صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶

صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶ | الزامات رگولاتوری و فرصت‌های تجاری

توسعه صادرات غیرنفتی، به‌ویژه در حوزه‌های با فناوری بالا (High-Tech) نظیر تجهیزات پزشکی، به یکی از ارکان بنیادین دیپلماسی اقتصادی جمهوری اسلامی ایران در دهه جاری تبدیل شده است. با توجه به اشباع نسبی بازار داخلی و توانمندی‌های خیره‌کننده شرکت‌های دانش‌بنیان ایرانی در بومی‌سازی تجهیزات پیچیده بیمارستانی، شناسایی مقاصد استراتژیک که دارای قرابت‌های سیاسی و ثبات اقتصادی هستند، ضرورتی انکارناپذیر است.

در این میان، بازار عمان به عنوان دروازه ورود به کشورهای شورای همکاری خلیج فارس و بازار سوریه به عنوان قطب بازسازی زیرساخت‌های درمانی در شرق مدیترانه، فرصت‌های بی‌نظیری را پیش روی صادرکنندگان ایرانی قرار می‌دهند. گزارش تخصصی «صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶» با نگاهی عمیق به متغیرهای رگولاتوری، تحلیل رقبا، فرآیندهای ثبت کالا و مکانیزم‌های مالی، نقشه راهی جامع برای حضور پایدار در این دو بازار استراتژیک ارائه می‌دهد تا فعالان حوزه بازرگانی خارجی با درک دقیق از پیچیدگی‌ها، گام‌های موثری در جهت ارزآوری و ارتقای برند ملی “ساخت ایران” بردارند.

صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶

تحلیل جایگاه صنعت تجهیزات پزشکی ایران در تراز تجاری منطقه

صنعت تجهیزات پزشکی ایران طی یک دهه اخیر از یک حوزه وابسته به واردات، به یکی از پیشران‌های صادرات فناوری‌محور تبدیل شده است. آمارهای سال ۱۴۰۳ و پیش‌بینی‌های سال ۱۴۰۴ نشان‌دهنده رشد کیفی محصولاتی است که توانایی رقابت در بازارهای بین‌المللی را دارند.1 بر اساس داده‌های موجود، ارزش بازار تجهیزات پزشکی ایران حدود ۹۵ هزار میلیارد تومان برآورد می‌شود که از این میزان، ۳۰ همت مربوط به تولیدات داخلی و ۶۵ همت مربوط به واردات است.3

این شکاف در ارزش ریالی، با وجود تولید ۷۰ درصدی نیازهای حجمی در داخل، نشان‌دهنده پتانسیل بالای صادراتی در کالاهای با ارزش افزوده بالاست که در حال حاضر سهمی حدود ۲۴ تا ۳۰ میلیون دلار در سال را به خود اختصاص داده‌اند.1

در ایران بیش از ۱۷۰۰ شرکت در حوزه ملزومات پزشکی فعال هستند که از این تعداد، حدود ۴۰۰ شرکت دارای تاییدیه دانش‌بنیان می‌باشند.1 محصولات صادراتی ایران شامل طیف وسیعی از دستگاه‌های پیشرفته نظیر ونتیلاتورها، دستگاه‌های دیالیز، مانیتورهای علائم حیاتی، و حتی اسکنرهای سی‌تی‌اسکن است که به کشورهایی در اروپا و آسیا صادر می‌شوند.1 با این حال، سهم ایران در بازار جهانی تجهیزات پزشکی همچنان به حدود ۰.۰۱ درصد محدود است که رتبه ۸۳ جهان را برای کشور به ارمغان آورده است.4 این مسئله لزوم تمرکز بر بازارهای منطقه‌ای مانند عمان و سوریه را برجسته می‌کند.

شاخص‌های کلیدی صنعت تجهیزات پزشکی ایران (۱۴۰۳-۱۴۰۴)مقدار / وضعیت
تعداد کل شرکت‌های فعال۱۷۰۰ شرکت 1
تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان۴۰۰ شرکت 1
ارزش بازار داخلی۹۵ هزار میلیارد تومان 3
سهم تولید داخلی از نظر حجمی۷۰ درصد 1
میانگین صادرات سالانه۲۴ تا ۳۰ میلیون دلار 1
هدف‌گذاری صادراتی در برنامه هفتم توسعه۱ میلیارد دلار 2

تحقق هدف صادرات یک میلیارد دلاری در برنامه هفتم توسعه، نیازمند بازنگری در سیاست‌های قیمت‌گذاری و رفع چالش‌های ارزی است.2 نمایشگاه‌های بین‌المللی نظیر “ایران هلث ۱۴۰۴” به عنوان بستری برای نمایش توانمندی‌های فناورانه و تعامل با تجار خارجی، نقش حیاتی در این مسیر ایفا می‌کنند.2

تحلیل استراتژیک بازار عمان؛ فرصت‌ها و زیرساخت‌ها

کشور عمان به عنوان یکی از پایدارترین اقتصادهای منطقه خلیج فارس، در قالب برنامه‌های “چشم‌انداز ۲۰۴۰” و “چشم‌انداز سلامت ۲۰۵۰”، سرمایه‌گذاری‌های سنگینی در زیرساخت‌های درمانی انجام داده است. بازار تجهیزات پزشکی عمان که در سال ۲۰۲۵ ارزشی معادل ۴.۳ میلیارد دلار خواهد داشت، به شدت به واردات وابسته است.6 پیش‌بینی می‌شود این بازار با نرخ رشد مرکب سالانه (CAGR) ۷.۸ درصد تا سال ۲۰۳۰ به رشد خود ادامه دهد.6

بخش دولتی در عمان، به ویژه وزارت بهداشت (MoH)، خریدار اصلی تجهیزات پزشکی است که از طریق مناقصات متمرکز و پلتفرم‌های خرید الکترونیکی (e-Tendering) اقدام به تامین کالا می‌کند.6 گسترش ظرفیت بیمارستان‌های دولتی مانند بیمارستان السویق و بیمارستان جدید سلطان قابوس، تقاضای بالایی برای تجهیزات سرمایه‌ای نظیر دستگاه‌های تصویربرداری (MRI، CT، سونوگرافی) ایجاد کرده است.6 همچنین، اجرای طرح بیمه درمانی اجباری (Dhamani) برای بخش خصوصی، منجر به افزایش مراجعات به کلینیک‌ها و بیمارستان‌های خصوصی و در نتیجه افزایش تقاضا برای ملزومات مصرفی شده است.6

دسته‌بندی محصولات پرتقاضا در بازار عمان (۲۰۲۵-۲۰۳۰)محرک‌های اصلی تقاضا
تجهیزات تشخیصی و تصویربردارینوسازی بیمارستان‌های بزرگ و تشخیص زودهنگام 6
ملزومات مصرفی و یکبار مصرفطرح بیمه ضمانی و افزایش حجم جراحی‌ها 6
تجهیزات پایش بیمار و مراقبت ویژهافزایش بیماری‌های مزمن و جمعیت سالمند 6
تجهیزات دیالیز و مراقبت در منزلتغییر الگوی سلامت به سمت درمان‌های خانگی 6

علاوه بر پروژه‌های بزرگ دولتی، گرایشی به سمت تجهیز مراکز درمانی در مناطق دورافتاده مانند دقم و صلاله وجود دارد که فرصت‌های مناسبی را برای ارائه پکیج‌های نوسازی و تجهیزات بازسازی‌شده (Refurbished) فراهم می‌کند.6

الزامات رگولاتوری و فرآیند ثبت تجهیزات در عمان (DGPA&DC)

صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶

ورود به بازار عمان مستلزم رعایت دقیق ضوابط اداره کل امور دارویی و کنترل دارو (DGPA&DC) است. برخلاف برخی کشورهای منطقه، عمان از یک سیستم “اعلان” (Notification) استفاده می‌کند که فرآیند ثبت را برای محصولاتی که تاییدیه مراجع بین‌المللی را دارند، تسریع می‌نماید.9 مراجع مورد تایید عمان شامل FDA آمریکا، CE اروپا (طبق مقررات MDR)، بهداشت کانادا، TGA استرالیا و MHLW ژاپن هستند.9

مراحل عملیاتی ثبت کالا در عمان

فرآیند ثبت کالا در عمان معمولاً ۳ تا ۴ ماه زمان می‌برد و شامل مراحل زیر است 9:

  1. تعیین نماینده مجاز محلی (LAR): تولیدکننده خارجی باید یک شرکت عمانی دارای مجوز را به عنوان نماینده قانونی خود معرفی کند. این نماینده مسئولیت ثبت، مکاتبات با وزارت بهداشت و نظارت پس از فروش را بر عهده دارد.9
  2. ثبت تولیدکننده (Manufacturer Registration): پیش از ثبت محصول، شرکت سازنده باید در سامانه الکترونیکی وزارت بهداشت عمان ثبت‌نام کرده و مجوزهای لازم را دریافت نماید.13
  3. آماده‌سازی پرونده فنی (Technical Dossier): مدارک شامل کاتالوگ، دستورالعمل استفاده (IFU)، گواهی ISO 13485، گواهی فروش آزاد (FSC)، گزارش مدیریت ریسک و شواهد بالینی (برای کلاس‌های خطر بالا) است.9
  4. ارسال درخواست در سامانه GHAD یا پورتال MoH: تمامی مستندات باید به صورت الکترونیکی بارگذاری شوند.12
  5. پرداخت هزینه‌ها و بررسی فنی: هزینه بررسی با توجه به کلاس خطر دستگاه (A, B, C, D) متغیر است.10
  6. صدور مجوز بازاریابی (MDMA): پس از تایید، مجوزی با اعتبار ۵ سال صادر می‌شود که اجازه توزیع قانونی کالا را در عمان فراهم می‌کند.9

صادرکنندگان ایرانی باید توجه داشته باشند که برچسب‌گذاری محصولات باید به دو زبان عربی و انگلیسی باشد و هرگونه اشتباه در اطلاعات درج شده روی بسته‌بندی نسبت به فاکتور فروش می‌تواند منجر به رد ترخیص کالا در گمرک شود.15

تحلیل بازار سوریه؛ بازسازی زیرساخت‌ها و نیازهای استراتژیک

سوریه در حال حاضر یکی از بزرگترین بازارهای آینده در حوزه خدمات و تجهیزات پزشکی به شمار می‌رود. بیش از یک دهه جنگ، بخش عمده‌ای از زیرساخت‌های درمانی این کشور را نابود کرده و اکنون دولت سوریه با همکاری نهادهای بین‌المللی مانند سازمان بهداشت جهانی و صلیب سرخ، در حال بازسازی این شبکه است.19 حجم کل تجارت سوریه حدود ۶ میلیارد دلار است که بخش عمده آن (۵ میلیارد دلار) را واردات تشکیل می‌دهد.21

نیازهای سوریه در سال ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ بر سه محور اصلی متمرکز است: تجهیزات پایه بیمارستانی، ملزومات مصرفی و نوسازی مراکز تخصصی.22 محصولاتی نظیر دستگاه‌های دیالیز، ونتیلاتورها، تجهیزات دندانپزشکی و ملزومات جراحی عمومی در صدر اولویت‌های خرید قرار دارند.23 برای مثال، بیمارستان‌های تخصصی در دمشق و حومه آن به شدت نیازمند دستگاه‌های اکسیژن‌ساز و مانیتورینگ هستند.24

پتانسیل‌های صادراتی به سوریه (۲۰۲۶)اقلام پیشنهادی
تجهیزات سرمایه‌ای بیمارستانیاتوکلاو، اکسیژن‌ساز، مانیتور علائم حیاتی 23
ملزومات مصرفی عمومیسرنگ، باند، گاز استریل، دستکش جراحی 22
تجهیزات آزمایشگاهیکیت‌های تشخیصی، دستگاه‌های آنالیز کوچک 23
خدمات فنی و مهندسیراه‌اندازی خطوط تولید مشترک و انتقال دانش فنی 26

ایران به دلیل روابط استراتژیک با سوریه، از مزایای ویژه‌ای برخوردار است. توافق‌نامه تجارت آزاد میان دو کشور باعث شده تعرفه گمرکی برای ۸۸ قلم کالا به صفر برسد و در سایر موارد حداکثر ۴ درصد باشد.25 با این حال، سهم ایران در بازار سوریه تنها ۴ درصد است که نشان‌دهنده لزوم حضور فعال‌تر بازرگانان ایرانی برای رقابت با محصولات ترکیه و چین است.29

فرآیند ثبت و استانداردهای وزارت بهداشت سوریه

برای صادرات تجهیزات پزشکی به سوریه، شرکت‌های ایرانی باید در سیستم ثبت وزارت بهداشت دمشق تایید شوند. الزامات اصلی شامل موارد زیر است 30:

  • ارائه گواهی FSC: اثبات فروش محصول در ایران (کشور مبدأ) الزامی است.30
  • گواهی ISO 13485: داشتن این استاندارد مدیریتی برای تولیدکننده ضروری است.30
  • تاییدیه سفارت: تمامی مدارک فنی و بازرگانی باید به تایید سفارت سوریه در تهران و وزارت امور خارجه سوریه در دمشق برسند.30
  • ثبت نمایندگی: شرکت صادرکننده باید یک وکیل یا نماینده محلی در سوریه داشته باشد که دارای تکنسین‌های فنی برای خدمات پس از فروش باشد.30

با توجه به شرایط تحریمی سوریه، نهادهای بین‌المللی بودجه‌های قابل توجهی را برای پروژه‌های درمانی در نظر گرفته‌اند که شرکت‌های ایرانی می‌توانند از طریق ثبت‌نام در مناقصات این سازمان‌ها، سهم خود را در بازار افزایش دهند.20

تحلیل رقابتی؛ نبرد برندها در عمان و سوریه

در عمان، برندهای اروپایی و آمریکایی به دلیل قدمت و کیفیت، بازار تجهیزات پیشرفته را در اختیار دارند. اما در سال ۲۰۲۵، تحولات جدیدی در حال شکل‌گیری است. اتحادیه اروپا با تصویب مقررات ۲۰۲۵/۱۱۹۷، دسترسی شرکت‌های چینی به مناقصات دولتی خود را محدود کرده است.32 این موضوع باعث شده است شرکت‌های چینی تمرکز خود را به سمت بازارهای خاورمیانه از جمله عمان و عربستان معطوف کنند.32

در بازار سوریه، رقیب اصلی ایران، کشور ترکیه است. صادرات ترکیه به سوریه حدود ۱۰ برابر ایران است.29 تجار ترک با استفاده از مسیرهای لجستیکی کوتاه‌تر و حضور مستمر در بازار، سهم عمده‌ای از ملزومات مصرفی و تجهیزات بیمارستانی را به خود اختصاص داده‌اند.29 شرکت‌های ایرانی برای رقابت باید بر سه محور تمرکز کنند:

  1. قیمت رقابتی: بهره‌گیری از تعرفه گمرکی صفر درصد در سوریه.28
  2. کیفیت متمایز: ارائه محصولاتی با تاییدیه CE برای رقابت با برندهای ارزان‌قیمت چینی.1
  3. تسهیلات مالی: ارائه مدل‌های تهاتر و همکاری با بانک‌های مستقر در منطقه.21
مقایسه رقبای کلیدی در بازارهای هدفعمانسوریه
اروپا و آمریکاتسلط بر تجهیزات های‌تک و تصویربرداری 6حضور در قالب کمک‌های بشردوستانه 19
چینرشد سریع در ملزومات مصرفی و آزمایشگاهی 32حضور پررنگ از طریق اهدا و سرمایه‌گذاری 24
ترکیهحضور متوسط در حوزه ملزومات 8رقیب اول ایران با حجم صادرات بسیار بالا 29
ایرانفرصت رشد در تجهیزات سرمایه‌ای دانش‌بنیان 1مزیت تعرفه‌ای و روابط سیاسی 25

مکانیزم‌های مالی و انتقال پول؛ چالش‌ها و راهکارها

یکی از پیچیده‌ترین بخش‌های صادرات به این دو کشور، نحوه دریافت وجوه حاصل از فروش است. در عمان، حضور شعبه بانک ملی در مسقط یک مزیت راهبردی برای صادرکنندگان ایرانی محسوب می‌شود.36 این شعبه با حمایت بانک مرکزی ایران، به دنبال گسترش روابط کارگزاری و تسهیل صدور ضمانت‌نامه‌های بانکی است.38 همچنین اتصال شبکه‌های پرداخت بانکی (شتاب و سوئیچ‌های عمانی) در دستور کار قرار دارد تا دارندگان کارت‌های بانکی بتوانند به راحتی مبادلات خود را انجام دهند.38

در سوریه، به دلیل تحریم‌های بانکی گسترده، روش‌های غیررسمی و تهاتر اولویت دارند.23 مکانیزم‌های مالی متداول شامل موارد زیر است:

  • تهاتر کالا (Barter): دریافت کالاهایی نظیر فسفات، روغن زیتون یا محصولات کشاورزی در ازای تجهیزات پزشکی.23
  • بانک مشترک ایران و سوریه: این بانک مراحل نهایی تاسیس خود را طی می‌کند و انتظار می‌رود در سال ۱۴۰۴ به طور کامل عملیاتی شود تا تسویه وجوه را برای تجار تسهیل کند.21
  • صرافی‌های واسط: استفاده از صرافی‌های معتبر در دبی یا ترکیه برای انتقال وجوه به صورت ارزی.23

صادرکنندگان باید در قراردادهای خود، نرخ تسعیر ارز و روش پرداخت را به دقت مشخص کنند تا از ریسک نوسانات شدید لیره سوریه یا ریال ایران در امان بمانند.23

لجستیک و زنجیره تامین؛ مسیرهای طلایی حمل‌ونقل

سرعت تحویل کالا در بازارهای پزشکی به دلیل ماهیت حیاتی محصولات، یک مزیت رقابتی است. برای عمان، مسیر دریایی از بنادر عباس، چابهار و خرمشهر به بنادر صحار، صلاله و مسقط، اصلی‌ترین راه ارتباطی است.6 بنادر عمان به عنوان هاب‌های منطقه‌ای عمل می‌کنند و امکان بازصادرات کالا به سایر کشورهای خلیج فارس را نیز فراهم می‌آورند.6

برای سوریه، تحولات جدیدی در حوزه لجستیک رخ داده است:

  1. مسیر زمینی عراق: با توافقات سه‌جانبه ایران، عراق و سوریه، ترانزیت کالا از طریق خاک عراق تسهیل شده است.21 این مسیر برای کالاهای حجیم و مصالح ساختمانی بسیار اقتصادی است.
  2. مسیر دریایی: حمل کالا به بندر لاذقیه و طرطوس سوریه. برخی صادرکنندگان نیز از بنادر ترکیه (مانند مرسین) برای ارسال کالا به شمال سوریه استفاده می‌کنند.23

بسته‌بندی کالاها باید مطابق با استانداردهای حمل‌ونقل بین‌المللی بوده و در برابر گرما و رطوبت بالای منطقه خلیج فارس مقاوم باشد.18 درج کدهای GTIN و شناسه‌های بین‌المللی روی بسته‌ها برای ردیابی کالا (Traceability) در سامانه گمرکی “بیان” عمان الزامی است.17

استراتژی‌های بازاریابی و نفوذ در بازار

صنعت بازرگانی خارجی در حوزه سلامت، بر پایه “اعتماد” استوار است. متخصصان بازرگانی باید استراتژی‌های زیر را برای موفقیت در این دو بازار اتخاذ کنند:

  • حضور در نمایشگاه‌های تخصصی: شرکت در نمایشگاه‌هایی نظیر “Oman Health” و “Syria Health” برای شناسایی رقبا و برقراری ارتباط با توزیع‌کنندگان محلی حیاتی است.1
  • ارائه خدمات پس از فروش: اعزام تیم‌های مهندسی پزشکی برای آموزش کادر درمان در عمان و سوریه، برند ایرانی را به عنوان یک شریک قابل اطمینان معرفی می‌کند.26
  • تمرکز بر راهکارهای کامل (Turnkey Solutions): به جای فروش یک دستگاه، صادرکننده باید پکیج‌های کامل تجهیز اتاق عمل یا بخش دیالیز را ارائه دهد که در بازارهای در حال توسعه نظیر سوریه و مناطق در حال رشد عمان، تقاضای زیادی دارد.6
  • دیجیتال مارکتینگ و سئو: استفاده از وب‌سایت‌های چندزبانه و کلمات کلیدی تخصصی در موتورهای جستجو برای جذب خریداران دولتی و خصوصی.45

نتیجه‌گیری:

تحلیل جامع بازارهای عمان و سوریه نشان می‌دهد که تجهیزات پزشکی ایران علیرغم چالش‌های تحریمی، از پتانسیل بالایی برای جهش صادراتی برخوردار است. عمان با ثبات اقتصادی و سیستم رگولاتوری شفاف، مقصدی عالی برای کالاهای های‌تک و سرمایه‌ای است، در حالی که سوریه به دلیل نیازهای مفرط بازسازی و مزایای تعرفه‌ای، بازاری بکر برای ملزومات مصرفی و پروژه‌های زیربنایی سلامت فراهم آورده است.

کلید موفقیت در این مسیر، ثبت دقیق محصولات در وزارتخانه‌های بهداشت، انتخاب نمایندگان محلی متعهد و استفاده از روش‌های خلاقانه مالی نظیر تهاتر و بانک‌های مشترک است. صادرکنندگان ایرانی باید با بهره‌گیری از دانش شرکت‌های دانش‌بنیان و ارتقای استانداردهای بین‌المللی، از فرصت‌های پیش‌رو در سال ۱۴۰۴ و ۱۴۰۵ برای تثبیت حضور خود در اقتصاد سلامت منطقه استفاده کنند. حرکت به سمت صادرات هوشمند، تنها راه ماندگاری در این رقابت فشرده است.

صادرات تجهیزات پزشکی ایران به عمان و سوریه در ۲۰۲۶

منابع

  1. ارزش ۳ میلیارد دلاری تجهیزات پزشکی کشور – اکوایران, accessed on February 4, 2026, https://ecoiran.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%87%D8%A7-207/63480-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1
  2. ایران‌هلث ۱۴۰۴؛ سکوی صادرات تجهیزات پزشکی با تکیه بر توان تولید داخل – سلامت رسانه, accessed on February 4, 2026, https://salamatresaneh.ir/%D8%B2%D9%86%DA%AF-%D8%AE%D8%B7%D8%B1-%DA%A9%D9%85%D8%A8%D9%88%D8%AF-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C%D8%9B-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D8%B2%DB%8C%D8%B1/
  3. ارزش بازار تجهیزات پزشکی در سال 1403 چقدر است؟ – کمک رسان آیمد, accessed on February 4, 2026, https://imedsos.com/news/%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-1403/
  4. جایگاه صادرات ایران در بازار جهانی تجهیزات پزشکی – درمانا, accessed on February 4, 2026, https://www.darmanna.ir/news/1184/%D8%AC%D8%A7%DB%8C%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C
  5. ۲۰۰ تـاجـر در ایران هلث ۱۴۰۳ – دنیای اقتصاد, accessed on February 4, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-63/4070434-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%87%D9%84%D8%AB
  6. Oman Medical Devices Market Report, Market Sales, Demand …, accessed on February 4, 2026, https://www.nexdigm.com/market-research/report-store/oman-medical-devices-market-report/
  7. Middle East and Africa Medical Devices Market Size, [2025-2032] – Fortune Business Insights, accessed on February 4, 2026, https://www.fortunebusinessinsights.com/middle-east-and-africa-medical-devices-market-107573
  8. Middle East’s Medical Sciences Instruments Market to Reach 146K Tons by 2035, Valued at $5B – News and Statistics – IndexBox, accessed on February 4, 2026, https://www.indexbox.io/blog/medical-instruments-middle-east-market-overview-2024-5/
  9. Medical Device Registration in Oman – Step-by-Step Guide for Fast …, accessed on February 4, 2026, https://operonstrategist.com/en-om/medical-device-registration-in-oman/
  10. Guideline on Requirements of Class C & D Medical Devices Registration in Sultanate of Oman, accessed on February 4, 2026, https://www.moh.gov.om/media/ov3mnntj/guidance-document-gd3-guideline-on-requirements-of-class-c-d-medical-devices-registration.pdf
  11. How to Get a Medical Equipment Supply License in Oman?-Paramount, accessed on February 4, 2026, https://paramountuae.com/how-to-get-a-medical-equipment-supply-license-in-oman/
  12. SFDA Medical Device Registration in Saudi Arabia | Emergo by UL, accessed on February 4, 2026, https://www.emergobyul.com/services/medical-device-registration-and-approval-saudi-arabia
  13. Registration of Medical Device Manufacturer, accessed on February 4, 2026, https://moh.gov.om/en/services/businesses/drug-safety-center/request-for-registration-of-medical-device-manufacturer/
  14. Guideline on Requirements of Medical Device Manufacturer …, accessed on February 4, 2026, https://www.moh.gov.om/media/ubmn0pgh/guidance-document-gd-22-guideline-on-requirements-of-medical-device-manufacturer-registration-in-sultanate-of-oman.pdf
  15. How to Prepare a Technical File for SFDA Medical Device Registration?, accessed on February 4, 2026, https://omcmedical.com/prepare-sfda-technical-file/
  16. How to Register Your Medical Device in Saudi Arabia?, accessed on February 4, 2026, https://easymedicaldevice.com/how-to-register-medical-device-saudi-arabia/
  17. مهم ترین قوانین گمرک عمان 2026 | ترخیص در بنادر کشور عمان – شرکت رویال, accessed on February 4, 2026, https://rowyal.com/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86-oman-customs-rules/
  18. راهنمای جامع صادرات به عمان؛ از پیدا کردن مشتری تا ارسال کالا – زومین بازار, accessed on February 4, 2026, https://zoominbazar.com/export-to-oman/
  19. پاسخ کمیته بین‌المللی صلیب سرخ در جنوب سوریه: آخرین اخبار عملیاتی, accessed on February 4, 2026, https://ir.icrc.org/2025/08/8738/
  20. دومین نمایشگاه پزشکی و دارویی سوریه – نوژن راد, accessed on February 4, 2026, https://fa.nojanrad.com/%D8%AF%D9%88%D9%85%DB%8C%D9%86-%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%88%DB%8C%DB%8C-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87/
  21. برنامه‌ریزی برای تاسیس بانک مشترک در سوریه/ هدف‌گذاری صادرات ۵۰۰ میلیون دلاری در ۱۴۰۳, accessed on February 4, 2026, https://www.isna.ir/news/1402121309222/%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B1%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D8%B3-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B4%D8%AA%D8%B1%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D9%87%D8%AF%D9%81-%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA
  22. شرایط صادرات به سوریه بعد از سقوط بشار اسد – زومین بازار, accessed on February 4, 2026, https://zoominbazar.com/export-to-syria/
  23. شرایط صادرات به سوریه بعد از سقوط بشار اسد و راهکارها – ام تی رویال, accessed on February 4, 2026, https://mtroyal.com.tr/fa/%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D9%82%D9%88%D8%B7-%D8%A8%D8%B4%D8%A7%D8%B1-%D8%A7/
  24. چین به یک بیمارستان در سوریه تجهیزات پزشکی اهدا کرد – درمانا, accessed on February 4, 2026, https://www.darmanna.ir/news/462/%DA%86%DB%8C%D9%86-%DB%8C%DA%A9-%D8%A8%DB%8C%D9%85%D8%A7%D8%B1%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A7%D9%87%D8%AF%D8%A7
  25. تجارت با سوریه – ایپک یولی ارس, accessed on February 4, 2026, https://srtc.ir/trade-with-syria/
  26. ارتقای همکاری های دو کشور ایران و سوریه در حوزه تجهیزات و ملزومات پزشکی شیراز – ایرنا, accessed on February 4, 2026, https://36481656.khabarban.com/
  27. نقش مهم ایران در تأمین دارو و تجهیزات پزشکی بازار سوریه – ایسنا, accessed on February 4, 2026, https://www5.isna.ir/news/1403021108514/%D9%86%D9%82%D8%B4-%D9%85%D9%87%D9%85-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%A3%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%88-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D9%BE%D8%B2%D8%B4%DA%A9%DB%8C-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87
  28. تعرفه ۸۸ قلم کالا بین ایران و سوریه صفر شد | گروه رسانه‌ای صبح‌ساحل, accessed on February 4, 2026, https://sobhesahel.com/news/107932/%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%DB%B8%DB%B8-%D9%82%D9%84%D9%85-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%DB%8C%D9%86-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D8%B5%D9%81%D8%B1-%D8%B4%D8%AF
  29. جای خالی ایران و ترک تازی آنکارا – روزنامه شرق, accessed on February 4, 2026, https://www.sharghdaily.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%D8%AA-6/954442-%D8%AC%D8%A7%DB%8C-%D8%AE%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B1%DA%A9-%D8%AA%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%D8%A2%D9%86%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A7
  30. Syria Medical Device Regulations – Elsmar Cove Quality and Business Standards Discussions, accessed on February 4, 2026, https://elsmar.com/elsmarqualityforum/threads/syria-medical-device-regulations.45250/
  31. comprehensive administratio for the compliance manufacturing and marketing of medical devices in mena – World Journal of Pharmaceutical, accessed on February 4, 2026, https://wjpsronline.com/images/19ba1c06999946f30c716d917bc2c6e3.pdf
  32. New obstacles for Chinese companies in the healthcare market: Regulation (EU) 2025/1197 and Beijing’s decisions – CMS, accessed on February 4, 2026, https://cms.law/en/ita/publication/new-obstacles-for-chinese-companies-in-the-healthcare-market-regulation-eu-2025-1197-and-beijing-s-decisions
  33. EU adopts restrictions on access of Chinese companies to EU public procurement for medical devices – Hogan Lovells, accessed on February 4, 2026, https://www.hoganlovells.com/en/publications/eu-adopts-restrictions-on-access-of-chinese-companies-to-eu-public-procurement-for-medical-devices
  34. European Union Votes to Curb China’s Access to Medical Device Market – Knobbe Martens, accessed on February 4, 2026, https://www.knobbe.com/blog/european-union-votes-to-curb-chinas-access-to-medical-device-market/
  35. ایران تجربیات داروسازی و پزشکی خود را به سوریه منتقل می کند – ایرنا, accessed on February 4, 2026, https://www.irna.ir/amp/7943888/
  36. بازدید رئیس کل بانک مرکزی از شعبه بانک ملی در مسقط | دنیای بانک و بیمه, accessed on February 4, 2026, https://www.donyayebank.ir/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3-%DA%A9%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85/
  37. بازدید رئیس کل بانک مرکزی از شعبه بانک ملی ایران در مسقط – نبض بازار, accessed on February 4, 2026, https://nabzebaazaar.com/fa/news/165942/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B1%D8%A6%DB%8C%D8%B3-%DA%A9%D9%84-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D9%82%D8%B7
  38. شعبه بانک های صادرات و ملی در مسقط دایر می شود – ایرنا, accessed on February 4, 2026, https://www.irna.ir/news/82541658/%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%83-%D9%87%D8%A7%D9%8A-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%85%D9%84%D9%8A-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D9%82%D8%B7-%D8%AF%D8%A7%D9%8A%D8%B1-%D9%85%D9%8A-%D8%B4%D9%88%D8%AF
  39. شعبه بانک های صادرات و ملی در مسقط دایر می شود – نقدینه, accessed on February 4, 2026, https://naghdineh.ir/page/25347/%D8%B4%D8%B9%D8%A8%D9%87+%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9+%D9%87%D8%A7%DB%8C+%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA+%D9%88+%D9%85%D9%84%DB%8C+%D8%AF%D8%B1+%D9%85%D8%B3%D9%82%D8%B7+%D8%AF%D8%A7%DB%8C%D8%B1+%D9%85%DB%8C+%D8%B4%D9%88%D8%AF.html
  40. حمل بار و صادرات به روسیه {قوانین 2026 + مراحل 0 تا 100} – آساترابر شرق, accessed on February 4, 2026, https://asatarabarco.com/export-to-russia/
  41. انتقال پول به عمان – صرافی اسپیدی اکسچنج, accessed on February 4, 2026, https://speedixchange.com/remittance-abroad/to-oman
  42. تمامی قوانین گمرکی در کشور عمان – عمان تجارت, accessed on February 4, 2026, https://omantejarat.ir/customs-laws-in-oman/
  43. صادرات تجهیزات پزشکی (قوانین + مدارک مورد نیاز), accessed on February 4, 2026, https://exportsmartchain.com/blog/export-medical-equipment
  44. ارتقای همکاری‌های ایران و سوریه در حوزه تجهیزات و ملزومات پزشکی, accessed on February 4, 2026, https://iranbmemag.com/%D8%A7%D8%B1%D8%AA%D9%82%D8%A7%DB%8C-%D9%87%D9%85%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C%E2%80%8C%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%AD%D9%88/
  45. FREE Amazon Keyword Tool – Find Profitable Amazon Keywords – Helium 10, accessed on February 4, 2026, https://www.helium10.com/tools/free/amazon-keyword-tool/