازار، مدیریت دقیق زمان ترخیص برای اجتناب از هزینه‌های سنگین دموراژ و بهره‌گیری از تسهیلات “ورود موقت” برای کاهش هزینه‌های گمرکی است.30 مصرف‌کنندگان نیز باید با آگاهی از قیمت‌های مصوب در نمایشگاه‌های بهاره و اجتناب از خرید اقلام لوکس در روزهای پیک تقاضا، هزینه‌های سبد معیشتی خود را مدیریت کنند. در نهایت، پیش‌بینی می‌شود بازار ۱۴۰۵، بازاری رقابتی اما با قیمت‌های تثبیت شده در کانال‌های صعودی باشد که مدیریت زنجیره تأمین در آن حرف اول را می‌زند.

بهای تمام‌شده آجیل و شیرینی ۱۴۰۵

منابع

  1. لحظه رسمی و دقیق تحویل سال ۱۴۰۵ + تقویم شمسی و رنگ سال – اقتصاد24, accessed on February 19, 2026, https://eghtesaad24.ir/fa/news/351998/%D9%84%D8%AD%D8%B8%D9%87-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D9%82%DB%8C%D9%82-%D8%AA%D8%AD%D9%88%DB%8C%D9%84-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D8%B4%D9%85%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%84
  2. لحظه رسمی و دقیق تحویل سال ۱۴۰۵ تقویم شمسی و رنگ سال|اقتصاد24, accessed on February 19, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D9%84%D8%AD%D8%B8%D9%87-%D8%B1%D8%B3%D9%85%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D9%82%DB%8C%D9%82-%D8%AA%D8%AD%D9%88%DB%8C%D9%84-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5-%2B-%D8%AA%D9%82%D9%88%DB%8C%D9%85-%D8%B4%D9%85%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%B1%D9%86%DA%AF-%D8%B3%D8%A7%D9%84_ZWdodGVzYWFkMjQuaXIvZmEvbmV3cy8zNTE5OTgv_2KfZgtiq2LXYp9ivMjQ=
  3. تور نوروز ۱۴۰۵ ؛ بهترین مقاصد سفر در ابر تعطیلات ؛ از سواحل آنتالیا تا باغ‌های شیراز, accessed on February 19, 2026, https://persianv.com/gardeshgari/nowruz-1405-travel-tours-guide.html
  4. افت ۴۰ درصدی خرید شیرینی و شکلات در آستانه نوروز – تابناک – Tabnak, accessed on February 19, 2026, https://www.tabnak.ir/fa/news/1292307/%D8%A7%D9%81%D8%AA-%DB%B4%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2
  5. خرید آجیل شب عید اعلا 1405+پک‌های سازمانی|[مناسب‌ترین قیمت], accessed on February 19, 2026, https://giahinuts.com/noroz/
  6. آخرین قیمت‌ها از آجیل و شیرینی شب عید – سایت تیتربرتر | TitreBartar.com, accessed on February 19, 2026, https://www.titrebartar.com/fa/news/213825/%D8%A2%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA%E2%80%8C%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%AC%DB%8C%D9%84-%D9%88-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D8%A8-%D8%B9%DB%8C%D8%AF
  7. مبنای قیمت ارز در بودجه سال ۱۴۰۵ – تابناک | TABNAK, accessed on February 19, 2026, https://www.tabnak.ir/fa/news/1357744/
  8. مبنای قیمت ارز در بودجه سال ۱۴۰۵ – تابناک | TABNAK, accessed on February 19, 2026, https://www.tabnak.ir/fa/news/1357744/%D9%85%D8%A8%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5
  9. مبنای قیمت ارز در بودجه سال ۱۴۰۵|تابناک, accessed on February 19, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D9%85%D8%A8%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5_dGFibmFrLmlyL2ZhL25ld3MvMTM1Nzc0NC8=_2KrYp9io2YbYp9qp
  10. موافقت تلویحی مجلس با گران شدن سوخت و نان – برترین ها, accessed on February 19, 2026, https://www.bartarinha.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B2-20/1581420-%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%81%D9%82%D8%AA-%D8%AA%D9%84%D9%88%DB%8C%D8%AD%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D8%B3%D9%88%D8%AE%D8%AA-%D9%86%D8%A7%D9%86
  11. مالیات ارزش افزوده ۱۲ درصد تعیین شد – ایسنا, accessed on February 19, 2026, https://www.isna.ir/news/1404100201340/%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87-%DB%B1%DB%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%B4%D8%AF
  12. افزایش ارزش افزوده ۱۴۰۵ از ۱۰ به ۱۲ درصد + جزئیات لایحه بودجه – رایابیلان, accessed on February 19, 2026, https://rayabilan.com/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87/
  13. مالیات بر ارزش افزوده 1404 + لیست کامل مشاغل مشمول و معاف – وبلاگ فینتو, accessed on February 19, 2026, https://blog.finto.ir/11220/vat/
  14. رشد جنون آمیز قیمت کاکائو در جهان؛، شکلات از طلا سبقت گرفت! – فرارو, accessed on February 19, 2026, https://fararu.com/fa/news/728700/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D8%AC%D9%86%D9%88%D9%86-%D8%A2%D9%85%DB%8C%D8%B2-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D8%A6%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86-%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B7%D9%84%D8%A7-%D8%B3%D8%A8%D9%82%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA
  15. مازاد عرضه در برابر ریسک اقلیم؛ آینده قیمت کاکائو چه می‌شود؟ | شبکه اطلاع‌ رسانی طلا و ارز, accessed on February 19, 2026, https://www.tgju.org/news/3670483/%D9%85%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D8%B9%D8%B1%D8%B6%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%A8%D8%B1-%D8%B1%DB%8C%D8%B3%DA%A9-%D8%A7%D9%82%D9%84%DB%8C%D9%85-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D8%A6%D9%88-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF
  16. کاکائو | 1959-2026 اطلاعات | 2027-2028 پیش بینی – TRADINGECONOMICS.COM, accessed on February 19, 2026, https://fa.tradingeconomics.com/commodity/cocoa
  17. قیمت کاکائو سقوط کرد – اقتصاد آنلاین, accessed on February 19, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2116583/%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D8%A6%D9%88-%D8%B3%D9%82%D9%88%D8%B7-%DA%A9%D8%B1%D8%AF
  18. گرانی لوازم قنادی، تاثیر نوسانات ارزی بر قیمت محصولات و لوازم قنادی | شبکه اطلاع‌ رسانی طلا و ارز, accessed on February 19, 2026, https://www.tgju.org/news/3646606/%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D9%84%D9%88%D8%A7%D8%B2%D9%85-%D9%82%D9%86%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%AB%DB%8C%D8%B1-%D9%86%D9%88%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D9%85%D8%AD%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%84%D9%88%D8%A7%D8%B2%D9%85-%D9%82%D9%86%D8%A7%D8%AF%DB%8C
  19. کد تعرفه (HS Code) 15162010 – روغن جانشین کره کاکائو C. B. S (Cocoa Butter Substite) – های‌اکسپورت, accessed on February 19, 2026, https://hi-export.ir/tariff/15162010
  20. نابسامانی در توزیع آرد و روغن به قنادان| شب عید افزایش قیمت شیرینی نداریم – بازار, accessed on February 19, 2026, https://www.tahlilbazaar.com/news/138996/%D9%86%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B9-%D8%A2%D8%B1%D8%AF-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%BA%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D9%82%D9%86%D8%A7%D8%AF%D8%A7%D9%86-%D8%B4%D8%A8-%D8%B9%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86%DB%8C
  21. جستجوی آنلاین تعرفه گمرکی 1404 – HS-Code و سود بازرگانی – شرکت دیده بان ترخیص, accessed on February 19, 2026, https://importdtc.com/tariffs/
  22. ابلاغ مصوبه هیئت وزیران درخصوص تسریع در روند ترخیص کالاهای اساسی, accessed on February 19, 2026, https://www.iribnews.ir/fa/news/5719500/%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D9%87%DB%8C%D8%A6%D8%AA-%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D8%B5%D9%88%D8%B5-%D8%AA%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%B9-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D9%86%D8%AF-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C
  23. کد تعرفه (HS Code) 0801 – نارگیل، مغزهای برزیلی «Brazil nuts»، بادام هندی «Cashew nuts»، تازه یا خشک کرده، حتی پوست‌کنده. – های‌اکسپورت, accessed on February 19, 2026, https://hi-export.ir/tariff/0801
  24. ترخیص آجیل و خشکبار از گمرک | ترخیصکار حرفه ای گمرک – پترو پارس ارغوان, accessed on February 19, 2026, https://petroparsarghavan.com/blog/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%A2%D8%AC%DB%8C%D9%84-%D9%88-%D8%AE%D8%B4%DA%A9%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5/
  25. کد تعرفه (HS Code) 180500 – پودر کاکائو، بدون افزودن قند، شکر یا سایر مواد شیرین‌کننده, accessed on February 19, 2026, https://hi-export.ir/tariff/180500
  26. همه چیز درباره تعرفه واردات پودر کاکائو – mt royal, accessed on February 19, 2026, https://mtroyal.com.tr/fa/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D9%88%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D8%A7%DA%A9%D8%A7%D8%A6/
  27. کد تعرفه (HS Code) 1806 – شکلات و سایر فرآورده‌های خوراکی دارای کاکائو. – های‌اکسپورت, accessed on February 19, 2026, https://hi-export.ir/tariff/1806
  28. سازمان بنادر فرمول اصلاح شده تعرفه های انبارداری را ابلاغ کرد + جدول تعرفه, accessed on February 19, 2026, https://www.iranavanda.com/fa/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D9%85%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD-%D8%B4%D8%AF%D9%87-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%DA%A9%D8%B1%D8%AF/
  29. هزینه‌های گمرکی (هزینه ترخیص کالا) آپدیت 1404 + نحوه محاسبه, accessed on February 19, 2026, https://rahkartejarat.com/customs-fees/
  30. هزینه دموراژ کانتینر 1403 (تعرفه حق توقف کانتینر سال 1403) – مرلید, accessed on February 19, 2026, https://merlead.com/blog/news/demurrage/
  31. تنظیم بازار – روزنامه دنیای اقتصاد, accessed on February 19, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/tags/%D8%AA%D9%86%D8%B8%DB%8C%D9%85_%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1
  32. آخرین تغییرات قیمت اقلام شب عید 97 +جدول – فودنا, accessed on February 19, 2026, https://www.foodna.com/fa/newsagency/76508/%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%A7%D9%82%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%A8-%D8%B9%DB%8C%D8%AF
  33. اتاق بازرگانی خواستار اصلاح ساختار حکمرانی اقتصادی شد – Way2pay.ir, accessed on February 19, 2026, https://way2pay.ir/499846/
  34. تعرفه وارداتی محصولات شیرینی و شکلات کشورمان به اوراسیا صفر می‌شود – فودنا, accessed on February 19, 2026, https://www.foodna.com/fa/newsagency/74171/%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D8%AD%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%DA%A9%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%A7-%D8%B5%D9%81%D8%B1-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF