راهنمای جامع حواله ریال-روبل و تسویه مالی در سامانه میربیزینس بانک روسیه؛ نقشه راه بازرگانان ایرانی ۱۴۰۴

در آستانه سال ۱۴۰۴، تجارت بین‌المللی ایران با فدراسیون روسیه وارد فاز جدیدی از یکپارچگی ساختاری شده است که فراتر از تبادلات کالا، به حوزه‌های عمیق زیرساخت‌های پولی و بانکی نفوذ کرده است. حذف سیستم سوئیفت و فشارهای فزاینده تحریمی، دو کشور را بر آن داشت تا با تکیه بر ارزهای ملی و سامانه‌های بومی، مدلی نوین از بانکداری برون‌مرزی را پایه‌گذاری کنند.

میربیزینس بانک روسیه، به عنوان بازوی اجرایی این تحول، اکنون نقشی حیاتی در تسویه وجوه، رفع تعهد ارزی و تسهیل حواله‌های ریال-روبل ایفا می‌کند. گزارش تخصصی « راهنمای حواله ریال-روبل میربیزینس بانک روسیه ۱۴۰۴»، با نگاهی تحلیلی به آخرین تحولات سال ۲۰۲۵ و ۱۴۰۴، ابزارهای مالی نوین نظیر ریال آفشور، اتصال شبکه‌های شتاب و میر، و ظرفیت‌های بانک VTB را برای جامعه بازرگانان تشریح می‌کند تا مسیر پیش رو برای توسعه پایدار تجارت دوجانبه هموار گردد.¹

تحولات ژئوپلیتیک و زیربنای حقوقی روابط بانکی در سال ۱۴۰۴

توسعه روابط مالی ایران و روسیه در سال ۱۴۰۴ صرفاً یک ضرورت اقتصادی نیست، بلکه پاسخی استراتژیک به بازآرایی نظم نوین جهانی و تلاش برای کاهش سلطه دلار در منطقه اوراسیا است.¹ امضای “معاهده مشترک جامع راهبردی ۲۰ ساله” در ژانویه ۲۰۲۵ میان رؤسای جمهور دو کشور، چارچوبی پایدار را فراهم کرد که مواد ۱۸ و ۲۰ آن به طور مستقیم بر تقویت روابط پولی و بانکی، ایجاد زیرساخت‌های پرداخت مستقل و گذار کامل به ارزهای ملی تاکید دارند.³ این سند بالادستی، امنیت حقوقی لازم را برای بانک‌ها و موسسات اعتباری فراهم آورده تا بدون ترس از تغییرات سیاسی کوتاه‌مدت، به توسعه پلتفرم‌های مشترک بپردازند.

عضویت کامل ایران در سازمان همکاری شانگهای (SCO) و پیمان بریکس (BRICS)، در کنار اجرایی شدن توافق‌نامه تجارت آزاد با اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU) از می ۲۰۲۵، منجر به حذف تعرفه‌ها برای ۸۷ درصد از کالاها شده است.¹ این حجم از آزادسازی تجاری، تقاضای بی‌سابقه‌ای را برای ابزارهای تسویه مالی سریع ایجاد کرد. در نتیجه، سهم ریال و روبل در مبادلات دوجانبه در سال ۱۴۰۴ به بیش از ۹۶ درصد رسیده است که نشان‌دهنده موفقیت سیاست‌های دلارزدایی در این حوزه جغرافیایی است.²

نقش کلیدی کریدور شمال-جنوب در جریان‌های مالی

تجارت فیزیکی و جریان مالی همواره مکمل یکدیگرند. تکمیل زیرساخت‌های ریلی نظیر خط‌آهن رشت-آستارا و توسعه بنادر امیرآباد و انزلی، نه تنها سرعت جابجایی کالا را افزایش داده، بلکه منجر به ایجاد خوشه‌های مالی در این مناطق شده است.⁵ بانک‌های بزرگی همچون VTB روسیه با درک این اهمیت، برنامه‌های گسترده‌ای را برای حضور در مناطق آزاد تجاری ایران از جمله جزیره کیش و بندر چابهار کلید زده‌اند تا تسویه وجوه مربوط به ترانزیت کالا را در کمترین زمان ممکن انجام دهند.²

تاثیر تحریم‌های ثانویه و مدیریت ریسک در سال ۲۰۲۵

با وجود پیشرفت‌های فنی، بازرگانان ایرانی در سال ۱۴۰۴ همچنان با چالش‌های ناشی از تحریم‌های ثانویه ایالات متحده و فرآیندهای “اسنپ‌بک” (Snapback) احتمالی روبرو هستند.⁹ در چنین شرایطی، استفاده از پیام‌رسان‌های مالی بومی نظیر سپام (SEPAM) و SPFS روسیه به جای سوئیفت، یک لایه حفاظتی حیاتی ایجاد کرده است.¹¹ این سامانه‌ها به دلیل عدم وابستگی به سرورهای غربی، امکان ردیابی و مسدودسازی تراکنش‌ها را توسط نهادهایی نظیر OFAC به شدت محدود کرده‌اند.¹³

ساختار عملیاتی میربیزینس بانک؛ تنها درگاه بانکی مستقیم در روسیه

میربیزینس بانک (Mir Business Bank) با مالکیت صد درصدی بانک ملی ایران، قلب تپنده عملیات بانکی ایران در خاک روسیه است. این بانک با داشتن شعب فعال در مسکو، کازان و آستراخان، به عنوان تنها موسسه مالی ایرانی عمل می‌کند که مستقیماً تحت قوانین بانک مرکزی روسیه فعالیت کرده و همزمان به سامانه‌های نظارتی بانک مرکزی ایران (نیما و سنا) متصل است.¹⁴ این ویژگی منحصربه‌فرد، میربیزینس بانک را به ایمن‌ترین مسیر برای صادرکنندگانی تبدیل کرده است که به دنبال رفع تعهد ارزی فوری و بدون واسطه هستند.

پراکندگی جغرافیایی شعب و تخصص‌های منطقه‌ای

هر یک از شعب میربیزینس بانک بر اساس پتانسیل‌های اقتصادی منطقه خود، خدمات تخصصی متفاوتی را ارائه می‌دهند. در جدول زیر، خلاصه‌ای از تمرکز عملیاتی این شعب ارائه شده است:

نام شعبه	منطقه جغرافیایی	تمرکز اصلی خدمات
شعبه مسکو (مرکزی)	پایتخت روسیه	عملیات ارزی کلان، تعامل با هلدینگ‌های صنعتی و دولتی، مدیریت روابط بین‌بانکی 14
شعبه آستراخان	جنوب روسیه (دریای خزر)	تسویه وجوه بخش کشاورزی، ساختمانی، لجستیک و کشتیرانی در کریدور شمال-جنوب 11
شعبه کازان	تاتارستان	بانکداری مشارکتی و اسلامی، تامین مالی ماشین‌آلات صنعتی و کشاورزی 14

خدمات نوین میربیزینس کلاب و شرکت میراث

در سال ۱۴۰۴، میربیزینس بانک فراتر از وظایف سنتی خود، اقدام به تاسیس “میربیزینس کلاب” و شرکت مالی “میراث” نموده است. این نهادها با هدف ارائه خدمات جامع (360 درجه) به بازرگانان، خدماتی شامل مشاوره‌های حقوقی، بیمه، بازار سرمایه و تامین مالی در قالب عقود اسلامی نظیر مرابحه و مضاربه را در دستور کار دارند.¹⁴ این رویکرد به ویژه در ایالت تاتارستان که مرکز مسلمان‌نشین روسیه است، با استقبال گسترده‌ای روبرو شده و امکان خرید اقساطی ماشین‌آلات کشاورزی و وسایل نقلیه سنگین را برای تجار ایرانی فراهم کرده است.¹⁴

مکانیزم حواله ریال-روبل و فرآیند تسویه مالی

حواله ریال-روبل در سال ۱۴۰۴ به یک فرآیند استاندارد و سریع تبدیل شده است که تفاوت معناداری با حواله‌های داخلی دارد. بازرگانان اکنون می‌توانند با استفاده از نرخ‌های توافقی در “بازار ارز تجاری”، مبالغ خود را جابجا کنند. این بازار که تحت نظارت بانک مرکزی مدیریت می‌شود، نرخ روبل را بر اساس واقعیت‌های عرضه و تقاضای تجار (و نه نرخ‌های دستوری یا بازار سیاه) تعیین می‌کند.¹²

راهنمای گام‌به‌گام ارسال حواله برای بازرگانان

۱. افتتاح حساب دوجانبه: بازرگان باید ابتدا در یکی از شعب ارزی بانک ملی ایران (یا بانک‌های همکار نظیر صادرات و پاسارگاد) در داخل کشور و سپس در میربیزینس بانک روسیه حساب باز کند.¹

۲. ثبت در سامانه جامع تجارت: صادرکننده باید کوتاژ صادراتی خود را در سامانه جامع تجارت ثبت کرده و میربیزینس بانک را به عنوان بانک عامل انتخاب نماید.¹⁵

۳. انتقال وجه و پیام‌رسانی بومی: وجه ریالی در ایران واریز شده و دستور پرداخت از طریق سامانه سپام به روسیه ارسال می‌شود. در روسیه، میربیزینس بانک معادل روبلی را بر اساس نرخ توافقی به حساب ذینفع واریز می‌کند.¹¹

۴. رفع تعهد ارزی: به محض نهایی شدن تراکنش در روسیه، میربیزینس بانک اطلاعات را به صورت آنلاین در سامانه سنا ثبت کرده و تعهد ارزی صادرکننده در ایران رفع می‌گردد.¹⁵

ساختار کارمزدها و هزینه‌های عملیاتی ۱۴۰۴

هزینه‌های انتقال وجه در سال ۱۴۰۴ به دلیل رقابتی شدن فضا و توافقات بین‌بانکی کاهش یافته است. در حالی که صرافی‌های واسطه در کشورهای ثالث ممکن است تا ۸ درصد کارمزد دریافت کنند، مسیر رسمی میربیزینس بانک هزینه‌های بسیار کمتری را تحمیل می‌کند.²⁰

• حواله‌های دانشجویی و خرد: کارمزد در بخش ایران حدود ۰.۲ درصد است.¹⁹
• تامین مالی و ریفاینانس: برای واردات کالاهای اساسی و دارو، نرخ سود تسهیلات حدود ۲.۵ درصد سالانه به همراه ۲ درصد کارمزد بانک عامل برآورد می‌شود.²²
• تبدیل ارز در میربیزینس: بانک برای تبدیل مبالغ در برخی سطوح، کارمزد اضافی کسر نمی‌کند و بر اساس نرخ روز درخواست عمل می‌نماید.¹⁹

اتصال شبکه‌های شتاب و میر؛ انقلابی در پرداخت‌های خرد و تجاری

یکی از بزرگترین دستاوردهای سال ۱۴۰۴، عملیاتی شدن کامل فاز دوم و سوم اتصال شبکه شتاب ایران به شبکه میر روسیه است.²³ این پروژه که با عاملیت بانک صادرات در بخش تسویه وجوه دنبال می‌شود، امکان استفاده از کارت‌های بانکی ایرانی را در خاک روسیه و بالعکس فراهم کرده است.¹

فازهای عملیاتی پروژه

۱. فاز اول (پایان ۲۰۲۴): امکان برداشت نقدی روبل از خودپردازهای روسیه (ATM) برای گردشگران و بازرگانان ایرانی فراهم شد.¹ ۲. فاز دوم (می ۲۰۲۵): گردشگران و تجار روسی توانستند با استفاده از اپلیکیشن “میرپی” (Mir Pay) در پایانه‌های فروشگاهی (POS) ایران خرید انجام دهند.²³ ۳. فاز سوم (اواخر ۱۴۰۴): پذیرش کامل کارت‌های شتاب در تمامی پایانه‌های فروشگاهی روسیه عملیاتی شده است، که نیاز به حمل پول نقد را برای بازرگانانی که سفرهای مکرر تجاری دارند، کاملاً از بین برده است.¹⁶

این یکپارچگی کارتی نه تنها هزینه‌های تبدیل ارز در صرافی‌های غیررسمی را حذف کرده، بلکه با استفاده از فناوری NFC و اپلیکیشن‌های موبایلی نظیر “پی‌پاد” و “همراه‌بانک پاسارگاد”، امنیت تراکنش‌ها را نیز ارتقا داده است.²⁷

ریال آفشور (برون‌مرزی)؛ مکانیزمی نوین برای تعادل تجاری

در سال ۱۴۰۴، بانک مرکزی ایران ابزار “ریال آفشور” را به عنوان راهکاری برای مدیریت ناترازی تجاری با روسیه معرفی و عملیاتی کرد.²⁸ ناترازی تجاری به این معناست که واردات ایران از روسیه (عمدتاً غلات و کالاهای اساسی) از نظر ارزشی بیش از صادرات ایران به این کشور است، که منجر به انباشت ریال نزد طرف روسی یا کمبود روبل نزد طرف ایرانی می‌شد.¹⁶

عملکرد و مزایای ریال آفشور برای بازرگانان

ریال آفشور در واقع ریالی است که صرفاً برای معاملات بین‌المللی تعریف شده و در یک نماد اختصاصی در “مرکز مبادله ارز و طلای ایران” معامله می‌شود.³¹

• برای صادرکننده: صادرکننده ایرانی می‌تواند کالای خود را به ریال آفشور بفروشد و این ریال را در بازار توافقی با نرخ رقابتی به ریال عادی تبدیل کند. این فرآیند بلافاصله به عنوان رفع تعهد ارزی پذیرفته می‌شود.²⁹
• برای واردکننده روسی: طرف روسی می‌تواند با ریال‌های انباشته شده خود، کالاهای غیراساسی ایرانی را خریداری کرده یا در پروژه‌های زیرساختی ایران سرمایه‌گذاری کند. این امر باعث تحریک تقاضا برای کالاهای ایرانی در بازار روسیه می‌گردد.¹
• کاهش تقاضای دلار: استفاده از ریال آفشور نیاز به تبدیل‌های مکرر به دلار یا یورو را از بین برده و ریسک نوسانات ارزهای ثالث را از ترازنامه شرکت‌ها حذف می‌کند.³⁴

جدول مقایسه‌ای ابزارهای پولی ایران و روسیه در سال ۱۴۰۴

ابزار مالی	کاربرد اصلی	وضعیت عملیاتی در ۱۴۰۴
ریال آفشور	تسویه تجاری کلان و توازن صادرات/واردات	عملیاتی در مرکز مبادله 29
ریال دیجیتال	پرداخت‌های خرد و نظارت هوشمند بانکی	فاز پایلوت در کیش و توسعه ملی 36
روبل بانکی	نرخ رسمی دولتی برای کالاهای اساسی	فعال در سامانه نیما 30
روبل توافقی	نرخ بازار تجاری برای بخش خصوصی	فعال در مرکز مبادله 12

گشایش اعتبارات اسنادی (LC) و حضور بانک VTB در ایران

یکی از مهم‌ترین تحولات فنی در سال ۲۰۲۵، شروع پذیرش اعتبارات اسنادی (LC) صادر شده توسط بانک‌های ایرانی در بانک‌های بزرگ روسیه است.³⁹ پیش از این، اکثر معاملات به صورت پیش‌پرداخت (Cash in Advance) انجام می‌شد که ریسک بالایی برای خریدار و فروشنده داشت. اکنون با تکیه بر LC، بانک ضامن پرداخت وجه پس از تایید اسناد حمل کالا می‌شود، که این امر هزینه‌های مبادله را برای واردکنندگان ایرانی به شدت کاهش داده است.³⁹

بانک VTB؛ اولین شعبه رسمی یک بانک بزرگ روسی در تهران

بانک VTB، دومین بانک بزرگ روسیه، با دریافت مجوز رسمی از بانک مرکزی ایران، اقدام به ارتقای دفتر نمایندگی خود به شعبه کامل بانکی در تهران نموده است.² حضور مستقیم VTB در خاک ایران به این معناست که بازرگانان می‌توانند بدون نیاز به بانک‌های واسطه، حساب‌های روبلی و ریالی خود را مدیریت کرده و از خدمات تسویه مستقیم در شبکه مالی روسیه بهره‌مند شوند.² این حضور فیزیکی، زمان تسویه حساب‌ها را به چند ساعت کاهش داده و هزینه‌های کارگزاری را حذف می‌کند.

الزامات قانونی و احراز هویت دیجیتال در سال ۲۰۲۵

روسیه در سال ۲۰۲۵ قوانین سخت‌گیرانه‌ای را برای احراز هویت دیجیتال اتباع خارجی (از جمله بازرگانان ایرانی) وضع کرده است. برای افتتاح حساب یا انجام حواله‌های سنگین در میربیزینس بانک یا VTB، بازرگانان ملزم به طی مراحل زیر هستند:

۱. دریافت کد SNILS: این کد مشابه شماره تامین اجتماعی است و برای تمامی فعالیت‌های بانکی و مالی در روسیه الزامی است.⁴¹

۲. ثبت‌نام در سامانه Gosuslugi: پورتال خدمات دولتی روسیه که تمامی تاییدات هویتی از طریق آن انجام می‌شود.⁴¹

۳. ثبت بیومتریک (EBS): ثبت اثر انگشت، تصویر چهره و نمونه صدا در سیستم یکپارچه بیومتریک روسیه برای جلوگیری از کلاهبرداری‌های مالی.⁴¹

۴. سیم‌کارت روسی معتبر: تمامی پیامک‌های تاییدیه و دسترسی به اینترنت‌بانک مستلزم داشتن یک شماره تلفن روسی ثبت شده به نام فرد یا شرکت است.⁴¹

بدون طی این مراحل، دسترسی به اینترنت‌بانک و انجام حواله‌های آنلاین محدود خواهد بود. میربیزینس بانک در برخی شعب خود، امکان انجام این فرآیندها را در یک روز کاری برای مشتریان ویژه فراهم کرده است.⁴¹

چالش‌های مالیاتی و رفع تعهد ارزی در سامانه جامع تجارت

رفع تعهد ارزی همچنان بزرگترین چالش اداری صادرکنندگان است. طبق بخشنامه‌های سال ۱۴۰۴، مهلت رفع تعهد ارزی برای اکثر گروه‌های کالایی ۶ ماه پس از صدور پروانه گمرکی است.⁴² صادرکنندگان باید حداقل ۹۰ درصد ارزش صادرات خود را به چرخه اقتصادی بازگردانند.⁴²

فرآیند دقیق رفع تعهد از طریق میربیزینس بانک

• روش فروش حواله در نیما: صادرکننده ارز خود را در میربیزینس بانک روسیه دریافت کرده و پیشنهاد فروش را در سامانه نیما ثبت می‌کند. با انتخاب یک صرافی یا واردکننده به عنوان خریدار، معادل ریالی در ایران واریز شده و میربیزینس بانک تاییدیه نهایی را صادر می‌کند.⁴²
• روش واردات در مقابل صادرات: صادرکننده می‌تواند از روبل‌های خود در میربیزینس بانک برای خرید کالا از روسیه (توسط خود یا دیگران) استفاده کند. این روش محبوب‌ترین راهکار برای شرکت‌های تولیدی بزرگ است که نیاز به مواد اولیه روسی دارند.¹⁸
• معافیت‌های ویژه: شرکت‌های دانش‌بنیان در سال ۱۴۰۴ از مهلت‌های طولانی‌تر (تا ۱۵ ماه) و معافیت ۲۰ درصدی در بازگشت ارز برخوردار هستند.⁴²

در صورت عدم ایفای تعهدات در موعد مقرر، جریمه‌هایی معادل ارزش تعهد به بالاترین نرخ ارز بانک مرکزی اعمال شده و کارت بازرگانی فرد تعلیق خواهد شد.¹⁸

چشم‌انداز تجارت ایران و روسیه در افق ۱۴۰۵

پیش‌بینی می‌شود حجم صادرات ایران به روسیه تا پایان سال ۱۴۰۴ به ۱.۴ میلیارد دلار برسد که رشدی خیره‌کننده نسبت به سال‌های قبل را نشان می‌دهد.⁵ تمرکز اصلی صادرات بر محصولات فولادی، پتروشیمی، مصالح ساختمانی و کالاهای کشاورزی است.⁵ از سوی دیگر، روسیه به عنوان تامین‌کننده اصلی غلات، چوب و فناوری‌های صنعتی برای ایران باقی خواهد ماند.⁶

ظهور ارزهای دیجیتال بانک مرکزی (CBDC) نظیر “ریال دیجیتال” و “روبل دیجیتال” و احتمال اتصال آن‌ها در سال ۱۴۰۵، لایه دیگری از استقلال مالی را به روابط دو کشور اضافه خواهد کرد.¹² این فناوری‌ها امکان تسویه آنی (Real-time Settlement) را بدون نیاز به هیچ واسطه بانکی فراهم می‌کنند که انقلابی در سرعت تجارت اوراسیا خواهد بود.

نتیجه‌گیری: بازرگانان چگونه باید اقدام کنند؟

سال ۱۴۰۴، دوران گذار از روش‌های سنتی به ابزارهای مالی هوشمند در تجارت با روسیه است. میربیزینس بانک روسیه، با تکیه بر زیرساخت‌های نوین و اتصال به سامانه‌های داخلی، ایمن‌ترین و کارآمدترین راهکار را برای تسویه وجوه ارائه می‌دهد. بازرگانان عزیز باید با درک عمیق از مکانیزم‌هایی همچون ریال آفشور، اعتبارات اسنادی (LC) و الزامات جدید احراز هویت دیجیتال در روسیه، استراتژی‌های مالی خود را بازبینی کنند.

استفاده از کانال‌های رسمی بانکی نه تنها ریسک‌های تحریمی را مدیریت می‌کند، بلکه با تسهیل فرآیند رفع تعهد ارزی، بهره‌مندی از معافیت‌های مالیاتی و تسهیلات بانکی را تضمین می‌نماید. اکنون زمان آن است که با بهره‌گیری از این تخصص، از فرصت‌های بی‌نظیر پیمان تجارت آزاد با اوراسیا برای جهش در صادرات ملی استفاده کنید.

منابع

1. اتصال سیستم پرداخت میر روسیه و شتاب ایران – ایراس | ایراس, accessed on February 11, 2026, https://www.iras.ir/%D8%A7%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84-%D8%B3%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D9%85-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D9%88-%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%DB%8C%D8%B1/
2. Russian State-Owned VTB Bank to Open Branch in Iran – Caspian News, accessed on February 11, 2026, https://caspiannews.com/news-detail/russian-state-owned-vtb-bank-to-open-branch-in-iran-2025-1-24-0/
3. ۶ دستاورد مهم پولی و بانکی سفر فرزین به روسیه/ بازار ارز تجاری از پیمان پولی ایران و روسیه گره‌گشایی کرد – ایبنا, accessed on February 11, 2026, https://www.ibena.ir/fa/news/170900/%DB%B6-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D9%85%D9%87%D9%85-%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%8C-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D8%B3%D9%81%D8%B1-%D9%81%D8%B1%D8%B2%DB%8C%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D9%87%E2%80%8C%DA%AF%D8%B4%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D8%B1%D8%AF
4. Full text of Iran-Russia Comprehensive Strategic Partnership Treaty – ریاست جمهوری, accessed on February 11, 2026, https://president.ir/en/156874
5. Iran’s annual export to Russia anticipated to hits $1.4b by next March – Tehran Times, accessed on February 11, 2026, https://www.tehrantimes.com/news/518529/Iran-s-annual-export-to-Russia-anticipated-to-hits-1-4b-by-next
6. Iran and Russia conduct 80% of their trade in local currencies – TV BRICS, accessed on February 11, 2026, https://tvbrics.com/en/news/iran-and-russia-conduct-80-of-their-trade-in-local-currencies/
7. راهنمای جامع تجارت با روسیه – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on February 11, 2026, https://ixport.ir/trade-with-russia/
8. Russia’s VTB secures principal approval from Iran’s Central Bank to open branch – Interfax, accessed on February 11, 2026, https://interfax.com/newsroom/top-stories/113618/
9. International Trade 2025 Year-End Update – Gibson Dunn, accessed on February 11, 2026, https://www.gibsondunn.com/international-trade-2025-year-end-update/
10. Sanctions Update: September 15, 2025 | Steptoe, accessed on February 11, 2026, https://www.steptoe.com/en/news-publications/stepwise-risk-outlook/sanctions-update-september-15-2025.html
11. Iran Fears US-Russia Reconciliation Could Come At Its Expense – Stimson Center, accessed on February 11, 2026, https://www.stimson.org/2025/iran-fears-us-russia-reconciliation-could-come-at-its-expense/
12. آخرین خبر از اعلام جزئیات پیمان پولی و سند اقدام مشترک میان بانک‌های مرکزی ایران و روسیه – صفحه اقتصاد, accessed on February 11, 2026, https://43215504.khabarban.com/
13. On Second Anniversary of Russia’s Further Invasion of Ukraine and Following the Death of Aleksey Navalny, Treasury Sanctions Hundreds of Targets in Russia and Globally, accessed on February 11, 2026, https://home.treasury.gov/news/press-releases/jy2117
14. آمادگی کامل میربیزینس بانک در ارائه خدمات مالی به فعالان اقتصادی و بازرگانان داخلی و خارجی – امتداد نیوز, accessed on February 11, 2026, https://39241305.khabarban.com/
15. اطلاعیه مهم از سوی میر بیزنس بانک, accessed on February 11, 2026, https://domiran.ru/fa/novosti/Etelaie-mohem-az-sue-mir-biznes-bank/
16. ویژگی‌های پیام رسان جدید مالی ایران و روسیه/روبل به تابلوی بازار تجاری می‌رود – نورنیوز, accessed on February 11, 2026, https://nournews.ir/fa/news/209023/%D9%88%DB%8C%DA%98%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87%D8%B1%D9%88%D8%A8%D9%84-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%A7%D8%A8%D9%84%D9%88%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%AF
17. امکان انتقال وجوه حاصل از صادرات کالا و خدمات به کشور روسیه برای صادر کنندگان فراهم شد, accessed on February 11, 2026, https://snn.ir/fa/news/405150/%D8%A7%D9%85%DA%A9%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%82%D8%A7%D9%84-%D9%88%D8%AC%D9%88%D9%87-%D8%AD%D8%A7%D8%B5%D9%84-%D8%A7%D8%B2-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D9%88-%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%81%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%85-%D8%B4%D8%AF%C2%A0
18. آموزش رفع تعهد ارزی صادرات و واردات (آپدیت ۱۴۰۴) – راوی حساب, accessed on February 11, 2026, https://www.ravihesab.com/currency-commitment
19. خدمت میربیزنس بانک برای دانشجویان ایرانی مقیم روسیه؛ انتقال وجه از ایران به روسیه, accessed on February 11, 2026, https://astrakhan.mfa.gov.ir/portal/newsview/673133
20. انتقال پول از روسیه به ایران با کمترین کارمزد – فراکنش, accessed on February 11, 2026, https://farakonesh.org/currency-remittance/transfer-money-iran/russia/
21. آف‌شور»؛ مشکل‌گشای تجارت – اصفهان زیبا, accessed on February 11, 2026, https://esfahanzibaonline.ir/24868/%D8%A2%D9%81%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%9B-%D9%85%D8%B4%DA%A9%D9%84%DA%AF%D8%B4%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA
22. قرارداد ۱۰ میلیون یورویی بانک توسعه صادرات با بانک روسی – بورس پرس, accessed on February 11, 2026, https://boursepress.ir/news/90128/%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AF-%DB%B1%DB%B0-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%88%D9%86-%DB%8C%D9%88%D8%B1%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D9%87-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C
23. مرحله دوم طرح اتصال شبکه شتاب ایران به میر روسیه رونمایی شد – ایرنا, accessed on February 11, 2026, https://www.irna.ir/news/85831446/%D9%85%D8%B1%D8%AD%D9%84%D9%87-%D8%AF%D9%88%D9%85-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%A7%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84-%D8%B4%D8%A8%DA%A9%D9%87-%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%B4%D8%AF
24. Iran, Russia launch 2nd phase of card payment network integration – Tehran Times, accessed on February 11, 2026, https://www.tehrantimes.com/news/512996/Iran-Russia-launch-2nd-phase-of-card-payment-network-integration
25. اتصال شتاب ایران به میر روسیه با عاملیت تسویه وجوه بانک صادرات ایران – انصاف نیوز, accessed on February 11, 2026, https://ensafnews.com/558855/%D8%A7%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D9%84-%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D9%85%DB%8C%D8%B1-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B9%D8%A7%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%AA/
26. Russia, Iran to Complete Payment System Integration by Mid-2025 – Caspianpost.com, accessed on February 11, 2026, https://caspianpost.com/economics/russia-iran-to-complete-payment-system-integration-by-mid-2025
27. پرداخت بدون کارت در اپلیکیشن پی‌پاد بانک پاسارگاد فعال شد, accessed on February 11, 2026, https://way2pay.ir/499146/
28. ریال آفشور راه اندازی می شود / امضای پیمان پولی روسیه و ایران در سال ۲۰۲۴ – تجارت نیوز, accessed on February 11, 2026, https://tejaratnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D8%A8%DB%8C%D9%85%D9%87-57/893784-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A2%D9%81%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%B1%D8%A7%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%D8%B4%D9%88%D8%AF-%D8%A7%D9%85%D8%B6%D8%A7%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D9%85%D8%A7%D9%86-%D9%BE%D9%88%D9%84%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84
29. استارت تجارت با روبل و ریال – فرارو, accessed on February 11, 2026, https://fararu.com/fa/news/735186/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%A8%D9%84-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84
30. تحقق دلارزدایی در مبادلات ایران و روسیه نزدیک است – تازه‌های اقتصاد, accessed on February 11, 2026, https://www.tazehayeeghtesad.com/news/1381/%D8%AA%D8%AD%D9%82%D9%82-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%AF%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D9%86%D8%B2%D8%AF%DB%8C%DA%A9-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
31. روزنامه تجارت: سرنوشت مبهم «ریال آفشور», accessed on February 11, 2026, https://www.pishkhan.com/news/325708
32. آرزوی روسی بانک مرکزی با نام «ریال آفشور» | ایران اینترنشنال, accessed on February 11, 2026, https://www.iranintl.com/202405133880
33. صادرات به روسیه با ریال آف‌شور | رفع تعهد ارزی صادرکنندگان چگونه انجام می‌شود؟ – شهرآرانیوز, accessed on February 11, 2026, https://shahraranews.ir/fa/news/228603/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A2%D9%81%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%B1-%7C-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%DA%86%DA%AF%D9%88%D9%86%D9%87-%D8%A7%D9%86%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF
34. روزنامه تجارت: کانال مالی جدید ایران و روسیه, accessed on February 11, 2026, https://www.pishkhan.com/news/281533
35. ریال آفشور چیست – کاربرد و مزایای ریال آف شور – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 11, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/5302/%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A2%D9%81%D8%B4%D9%88%D8%B1-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA.html
36. جزییات طرح جدید پرداخت با «ریال دیجیتال»/ عملیاتی شدن ‎ریال آفشور با روسیه؛ در آینده نزدیک – دنیای اقتصاد, accessed on February 11, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4080312-%D8%AC%D8%B2%DB%8C%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%BE%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AF%DB%8C%D8%AC%DB%8C%D8%AA%D8%A7%D9%84-%D8%B9%D9%85%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%B4%D8%AF%D9%86-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A2%D9%81%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A2%DB%8C%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%86%D8%B2%D8%AF%DB%8C%DA%A9
37. ریال دیجیتال همان اسکناس است/ اجرای طرح ریال آفشور با روسیه؛ به‌زودی – ایرنا, accessed on February 11, 2026, https://www.irna.ir/news/85517532/%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%AF%DB%8C%D8%AC%DB%8C%D8%AA%D8%A7%D9%84-%D9%87%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B3%DA%A9%D9%86%D8%A7%D8%B3-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%84-%D8%A2%D9%81%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%88%D8%B3%DB%8C%D9%87
38. قیمت روبل روسیه (بانکی) | شبکه اطلاع‌ رسانی طلا و ارز – TGJU, accessed on February 11, 2026, https://www.tgju.org/profile/bank_rub
39. Russian banks begin accepting Iranian letters of credit to strengthen bilateral trade, accessed on February 11, 2026, https://tvbrics.com/en/news/russian-banks-begin-accepting-iranian-letters-of-credit-to-strengthen-bilateral-trade/
40. Russian banks start processing Iranian LCs – ISNA News Agency, accessed on February 11, 2026, https://en.isna.ir/news/1404072817815/Russian-banks-start-processing-Iranian-LCs
41. How to Open a Bank Account in Russia as a Foreigner (Practical Guide 2026) – Russiable, accessed on February 11, 2026, https://russiable.com/open-bank-account-russia/
42. آموزش رفع تعهد ارزی در صادرات | راهنمای کامل و سریع, accessed on February 11, 2026, https://jafari.business/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA/
43. رفع تعهدات ارزی و نکات مرتبط با آن | تخیص کالا – بازرگانی آریانا جم, accessed on February 11, 2026, https://arianajam.com/%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C/
44. رفع تعهدات ارزی – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 11, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/3488/%D8%B1%D9%81%D8%B9-%D8%AA%D8%B9%D9%87%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%DB%8C.html
45. نحوه رفع تعهد ارزی – آپدیت دی 1402 – سولوتیس, accessed on February 11, 2026, https://solotis.ir/blog/foreign-currency-obligations-1400/