بخش اول: جایگاه استراتژیک ذرت دامی در امنیت غذایی ایران
۱.۱. ضرورت واردات و اهمیت ذرت در زنجیره تأمین ملی
این گزارش از دیدگاه متخصصان به بررسی چگونگی واردات ذرت دامی با ارز نیما میپردازد. ذرت دامی (ذرت علوفهای) به عنوان یکی از مهمترین و پرکاربردترین منابع خوراک، نقشی حیاتی در پایداری صنایع دامپروری و طیور ایران ایفا میکند.1 این محصول، منبع غنی از کربوهیدراتها و به ویژه نشاسته است که انرژی مورد نیاز دامها را تأمین میکند و در نتیجه، به رشد سریعتر حیوانات و بهبود عملکرد تولید شیر و گوشت کمک شایانی مینماید.1 هرچند محتوای پروتئین ذرت نسبت به سایر نهادههای دامی پایینتر است (حدود ۸ تا ۱۱ درصد)، اما به عنوان یک عنصر پایه و منبع انرژی مؤثر، برای انواع دامها و طیور مورد استفاده قرار میگیرد.1
توجه به مشخصات کیفی ذرت وارداتی برای حفظ سلامت دام و زنجیره غذایی ضروری است. ذرت مرغوب باید دارای وزن بالای دانه (که نشاندهنده تراکم مواد مغذی است)، رنگ زرد یا نارنجی مناسب و حداقل شکستگی باشد.2 میزان شکستگی دانه در محمولههای فله باید زیر ۲ تا ۳ درصد حفظ شود؛ زیرا وجود شکستگی، منجر به اکسیداسیون روغن موجود در دانه و در پی آن کاهش کیفیت، کپکزدگی، و بروز مشکلات تغذیهای در دام میشود.2 حیاتیترین بررسی کیفی، سنجش سموم قارچی، بهویژه آفلاتوکسین، است؛ چرا که آلودگی به این سم سرطانزا میتواند مسمومیت و تلفات در دام ایجاد کرده و ورود آن به چرخه تولید داخلی اکیداً ممنوع است.2
شکاف عمیق بین تولید داخلی و مصرف ملی، وابستگی ایران به واردات ذرت دامی را ساختاری و حیاتی ساخته است. نیاز سالانه کشور به ذرت حدود ۱۰ میلیون تن برآورد میشود، در حالی که تولید داخلی تنها قادر به تأمین ۱.۵ تا ۲ میلیون تن از این میزان است.4 این بدان معناست که وابستگی به واردات برای تأمین این کالای استراتژیک، در حدود ۸۰ تا ۸۵ درصد است.
۱.۲. آمارهای واردات نهادههای دامی و سهم بندر امام خمینی (ره)
حجم واردات نهادههای دامی (شامل ذرت، جو، و کنجاله سویا) ابعاد عظیمی دارد. در پایان سال ۱۴۰۳، میزان کل واردات این نهادهها به ۱۶ میلیون و ۳۵۱ هزار و ۷۹۴ تن رسید.5 همچنین، تا پایان شش ماهه اول سال ۱۴۰۴، ۷ میلیون و ۶۵۴ هزار و ۲۴۱ تن نهاده دامی وارد کشور شده است.5 ذرت دامی به دلیل حجم بالای واردات، از نظر ارزش دلاری در کنار اقلامی نظیر گندم، برنج و قطعات منفصله جهت تولید اتومبیل، جزء ۱۰ قلم اول کالاهای وارداتی کشور محسوب میشود.6
بندر امام خمینی (ره) به عنوان کانون اصلی ورودی، حدود ۸۰ درصد از حجم کالاهای اساسی مورد نیاز کشور را مدیریت میکند.7 این تمرکز بالا، هرگونه اختلال یا تأخیر در این بندر را به یک مسئله امنیت ملی تبدیل میکند. مدیریت ۸۰ درصد از کالاهای اساسی در این مجتمع بندری، ریسک لجستیکی بالایی را ایجاد میکند؛ به طوری که هرگونه توقف (چه به دلیل تأمین ارز و چه به دلیل کنترلهای کیفی) به سرعت منجر به رسوب کالا، اشغال فضای انبار و افزایش شدید هزینههای نگهداری میشود.7

بخش دوم: تحلیل ساختاری چالش تخصیص ارز نیمایی (بحران ۶ میلیارد دلاری)
۲.۱. مبانی تخصیص ارز نهادههای دامی و روند نیما
ذرت دامی به عنوان یک کالای اساسی، مشمول تخصیص ارز نیمایی (نرخ ارز در نظام یکپارچه معاملات ارزی) است.8 فرآیند تخصیص ارز نیمایی از طریق سامانه ntsw.ir انجام میگیرد و واردکننده باید درخواست خود را ثبت و تأیید نهاد مربوطه (وزارت جهاد کشاورزی) را اخذ کند.10 پس از ثبت سفارش، بانک عامل گواهی ثبت آماری را از بانک مرکزی درخواست میکند.
سپس، درخواست خرید ارز در سامانه نیما ثبت شده و صرافیهای مجاز ارز را تأمین کرده و به حساب فروشنده خارجی واریز مینمایند.10 نرخ ارز نیمایی معمولاً کمتر از نرخ ارز آزاد است.8 سقف نرخ ارزی ذرت دامی بر اساس مبدأ واردات تعیین شده است؛ به طور مثال، نرخ واردات از مبادی شمالی ۲۶۵ یورو و از مبادی جنوبی (نظیر برزیل و آرژانتین) ۲۷۰ یورو تعیین شده است.12
۲.۲. ریشهیابی بحران تخصیص ارز و معوقات انباشته
علت اصلی رسوب نهادهها در بنادر، نه مشکل فنی گمرکی، بلکه ناتوانی در تسویه تعهدات مالی است. کسری بودجه ارزی، فشار را بر فرآیند تخصیص تشدید کرده است. بودجه مصوب برای واردات کالاهای اساسی در سال جاری (۸ میلیارد یورو) کمتر از نیاز واقعی و کمتر از سالهای گذشته (۱۱.۵ میلیارد یورو) تصویب شد.13
چالش محوری در تأمین ارز، بدهی انباشته ارزی به تأمینکنندگان خارجی است که از سالهای قبل باقی مانده و به حدود ۶ میلیارد دلار میرسد.13 عدم توانایی بانک مرکزی در تسویه این مطالبات، منجر به تغییر روابط فروشندگان خارجی شده است. فروشندگان خارجی اجازه پهلوگیری و تخلیه کشتیها را نمیدهند مگر پس از پرداخت بدهیهای قبلی، که این امر منجر به توقف و دپو شدن حجم بالای ذرت (حدود ۶۵۰ هزار تن) در بنادر شده است.14 این شرایط نشان میدهد که بحران لجستیکی ترخیص، در واقع انعکاس مستقیم یک بحران مالی در سطح کلان است.
۲.۳. پیامدهای رسوب کالا و ناکارآمدی سامانه نیما
انباشت حجم بالای ذرت در بنادر به دلیل کمبود ارز 15، منجر به کاهش پوشش نیاز داخلی نهادهها به تنها نیمی از تقاضای واقعی شده و این امر فعال شدن بازار سیاه نهادهها را در پی داشته است.15 این وضعیت، فشار شدیدی بر تولیدکنندگان وارد میکند.
علاوه بر این، سیاستهای ارزی دارای نقایص ساختاری هستند. تخصیص قطرهچکانی ارز نیمایی منجر به ایجاد عطش کاذب و تقاضای صوری در بازار میشود.16 بسیاری از تجار به دلیل تأخیر در دریافت ارز نیمایی، مجبورند برای عمل به تعهدات مالی خود در سررسید پرداخت، دلار را با نرخ دوم تهیه کنند که این امر سرگردانی و افزایش هزینههای واردات را به دنبال دارد.16 همچنین، اختلالات فنی در سامانه نیما گزارش شده که ناشی از عدم هماهنگی و تبادل اطلاعات بین سامانههای متعدد (از جمله گمرک و سامانه جامع تجارت) است.17
بخش سوم: راهنمای عملیاتی و تخصصی ترخیص فوری ذرت دامی از بندر امام (ره)
۳.۱. توالی مراحل و دستگاههای نظارتی در بندر امام
فرآیند ترخیص نهادههای دامی از بندر امام خمینی (ره) نیازمند هماهنگی دقیق بین گمرک، سازمان دامپزشکی، استاندارد، سازمان غذا و دارو و اداره کل غله است.7
فرآیند عملیاتی ترخیص شامل مراحل کلیدی زیر است:
- ثبت سفارش و مجوز وزارت جهاد: دریافت مجوز واردات خوراک دام و طیور از وزارت جهاد کشاورزی که شامل اطلاعات کامل محموله، منشأ و میزان است.19 همچنین، باید پیگیری فعال برای تسریع در صدور ثبت سفارش برای کالاهایی که قبلاً قبض انبار دریافت کردهاند، انجام شود.20
- اظهار کالا و نمونهبرداری: اظهار کالا به گمرک با تکمیل اظهارنامه.19 به محض ورود، نمونهبرداری و آزمایشهای لازم توسط سازمان دامپزشکی و استاندارد برای تأیید سلامت انجام میشود.3
- تأمین حقوق ورودی: پرداخت حقوق ورودی و عوارض گمرکی یا استفاده از مکانیسم تودیع ضمانتنامه بانکی.9
- صدور مجوز نهایی: پس از تأیید سلامت و تسویه تعهدات گمرکی، کالا ترخیص و برای بارگیری و انتقال به شبکه توزیع آماده میشود.21
۳.۲. راهکارهای تسریع فرآیندهای نظارتی (دامپزشکی و استاندارد)
برای کاهش توقف نهادهها و هزینههای نگهداری، سازمان دامپزشکی کشور زمان بررسیهای خود را برای ترخیص نهادههای دامی وارداتی از زمان پهلوگیری در اسکلههای فلهبار بندر امام خمینی (ره) به پنج روز کاهش داده است.7 با این حال، واردکنندگان باید به موارد زیر توجه کنند:
- کاهش زمان اخذ مجوزهای بهداشتی: فرآیند دریافت مجوزهای دامپزشکی و نباتات باید به طور فعال کوتاه شود تا کالا سریعتر وارد چرخه عرضه گردد.20
- حل مشکلات مالی نهادهای بازرسی: تأخیر در پرداخت مطالبات دستگاههای نظارتی مانند دامپزشکی، استاندارد و غذا و دارو، میتواند منجر به کندی فرآیند بازرسی و نمونهبرداری شود. پیگیری برای حل این مشکل، که با تأکید دادستان مرکز خوزستان در حال انجام است، برای ترخیص سریع ضروری است.22
- جلوگیری از تضاد نظارتی: تضاد در نتایج آزمایشگاهی بین نهادهای مختلف (مانند نمونهبرداری از گندم که توسط استاندارد تأیید و توسط غذا و دارو رد شده بود 18) میتواند منجر به نیاز به نمونهگیری مجدد و دپوی طولانیتر کالا شود؛ بنابراین، هماهنگی قبلی و استفاده از آزمایشگاههای مورد تأیید مشترک مهم است.
۳.۳. مدیریت ریسک کیفی: معضل آلودگی آفلاتوکسین
موضوع آلودگی کیفی، ریسک اصلی لجستیکی در بندر امام است که میتواند فرآیند ترخیص را به طور کامل متوقف کند. آفلاتوکسین یک سم خطرناک و سرطانزا است که برای دام و انسان عوارض بسیار بدی دارد.3 در صورت تأیید آلودگی، کالا به هیچ عنوان اجازه ورود به چرخه تولید را نخواهد داشت.23
تجربه دپو شدن ۱۴۰ هزار تن ذرت آلوده به آفلاتوکسین (وارد شده از هند و برزیل در سالهای گذشته) در انبارهای بندر امام نشان میدهد که در صورت بروز مشکل کیفی، این موضوع از یک چالش لجستیکی به یک بحران حقوقی و مدیریتی تبدیل میشود.23 این محمولههای آلوده فضای انبار را اشغال کرده، دچار آفتزدگی شده و تعیین تکلیف نهایی برای معدومسازی یا مرجوع کردن آنها زمانبر و پرهزینه است.23 بنابراین، تضمین کیفیت کالا و انجام نمونهبرداری مستقل و دقیق در مبدأ، مهمترین اقدام پیشگیرانه برای واردکنندگان است.

بخش چهارم: ابزارهای تسریع مالی گمرکی: استفاده استراتژیک از ضمانتنامه بانکی
۴.۱. مبانی قانونی ضمانتنامه بانکی برای کالاهای اساسی
برای تسهیل و تسریع در ترخیص کالاها و حفظ نقدینگی واردکنندگان، گمرک جمهوری اسلامی ایران امکان تأمین حقوق ورودی از طریق ضمانتنامه بانکی را طبق بند (ت) ماده (۳۸) قانون رفع موانع تولید رقابتپذیر فراهم کرده است.9 ذرت دامی به صراحت جزء “کالاهای اساسی” ذکر شده و مشمول این تسهیلات است، همراه با جو، کنجاله، روغن و گندم.9 این روش به واردکننده اجازه میدهد تا کالا را بدون پرداخت نقدی حقوق ورودی ترخیص کرده و پرداخت را به بعد موکول کند، که این امر نقدینگی شرکت را حفظ کرده و فشار مالی ناشی از تأخیر در تخصیص ارز را کاهش میدهد.
۴.۲. شرایط و مهلت ضمانتنامه برای ذرت دامی (سال ۱۴۰۴)
مطابق مقررات جاری سال ۱۴۰۴، ذرت به عنوان کالای اساسی همچنان مشمول تسهیلات ضمانتنامه بانکی برای واردات قطعی است.26 در حالی که سررسید ضمانتنامهها برای ترخیص قطعی سایر کالاها ممکن است سه ماهه باشد 9، شرایط ویژهای برای کالاهای اساسی و شرکتهای تولیدی معتبر در نظر گرفته شده است.
مهمترین مزیت، برای شرکتهای تولیدی دارای پروانه بهرهبرداری که به عنوان فعالان اقتصادی مجاز (AEO) شناخته میشوند، اعمال میشود. این شرکتها میتوانند در هر زمان از سال نسبت به تودیع ضمانتنامه بانکی با سررسید حداکثر یکساله برای حقوق ورودی کالاهای اساسی خود (از جمله ذرت) اقدام نمایند.9 این مدت زمان طولانیتر، انعطاف مالی قابل توجهی را برای واردکنندگان بزرگ و خوشنام فراهم میکند.
۴.۳. مدیریت ریسک عوارض جدید و بحث عطف به ماسبق شدن
در واکنش به بخشنامههای اخیر مبنی بر اعمال عوارض بسیار بالا برای واردات نهادههای دامی که بار مالی ۱۷۰۰۰ میلیارد ریالی را در پی دارد 28، اتحادیه واردکنندگان خواستار توقف اجرای اعمال عوارض به صورت عطف به ماسبق شدهاند. از آنجایی که فرآیندهای ثبت سفارش، تأمین ارز و نرخ فروش این نهادهها به صورت دستوری تعیین شده و کالاهای ترخیص شده قبلاً با قیمت مصوب در بازار توزیع شدهاند، اعمال این عوارض به گذشته، بار مالی جبرانناپذیری بر واردکنندگان تحمیل میکند.28
در این زمینه، درخواست شده است که گمرک تاریخ اجرای اخذ عوارض را “از زمان ابلاغ” تصریح نماید و همچنین، به دلیل کمبود شدید منابع مالی ناشی از افزایش بیش از ۷۰۰ درصدی نرخ ارز (با حذف ارز ۴۲۰۰ تومانی)، مطالبه عوارض جدید صرفاً در قالب ضمانتنامه انجام شود تا تعیین تکلیف نهایی توسط مراجع بالاتر صورت گیرد.28 این اقدام یک راهکار دفاعی حقوقی و مالی برای مدیریت ریسکهای نظارتی است.
بخش پنجم: مدیریت پساترحیص و توزیع در سامانه بازارگاه
۵.۱. نقش و اهمیت سامانه بازارگاه در توزیع نهادهها
سامانه بازارگاه، ابزار اصلی وزارت جهاد کشاورزی برای مدیریت و توزیع نهادههای دامی پس از ترخیص است.20 از آنجا که نهادهها با نرخهای نیمایی و قیمتی کنترلشده عرضه میشوند 28، بازارگاه باید رقابت واقعی را تضمین کند تا نیازهای بخش تولید تأمین شود.
برای خروج از آشفتگی بازار، دبیر اتحادیه واردکنندگان نهادههای دامی پیشنهاد کرده است که سازوکار بازارگاه به شرایط انعطافپذیرتری بازگردد تا واردکنندگان بتوانند کد رهگیری کالا را عرضه کرده و مصرفکنندگان (دامداران و مرغداران) قادر باشند به صورت رقابتی و با شرایط پرداخت متنوع (نقدی یا اعتباری ۳ تا ۴ ماهه) خرید کنند.20 توزیع رقابتی و با شرایط اعتباری میتواند نقدینگی را جذب کرده و از انتقال فشار تقاضا به بازار آزاد جلوگیری نماید.
۵.۲. راهکارهای تسریع بارگیری و انتقال به شبکه توزیع
پس از اتمام فرآیند ترخیص گمرکی، سرعت بارگیری و انتقال کالا از اهمیت بالایی برخوردار است. شرکت پشتیبانی امور دام گزارش داده است که فرآیند بارگیری و انتقال سریع و بیوقفه محمولههای ترخیص شده (مانند ۵۰۰ هزار تن ذرت دامی) به استانهای سراسر کشور آغاز شده است.21
برای حداکثرسازی کارایی، اولویتبندی خریداران در سامانه بازارگاه باید به گونهای باشد که همه گروههای مصرفی، از جمله دام سبک و سنگین، پوشش داده شوند.20 این توزیع متوازن تضمین میکند که نیاز واقعی بخش تولید در زمان مناسب تأمین شود و کمبود در بازارگاه، تقاضا را به سمت قیمتهای بالاتر در بازار آزاد سوق ندهد.
بخش ششم: جمعبندی و پیشنهادهای راهبردی برای پایداری واردات ذرت
تحلیل وضعیت واردات ذرت دامی نشان میدهد که اگرچه فرآیندهای گمرکی (به ویژه با کاهش زمان بازرسی دامپزشکی به پنج روز) در حال تسریع است 7، اما چالش اصلی، ناشی از بحران تخصیص ارز نیمایی و بدهیهای ۶ میلیارد دلاری به طرفهای خارجی است.13 این ناتوانی در تسویه تعهدات، منبع اصلی رسوب محمولهها در بنادر کشور محسوب میشود.15
۶.۱. پیشنهادهای سیاستی برای دولت و بانک مرکزی
برای ایجاد پایداری بلندمدت در تأمین ذرت دامی و کالاهای اساسی، اتخاذ تصمیمات زیر در سطح سیاستگذاری کلان حیاتی است:
- اولویتبندی تسویه معوقات: بانک مرکزی باید با تخصیص منابع خارج از بودجه جاری، برای تسویه فوری بدهی ۶ میلیارد دلاری به تأمینکنندگان خارجی اقدام نماید تا اعتماد بینالمللی بازگردد و کشتیهای دپو شده اجازه تخلیه یابند.13
- رفع اختلالات نیما و تخصیص متمرکز: باید شفافیت در سامانه نیما افزایش یافته و اختلالات فنی ناشی از عدم هماهنگی با سامانههای گمرکی مرتفع شود.17 تخصیص ارز باید با سرعت و شفافیت بیشتری صورت پذیرد تا عطش کاذب بازار کاهش یابد.16
- مدیریت ریسک عوارض با ضمانتنامه: لازم است دولت از اعمال عوارض جدید واردات به صورت عطف به ماسبق جلوگیری کرده و در صورت لزوم، تا زمان تعیین تکلیف نهایی، مطالبه عوارض را منحصراً از طریق تودیع ضمانتنامه بانکی دنبال کند.28
۶.۲. اقدامات راهبردی برای واردکنندگان نهادههای دامی
واردکنندگان برای غلبه بر موانع فعلی باید رویکردی اکشنمحور اتخاذ کنند:
- تأمین حقوق ورودی با ضمانتنامه: برای حفظ نقدینگی در شرایط بحران تخصیص ارز، باید از تسهیلات قانونی استفاده شود و برای تأمین حقوق ورودی ذرت دامی، تودیع ضمانتنامه بانکی بلندمدت (حداکثر یکساله برای فعالان اقتصادی مجاز) در اولویت قرار گیرد.9
- حصول اطمینان کیفی در مبدأ: برای جلوگیری از توقف و دپوی طولانی مدت کالا (مانند محمولههای آلوده به آفلاتوکسین)، واردکننده باید کنترلهای کیفی دقیق و نمونهبرداریهای مستقل را پیش از حمل و در مبدأ انجام دهد.2
- لابی برای تسهیلات فرابخشی: پیگیری فعال با دستگاههای نظارتی در بندر امام خمینی (ره) برای تسریع در فرآیندهای قرنطینهای و اطمینان از رفع مشکلات مالی نهادهای بازرسی، برای حفظ نرخ ترخیص ۵ روزه حیاتی است.7

Works cited
- ذرت دامی – شرکت بازرگانی کشاورزی ملائی ایرانیان, accessed on November 12, 2025, https://bkmir.co/product/%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C
- ذرت دامی مرغوب – هلدینگ توسعه غزال, accessed on November 12, 2025, https://www.ghazaalholding.com/%D9%88%DB%8C%DA%98%DA%AF%DB%8C-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D9%85%D8%B1%D8%BA%D9%88%D8%A8/
- توسط استاندارد بندر امام صورت گرفت: جلوگیری از ورود 20 هزار تن ذرت سمی – شوشان, accessed on November 12, 2025, https://shooshan.ir/fa/news/13150/%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA-%D8%AC%D9%84%D9%88%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-20-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%86-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%B3%D9%85%DB%8C
- چالش جدی تأمین نهادههای دامی ذرت، سویا و جو/ سوءمدیریت و فساد در توزیع نهادههای دامی باید برچیده شود – اقتصادنیوز, accessed on November 12, 2025, https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-57/747798-%DA%86%D8%A7%D9%84%D8%B4-%D8%AC%D8%AF%DB%8C-%D8%AA%D8%A3%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%B3%D9%88%DB%8C%D8%A7-%D8%AC%D9%88-%D8%B3%D9%88%D8%A1%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C%D8%AA-%D9%81%D8%B3%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D8%B2%DB%8C%D8%B9-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D8%B1%DA%86%DB%8C%D8%AF%D9%87-%D8%B4%D9%88%D8%AF
- آمار و اطلاعات – اتحادیه واردکنندگان نهاده های دام و طیور ایران, accessed on November 12, 2025, https://www.iranavanda.com/fa/%D8%A2%D9%85%D8%A7%D8%B1-%D9%88-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A7%D8%AA/
- «ذرت دامی» صدرنشین واردات شد + جدول – اکوایران, accessed on November 12, 2025, https://ecoiran.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-121/45444-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B5%D8%AF%D8%B1%D9%86%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D8%AF-%D8%AC%D8%AF%D9%88%D9%84
- ترخیص نهادههای دامی از بندر امام خمینی (ره) به یک پنجم کاهش یافت, accessed on November 12, 2025, https://www.irpps.ir/p2596/
- ارز نیمایی | ارز نیمایی به چه کالاها و چه کسانی تعلق می گیرد, accessed on November 12, 2025, https://irclearance.com/blog/sharayete-jadid-akhze-arz-nimayi/
- دستورالعمل نحوه اخذ ضمانتنامه بانکی99 – پرشین تجارت دوان،ترخیص …, accessed on November 12, 2025, https://ptd-co.com/bank-guarantee/
- آموزش نحوه دریافت ارز نیمایی برای واردات, accessed on November 12, 2025, https://tntiran.com/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8/
- تخصیص ارز واردات ( مراحل + شرایط + نحوه تخصیص ارز ) – ترخیص سنتر, accessed on November 12, 2025, https://tarkhiscenter.com/blog/allocation-of-import-currency/
- سقف جدید نرخ ارز نهادههای دام و طیور اعلام شد – باشگاه خبرنگاران جوان, accessed on November 12, 2025, https://www.yjc.ir/fa/news/9024356/%D8%B3%D9%82%D9%81-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D8%B7%DB%8C%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF
- برنامه دولت برای ثبت سفارش جهت تامین نهاده های دامی تا تیر 1405 – فردا نیوز, accessed on November 12, 2025, https://www.fardanews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-73/1379890-%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%AC%D9%87%D8%AA-%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%DB%8C%D8%B1
- برنامه دولت برای ثبت سفارش جهت تامین نهاده های دامی تا تیر 1405 – فردا نیوز – خبر فارسی, accessed on November 12, 2025, https://khabarfarsi.com/u/231232937
- ورود رئیس جمهوری برای حل مشکل تامین ارز نهاده های دامی و کالاهای اساسی کشاورزی – خبر فارسی, accessed on November 12, 2025, https://khabarfarsi.com/u/232762232
- معایب سامانه نیما و بازار گرم سودجویان, accessed on November 12, 2025, https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF-%D8%AF%D8%B1-%D8%B1%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7-67/218010-%D9%85%D8%B9%D8%A7%DB%8C%D8%A8-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%DA%AF%D8%B1%D9%85-%D8%B3%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%88%DB%8C%D8%A7%D9%86
- دلیل اختلال در سامانه نیما چیست؟ – دنیای اقتصاد, accessed on November 12, 2025, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C-4/3560806-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%D8%A7%D8%AE%D8%AA%D9%84%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA
- مدیرکل غله خوزستان: گندم آلوده از بندر امام خمینی(ره) وارد کشور نشده است, accessed on November 12, 2025, http://noordaily.ir/News/NewsItem?nid=9060
- واردات و ترخیص خوراک دام و طیور, accessed on November 12, 2025, https://mehr-aminalmas.ir/en/content/view/35
- راهکارهایی برای خروج از آشفتهبازار نهادههای دامی + ویدیو – شفقنا اقتصادی, accessed on November 12, 2025, https://eco.shafaqna.com/FA/325915/%D8%B1%D8%A7%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D9%81%D9%88%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D8%B1%D9%88%D8%AC-%D8%A7%D8%B2-%D8%A2%D8%B4%D9%81%D8%AA%D9%87%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1/
- ترخیص و بارگیری ۵۰۰ هزار تن ذرت دامی از بندر امام به داخل کشور – خبرگزاری مهر, accessed on November 12, 2025, https://www.mehrnews.com/news/5493883/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%88-%D8%A8%D8%A7%D8%B1%DA%AF%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%DB%B5%DB%B0%DB%B0-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%86-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%AF%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D8%A7%D8%AE%D9%84-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1
- ترخیص کالاهای اساسی از بندر امام خمینی (ره) شتاب میگیرد – باشگاه خبرنگاران جوان, accessed on November 12, 2025, https://www.yjc.ir/fa/news/8257993/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D9%87-%D8%B4%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D9%85%DB%8C%E2%80%8C%DA%AF%DB%8C%D8%B1%D8%AF
- ماجرای ۱۴۰ هزار تن ذرت آلوده وارداتی به بندر امام خمینی(ره) به کجا رسید؟ – باشگاه خبرنگاران جوان, accessed on November 12, 2025, https://www.yjc.ir/fa/news/7025628/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DB%B1%DB%B4%DB%B0-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%86-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D8%A2%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C%D8%B1%D9%87-%D8%A8%D9%87-%DA%A9%D8%AC%D8%A7-%D8%B1%D8%B3%DB%8C%D8%AF
- ماجرای ذرتهای آلوده در بندر امام خمینی(ره)که وارد بازار نشد – ایرنا, accessed on November 12, 2025, https://www.irna.ir/news/84526183/%D9%85%D8%A7%D8%AC%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B0%D8%B1%D8%AA-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%86%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85-%D8%AE%D9%85%DB%8C%D9%86%DB%8C-%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%86%D8%B4%D8%AF
- شیوه نامه اخذ ضمانتنامه بانکی برای ترخیص سریع کالا ابلاغ شد – ایرنا, accessed on November 12, 2025, https://www.irna.ir/news/83034076/%D8%B4%DB%8C%D9%88%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%AE%D8%B0-%D8%B6%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AA%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%83%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%B3%D8%B1%DB%8C%D8%B9-%D9%83%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF
- دستور العمل جامع نحوه اخذ ضمانت نامه بانکی در امور گمرکی در 1404, accessed on November 12, 2025, https://hubertejarat.com/%D8%B6%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AA-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%B1-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-1404/
- راهنمای کامل دستورالعمل تسهیلات گمرکی ۱۴۰۴ (ضمانت نامه بانکی و تعهد ذیحسابی), accessed on November 12, 2025, https://iranimpex.com/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%84-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%85%D9%84-%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9/
- عوارض جدید از زمان ابلاغ و در قالب ضمانت نامه دریافت گردد, accessed on November 12, 2025, https://www.iranavanda.com/fa/%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D9%82%D8%A7%D9%84%D8%A8-%D8%B6%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AA-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%DA%AF%D8%B1%D8%AF%D8%AF/







