راهنمای استراتژیک تسهیلات گمرکی و پروتکل‌های ترخیص فوری کالاهای سریع‌الفساد در اسفند ۱۴۰۴

مدیریت زنجیره تأمین کالاهای سریع‌الفساد در اسفند ۱۴۰۴ به یکی از بحرانی‌ترین و در عین حال استراتژیک‌ترین فعالیت‌های اقتصادی در جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است. با توجه به تلاقی پیک مصرف شب عید، نوسانات ناشی از تک‌نرخی شدن ارز و ضرورت حفظ امنیت غذایی و دارویی، گمرک جمهوری اسلامی ایران (IRICA) با ابلاغ مجموعه‌ای از بخشنامه‌های تسهیل‌کننده، رویه‌های ترخیص را به نفع بازرگانان و تولیدکنندگان تغییر داده است.

گزارش «ترخیص کالاهای سریع‌ الفساد در اسفند ۱۴۰۴» با نگاهی عمیق به آخرین مصوبات دولت، شورای عالی امنیت ملی و استانداردهای بین‌المللی ۲۰۲۶، نقشه راه جامعی را برای ترخیص فوری اقلامی نظیر مواد غذایی، دارو و نهاده‌های دامی ارائه می‌دهد. هدف اصلی این تسهیلات، کاهش زمان ایستایی کالا در مبادی ورودی و جلوگیری از رسوب سرمایه در انبارهاست که در این مسیر، هوشمندسازی فرآیندها و استفاده از مسیرهای سبز گمرکی نقشی کلیدی ایفا می‌کنند.¹

تحلیل زیست‌بوم بازرگانی خارجی در اسفند ۱۴۰۴ و سیاست‌های کلان دولت

در اسفندماه ۱۴۰۴، اقتصاد ایران در شرایطی قرار دارد که گذار به سیاست تک‌نرخی شدن ارز، فشارهای جدیدی را بر نقدینگی واحدهای تولیدی و بازرگانی وارد کرده است. گمرک ایران به عنوان مرزبان اقتصادی، برای مقابله با این فشارها و با هدف تسهیل ورود کالاهای اساسی و سریع‌الفساد، مجموعه‌ای از اقدامات راهبردی را کلید زده است که فراتر از رویه‌های سنتی گمرکی عمل می‌کنند.¹

برگزاری اجلاس‌های منطقه‌ای با اعضای اکو و تقویت همکاری‌های دوجانبه با کشورهایی نظیر روسیه، قطر و ترکیه در سال ۱۴۰۴، زیرساخت‌های دیپلماتیک لازم را برای ایجاد مسیرهای ترانزیتی سریع فراهم آورده است.¹ این تحولات بین‌المللی با ارتقای زیرساخت‌های داخلی نظیر نصب ۱۳ دستگاه ایکس‌ری کامیونی و چمدانی جدید در مرزهایی مانند ارس و نوردوز همراه شده تا بازرسی‌ها بدون ایجاد وقفه در جریان فیزیکی کالا انجام شود.¹

تحلیل آماری نشان می‌دهد که در ۱۰ ماهه سال ۱۴۰۴، تخلیه و بارگیری کالاهای اساسی در بنادر رشد قابل توجهی داشته و تنها در آبان‌ماه، این شاخص ۱۲.۴ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافته است.⁴ این رشد فعالیت‌ها، ضرورت مدیریت هوشمندانه را دوچندان می‌کند. وزارت امور اقتصادی و دارایی با معرفی ابرپروژه نوسازی گمرک، در پی کاهش میانگین زمان ترخیص از ۱۰ روز به کمتر از ۳ روز است تا جایگاه ایران در شاخص‌های جهانی لجستیک بهبود یابد.⁵ در اسفند ۱۴۰۴، این تلاش‌ها در قالب «سند ملی گذر» متبلور شده است که طبق آن، گمرک موظف است تشریفات کالاهای ترانزیتی و اساسی را در صورت پیش‌اظهار الکترونیکی، حداکثر ظرف ۴ ساعت به اتمام برساند.⁶

یکی از چالش‌های اصلی در این دوره، مدیریت منابع ارزی و جلوگیری از دپوی کالا به دلیل نبود کد ساتا است. طبق آمارهای رسمی، حدود ۵ میلیون تن کالا در بنادر به دلیل مشکلات ارزی رسوب کرده بود که با دخالت مراجع ذی‌صلاح، تسهیلات ترخیص درصدی مجدداً تمدید شد.⁷ این سیاست به واردکنندگان اجازه می‌دهد تا با آزادسازی بخش عمده‌ای از محموله، نیاز بازار را تأمین کرده و مابقی کالا را به عنوان وثیقه تا زمان تأمین ارز نهایی در انبارها نگاه دارند.⁹ این رویکرد در اسفندماه که تقاضا برای گوشت، روغن، برنج و دارو به اوج خود می‌رسد، ضامن پایداری زنجیره توزیع کشور است.¹¹

پروتکل‌های ترخیص ۹۰ درصدی و ۱۰۰ درصدی برای کالاهای اساسی و سریع‌الفساد

مهم‌ترین ابزار قانونی در اختیار بازرگانان در اسفند ۱۴۰۴، مصوبه ترخیص درصدی است که با هدف حمایت از تولید و تأمین کالاهای ضروری تدوین شده است. طبق این مصوبه که مهلت اجرای آن تا پایان بهمن‌ماه بود و مجدداً برای ایام پایانی سال تمدید شد، کالاهای اساسی، مواد اولیه و تجهیزات خط تولید می‌توانند بدون ارائه کد رهگیری بانک مرکزی (کد ساتا) تا ۹۰ درصد از حجم کل محموله خود را ترخیص کنند.⁸ این تسهیلات به ویژه برای کالاهای سریع‌الفساد بخش غیردولتی اهمیت مضاعفی دارد، زیرا هرگونه تأخیر در دریافت کد ساتا می‌تواند منجر به فساد بیولوژیکی و از دست رفتن کامل سرمایه شود.¹⁰

گمرک ایران در بخشنامه‌های اخیر خود، گام را فراتر نهاده و برای وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها و شرکت‌های دولتی، امکان ترخیص ۱۰۰ درصدی کالاهای گروه ۱ و ۲ را با ارائه تعهد ذی‌حساب یا تضامین معتبر فراهم کرده است.¹ در بخش غیردولتی نیز، صاحبان کالاهای سریع‌الفساد می‌توانند با تکیه بر مصوبات ستاد مقابله با تحریم، ۱۰ درصد باقی‌مانده محموله خود را نیز با پذیرش مسئولیت‌های قانونی و ارائه ضمانت‌نامه‌های لازم آزاد کنند تا از رسوب کالا جلوگیری شود.¹⁰ این اقدام در اسفندماه که بنادر با حجم بالایی از ورودی‌ها مواجه هستند، به تخلیه سریع انبارها و جایگزینی محموله‌های جدید کمک شایانی می‌کند.²

شرط اصلی بهره‌مندی از این تسهیلات، دارا بودن ثبت سفارش بانکی و قرار گرفتن در صف تأمین ارز است. گمرک در تعیین درصد ترخیص، شاخص‌هایی نظیر مأخذ کالا، اهلیت و سوابق قبلی واردکننده و نوع گروه‌بندی کالایی را ملاک عمل قرار می‌دهد.⁹ برای کالاهایی نظیر دارو، شیرخشک و نهاده‌های دامی، این فرآیند با اولویت مطلق انجام می‌شود و دستگاه‌های همجوار نظیر سازمان غذا و دارو و سازمان دامپزشکی مکلف شده‌اند مجوزهای ترخیص را در کمترین زمان ممکن صادر کنند.¹¹ در استان‌های مرزی، این فرآیند حتی سریع‌تر بوده و طبق مصوبه بهمن ۱۴۰۴ هیئت وزیران، تشریفات گمرکی برای واردات کالاهای اساسی باید حداکثر ظرف ۵ روز به اتمام برسد.¹¹

عملیات شبانه‌روزی و مدیریت لجستیک در بنادر شمالی و جنوبی

با نزدیک شدن به روزهای پایانی اسفند ۱۴۰۴، گمرکات اجرایی در بنادر استراتژیک کشور نظیر شهید رجایی، امام خمینی (ره) و بنادر شمالی (امیرآباد و نوشهر) به وضعیت عملیاتی ۲۴ ساعته تغییر حالت داده‌اند.¹² این تصمیم که با هماهنگی استانداران و وزارت جهاد کشاورزی اتخاذ شده، هدفش تسهیل واردات نهاده‌های دامی و کالاهای اساسی است که از مسیر دریای خزر و خلیج فارس وارد کشور می‌شوند.¹⁵ رئیس کل گمرک ایران تأکید کرده است که ارائه خدمات گمرکی در تمامی ایام هفته، حتی روزهای تعطیل نوروز، بدون وقفه ادامه خواهد داشت تا جریان ورود کالا به کشور مختل نشود.⁶

در گمرک فرودگاه امام خمینی (ره) که گلوگاه اصلی واردات دارو و اقلام حساس پزشکی است، شیفت‌های کاری فوق‌العاده مستقر شده‌اند. این گمرک با بهره‌گیری از انبارهای مجهز به یخچال، امکان نگهداری و ترخیص سریع واکسن‌ها، داروهای خاص و مواد غذایی گران‌قیمت نظیر ماهی سالمون را فراهم کرده است.¹² بازرگانان می‌توانند با پیش‌آماده‌سازی مدارک و استفاده از «پته گمرکی» برای کالاهای غیرتجاری یا قطعات فوری، زمان ترخیص را به ۲ تا ۳ روز کاهش دهند.¹⁶ این سرعت عمل در اسفندماه، مانع از منقضی شدن تاریخ مصرف داروهایی می‌شود که از حساسیت دمایی بالایی برخوردارند.¹⁷

علاوه بر این، در راستای اجرای سند ملی گذر، دستگاه‌های همجوار متولی صدور مجوزهای قرنطینه و استاندارد ملزم شده‌اند به صورت مستمر در ساعات فعالیت گمرک حضور داشته باشند. طبق این مقررات، در صورتی که این دستگاه‌ها ظرف ۲ ساعت از زمان دریافت درخواست الکترونیکی، پاسخ لازم را ارسال نکنند، سیستم به طور خودکار آن را به منزله تأیید تلقی کرده و فرآیند ترخیص ادامه می‌یابد.⁶ این «قاعده سکوت» گامی انقلابی در حذف بوروکراسی اداری و جلوگیری از ایستایی ناوگان حمل‌ونقل در مبادی ورودی کشور محسوب می‌شود.⁶

تسهیلات مالی، ضمانت‌نامه‌ها و مشوق‌های مالیاتی در لایحه بودجه

یکی از بزرگترین دغدغه‌های تجار در اسفند ۱۴۰۴، تأمین نقدینگی برای پرداخت حقوق ورودی و مالیات بر ارزش افزوده است. با توجه به سیاست‌های انقباضی بانک‌ها، شورای گفتگوی دولت و بخش خصوصی مصوب کرد که ضمانت‌نامه‌های بانکی مربوط به حقوق ورودی که سررسید آن‌ها در بازه ۱۵ بهمن تا پایان اسفند ۱۴۰۴ قرار دارد، تا ۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۵ تمدید شوند.³ این اقدام به واحدهای تولیدی فرصت می‌دهد تا بدون دغدغه تأمین وجه نقد در روزهای پایانی سال، کالاها و مواد اولیه خود را ترخیص کرده و هزینه آن را پس از فروش محصولات در سال جدید پرداخت کنند.³

در حوزه مالیات و حقوق ورودی، لایحه بودجه ۱۴۰۵ که در اسفند ۱۴۰۴ مراحل نهایی تصویب را می‌گذراند، حاوی پیام‌های مثبتی برای واردکنندگان کالاهای اساسی است. طبق مصوبه کمیسیون تلفیق، حقوق گمرکی برای دارو، مواد اولیه دارویی، ملزومات پزشکی، شیرخشک و نهاده‌های دامی در سال آینده به ۱ درصد کاهش می‌یابد.¹⁹ همچنین برای ماشین‌آلات و تجهیزات تولید، این نرخ ۲ درصد تعیین شده است.¹⁹ این کاهش نرخ‌ها که از اسفندماه به صورت روانی بر بازار تأثیر می‌گذارد، مشوقی برای ثبت سفارش‌های جدید و تسریع در ترخیص محموله‌های موجود است.¹⁹

نکته حائز اهمیت دیگر، تثبیت نرخ محاسباتی حقوق ورودی بر اساس متوسط نرخ ارز در بهمن‌ماه ۱۴۰۴ است. این تصمیم مجلس مانع از شوک قیمتی در ابتدای سال ۱۴۰۵ شده و به بازرگانان اجازه می‌دهد با برآورد دقیقی از هزینه‌های گمرکی، نسبت به ترخیص کالا در هفته‌های پایانی سال اقدام کنند.²² همچنین، واردکنندگان کالاهای اساسی می‌توانند مالیات بر ارزش افزوده خود را که در سال ۱۴۰۴ نرخ ۱۰ درصدی داشت (و احتمالاً در سال ۱۴۰۵ به ۱۲ درصد می‌رسد)، با استفاده از تسهیلات چک صیادی یا ضمانت‌نامه‌های بانکی به صورت نسیه پرداخت کنند.²⁴

رویه حمل یکسره و ترخیص نسیه: راهکارهای نوین کاهش هزینه

در اسفند ۱۴۰۴، گمرک ایران تأکید ویژه‌ای بر استفاده از رویه «حمل یکسره» برای کالاهای سریع‌الفساد دارد. در این روش، کالا بدون تخلیه در انبارها و سردخانه‌های عمومی گمرک، مستقیماً از مبدأ روی وسیله نقلیه اظهار شده و پس از انجام تشریفات روی همان وسیله، به مقصد نهایی منتقل می‌شود.²⁶ این رویه برای اقلامی نظیر گوشت گرم، میوه‌های فصلی و فرآورده‌های بیولوژیکی که هر دقیقه تأخیر در ترخیص آن‌ها می‌تواند به کاهش کیفیت منجر شود، حیاتی است. حمل یکسره نه تنها هزینه‌های انبارداری و دموراژ را حذف می‌کند، بلکه ریسک آسیب‌های فیزیکی ناشی از تخلیه و بارگیری مجدد را نیز به صفر می‌رساند.⁷

علاوه بر حمل یکسره، «ترخیص نسیه» ابزار دیگری است که گمرک برای حمایت از تولیدکنندگان در نظر گرفته است. واحدهای تولیدی معتبر و فعالان اقتصادی مجاز (AEO) می‌توانند تا ۶۰ درصد از ارزش کالای خود را بدون پرداخت حقوق ورودی و تنها با ارائه تعهد یا تضامین بانکی ترخیص کنند.⁷ مابقی کالا به عنوان وثیقه در گمرک باقی می‌ماند تا زمانی که تسویه حساب نهایی انجام شود. این تسهیلات در اسفندماه که نقدینگی شرکت‌ها صرف پرداخت حقوق و عیدی کارکنان می‌شود، نقشی حیاتی در تداوم فعالیت خطوط تولید ایفا می‌کند.²⁸

گمرک ایران همچنین با توسعه «انبارهای اختصاصی» زیر نظر خود در محل کارخانه‌ها، این امکان را فراهم کرده است که کالا پس از ورود به کشور، مستقیماً به انبار واحد تولیدی منتقل شود.⁷ در این حالت، تشریفات گمرکی در محل انبار اختصاصی انجام می‌شود که این موضوع برای کالاهای حجیم یا سریع‌الفساد که نیاز به شرایط نگهداری خاص دارند، یک مزیت رقابتی بزرگ محسوب می‌شود. تاکنون بیش از ۸۴۰ شرکت از این تسهیلات استفاده کرده‌اند که نشان‌دهنده اعتماد متقابل میان گمرک و بخش خصوصی است.³⁰

نقش فعالان اقتصادی مجاز (AEO) و مدیریت مسیر سبز در اسفند ۱۴۰۴

هوشمندسازی و مدیریت ریسک، ستون فقرات عملیات گمرکی در سال ۱۴۰۴ است. سامانه جامع گمرکی (EPL) با استفاده از الگوریتم‌های پیشرفته، اظهارنامه‌ها را بر اساس سوابق تاجر، نوع کالا و کشور مبدأ در یکی از سه مسیر سبز، زرد یا قرمز قرار می‌دهد.³¹ هدف گمرک در اسفندماه، افزایش سهم مسیر سبز به بیش از ۵۰ درصد برای کالاهای اساسی و سریع‌الفساد است.³¹ قرار گرفتن در مسیر سبز به معنای پذیرش اظهارنامه بدون بازرسی فیزیکی و آزمایشگاهی است که زمان ترخیص را به چند ساعت کاهش می‌دهد.³¹

شرکت‌هایی که موفق به کسب عنوان «فعال اقتصادی مجاز» شده‌اند، در صدر لیست بهره‌مندان از تسهیلات مسیر سبز قرار دارند. این شرکت‌ها نه تنها از اولویت در بازرسی برخوردارند، بلکه می‌توانند از ضمانت‌نامه‌های بانکی یک‌ساله برای کلیه رویه‌های گمرکی استفاده کنند.³³ گمرک ایران در سال ۱۴۰۴ فرآیند احراز صلاحیت AEO را تسریع کرده و شرکت‌های دانش‌بنیان و تولیدی بزرگ را تشویق به عضویت در این سامانه نموده است تا در ایام پرفشار پایانی سال، فرآیند تجارت آن‌ها با کمترین اصطکاک انجام شود.³³

مزایای عضویت در AEO در اسفند ۱۴۰۴ شامل موارد زیر است:

• اولویت در انجام تمامی تشریفات گمرکی و پذیرش تضامین بیمه‌ای.³⁴
• امکان ترخیص کالا در خارج از ساعات اداری و انجام ارزیابی در محل انبار صاحب کالا.³⁴
• تخفیف در هزینه‌های خدمات گمرکی تا سقف ۵۰ درصد و استفاده از حداقل تضامین.³⁴
• تسهیل در فرآیند استرداد حقوق ورودی و پذیرش اظهارنامه‌های دارای نقص اسناد در موارد خاص.³²

استانداردهای بین‌المللی ۲۰۲۶ و انطباق گمرک ایران با مقررات جهانی

با آغاز سال ۲۰۲۶ میلادی، استانداردهای سازمان جهانی گمرک (WCO) و سازمان بین‌المللی حمل‌ونقل هوایی (IATA) دستخوش تغییرات مهمی شده است که گمرک ایران نیز در اسفند ۱۴۰۴ خود را با آن‌ها منسوب کرده است.³⁶ شعار سال ۲۰۲۶ سازمان جهانی گمرک بر «حفاظت از جامعه، هوشیاری و تعهد» تأکید دارد که این موضوع در ایران در قالب سخت‌گیری بر کیفیت کالاهای سلامت‌محور و در عین حال تسریع در ورود آن‌ها نمود یافته است.³⁶

در حوزه حمل هوایی، ویرایش ۲۵ مقررات کالاهای سریع‌الفساد (PCR) که در سال ۲۰۲۶ اجرایی شده، استانداردهای جدیدی را برای مدیریت زنجیره سرد و بسته‌بندی‌های پایدار معرفی کرده است.³⁷ گمرک فرودگاه امام خمینی (ره) با انطباق رویه‌های خود با این استانداردها، از پذیرش فیزیکی کالاها بدون گواهی‌های الکترونیکی معتبر (e-CERT) خودداری می‌کند تا امنیت زنجیره تأمین حفظ شود.³⁹ این گواهی‌ها باید با کدهای تعرفه HTS کاملاً مطابقت داشته باشند تا از بروز وقفه در زمان بازرسی جلوگیری شود.³⁹

همچنین، به‌روزرسانی کدهای تعرفه سیستم هماهنگ شده (HS 2028) که مقدمات آن در نشست‌های ژانویه ۲۰۲۶ فراهم شده، طبقه‌بندی مکمل‌های غذایی و محصولات پلاستیکی را شفاف‌تر کرده است.⁴¹ گمرک ایران با ابلاغ این تغییرات به بازرگانان در اسفند ۱۴۰۴، تلاش می‌کند تا از اشتباهات در تعیین تعرفه که منجر به جریمه‌های سنگین و توقف کالا می‌شود، پیشگیری نماید.⁴⁰ دقت در طبقه‌بندی کالا نه تنها سرعت ترخیص را افزایش می‌دهد، بلکه از پرداخت هزینه‌های اضافی به دلیل سوءتعبیر قوانین جلوگیری می‌کند.⁴³

تسهیلات ویژه در استان‌های مرزی و رویه تهاتر کالا

یکی از نوآوری‌های حقوقی در بهمن و اسفند ۱۴۰۴، اصلاح تصویب‌نامه ضوابط واردات کالاهای اساسی از طریق استان‌های مرزی است.¹¹ دولت با هدف حمایت از مرزنشینان و تأمین نیازهای محلی، سقف ۳۰۰ میلیون دلاری را برای تهاتر کالاهای صادراتی (به جز محصولات پتروشیمی و فلزی) با کالاهای اساسی نظیر برنج، روغن، گوشت و دارو در نظر گرفته است.¹¹ این رویه به صادرکنندگان اجازه می‌دهد تا بدون نیاز به پیمان‌سپاری ارزی سنتی، مستقیماً نیازهای اساسی کشور را تأمین کرده و کالاهای خود را ظرف ۵ روز از گمرکات مرزی ترخیص کنند.¹¹

در این رویه، برخی از محدودیت‌های سخت‌گیرانه نظیر الزامات سقف و سابقه رتبه‌بندی اعتباری حذف شده است تا سرعت گردش کالا در مرزها افزایش یابد.¹¹ همچنین، برای تسهیل در ورود دارو و اقلام بهداشتی از طریق تجارت ملوانی و کولبری، الزام به ارائه گواهی‌های GMP و IRC در موارد خاص برداشته شده و تاییدیه معاونت غذا و دارو ملاک عمل قرار گرفته است.¹¹ این اقدامات در اسفندماه که تردد در مرزهای زمینی و آبی به اوج خود می‌رسد، از ایجاد گره‌های لجستیکی جلوگیری کرده و کالاهای اساسی را با قیمت کمتر به دست مصرف‌کننده نهایی می‌رساند.¹¹

وزارت جهاد کشاورزی نیز مکلف شده است به صورت آنی درخواست‌های واصله از استانداری‌ها را در سامانه جامع تجارت تأیید کند.¹¹ این هم‌افزایی میان‌دستگاهی، در کنار امکان استفاده از ارز حاصل از صادرات غیر، فضایی رقابتی و پویا را برای تجار خرد و کلان در استان‌های مرزی فراهم آورده است تا در تأمین امنیت غذایی کشور در آستانه سال نو سهیم باشند.¹¹

چالش‌های ناشی از تحریم و راهکارهای قانونی مقابله با آن

تجارت بین‌المللی ایران در اسفند ۱۴۰۴ همچنان تحت تأثیر محدودیت‌های ارزی و تحریم‌های ظالمانه قرار دارد. با این حال، استفاده از مجوزهای عمومی بین‌المللی نظیر قانون اصلاح تحریم‌های تجاری آمریکا (TSRA) برای صادرات مواد غذایی و دارو به ایران، پنجره‌هایی را برای تأمین نیازهای حیاتی باز نگه داشته است.⁴⁶ بازرگانان باید توجه داشته باشند که رعایت دقیق شرایط این مجوزها، از جمله عدم معامله با نهادهای نظامی یا تحت تحریم، برای تداوم جریان کالا و جلوگیری از مسدودی حساب‌های بانکی در خارج از کشور ضروری است.⁴⁶

گمرک ایران با درک این پیچیدگی‌ها، تسهیلاتی را برای ترخیص کالاهایی که منشأ ارز آن‌ها هنوز به طور کامل شفاف نشده، فراهم کرده است.⁸ طبق مصوبات شورای عالی هماهنگی اقتصادی، امکان ترخیص درصدی برای این کالاها تا زمان نهایی شدن انتقال ارز وجود دارد.⁸ این اقدام، ریسک ناشی از تأخیر در همکاری بانک‌های خارجی را کاهش داده و اجازه می‌دهد کالا پیش از آنکه در انبارها مستهلک شود، به چرخه توزیع وارد گردد.⁴

همچنین، برای جلوگیری از فساد کالاهای اساسی در بنادر بزرگ مانند شهید رجایی، دستگاه قضایی با ورود به موضوع و تعیین ضرب‌الاجل‌های قانونی، مسئولان گمرکی و صاحبان کالا را مکلف به تعیین تکلیف سریع اقلام متروکه کرده است.² این نظارت‌های مستمر قضایی در اسفندماه، ضامن این است که هیچ کالای اساسی به دلیل ترک فعل مدیران یا سهل‌انگاری واردکنندگان در انبارها فاسد نشود.¹³ سازمان اموال تملیکی نیز با سرعت بخشیدن به مزایده کالاهای متروکه، فضای انبارها را برای ورود محموله‌های جدید در روزهای پایانی سال آزاد کرده است.²

نتیجه‌گیری و چشم‌انداز استراتژیک برای بازرگانان

تحلیل جامع تسهیلات گمرکی در اسفند ۱۴۰۴ نشان‌دهنده اراده جدی دولت برای عبور از موانع بوروکراتیک و تأمین پایدار کالاهای اساسی در سطح جامعه است. تمدید مصوبات ترخیص ۹۰ و ۱۰۰ درصدی، شبانه‌روزی شدن فعالیت گمرکات اصلی، تمدید ضمانت‌نامه‌های بانکی تا بهار ۱۴۰۵ و کاهش حقوق گمرکی در لایحه بودجه، همگی قطعات یک پازل بزرگ برای ایجاد ثبات اقتصادی در آستانه سال نو هستند.¹ بازرگانانی که در این بازه زمانی با هوشمندی از رویه‌هایی نظیر حمل یکسره و مسیر سبز استفاده کنند، نه تنها هزینه‌های لجستیکی خود را به حداقل می‌رسانند، بلکه نقش موثری در حفظ امنیت غذایی و دارویی کشور ایفا خواهند کرد.²⁶

چشم‌انداز سال ۱۴۰۵ نیز با محوریت هوشمندسازی کامل و کاهش زمان ترخیص به ۳ روز، نویدبخش محیطی شفاف‌تر و کارآمدتر برای تجارت فرامرزی است.⁵ با این حال، موفقیت در این مسیر نیازمند دقت در انتخاب کدهای تعرفه، انطباق با استانداردهای ۲۰۲۶ و هماهنگی دقیق با سامانه‌های جامع تجارت و گمرک است.³¹ اسفند ۱۴۰۴، زمانی برای اقدام سریع، دقیق و مسئولانه است تا میوه این تلاش‌ها در سفره‌های مردم و تداوم خطوط تولید کشور دیده شود.

در نهایت، بخش انگیزشی این گزارش بر این نکته تأکید دارد که علی‌رغم تمامی فشارها و محدودیت‌ها، ظرفیت‌های لجستیکی و قانونی ایران در حال رشد و بلوغ است. بازرگانان متعهد و متخصص، ستون‌های اصلی این بنای اقتصادی هستند که با بهره‌گیری از دانش روز و ابزارهای تسهیل‌گر، می‌توانند تهدیدها را به فرصت‌هایی برای رشد پایدار تبدیل کنند. آینده تجارت ایران در گرو هم‌افزایی هوشمندانه میان تکنولوژی، قانون و تخصص شماست.

منابع

1. ترخیص ۱۰۰ درصدی و شبانه‌روزی کالای اساسی و دارو/ رشد درآمدهای گمرکی و واریزی به خزانه – ایرنا, accessed on February 19, 2026, https://www.irna.ir/news/85920660/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DB%B1%DB%B0%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%88-%D8%B1%D8%B4%D8%AF-%D8%AF%D8%B1%D8%A2%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C
2. سازمان اموال تملیکی: ۱۵ هزار میلیارد تومان کالا تعیین تکلیف شد – تجارت نیوز, accessed on February 19, 2026, https://tejaratnews.com/%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%85%D9%88%D8%A7%D9%84-%D8%AA%D9%85%D9%84%DB%8C%DA%A9%DB%8C-%DB%B1%DB%B5-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D9%88
3. تمدید مهلت ترخیص ۹۰ درصدی کالاها – ایلنا, accessed on February 19, 2026, https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/1753104-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D9%87%D9%84%D8%AA-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7
4. ترخیص کالا – فودپرس, accessed on February 19, 2026, https://www.foodpress.ir/tag/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5+%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7
5. ترخیص سه‌روزه کالا؛ مطالبه وزیر اقتصاد از گمرک – خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان | Mehr News Agency, accessed on February 19, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6683210/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%B3%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D9%87%D8%AF%D9%81-%D9%86%D8%AE%D8%B3%D8%AA-%D8%A7%D8%A8%D8%B1%D9%BE%D8%B1%D9%88%DA%98%D9%87-%D9%86%D9%88%D8%B3%D8%A7%D8%B2%DB%8C-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9
6. برنامه تشویقی گمرک برای افزایش ترانزیت ابلاغ شد/ زمان ترخیص کالاهای ترانزیتی حداکثر ۴ ساعت – IRNA, accessed on February 19, 2026, https://www.irna.ir/news/86062490/%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AA%D8%B4%D9%88%DB%8C%D9%82%DB%8C-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%AA%D8%B1%D8%A7%D9%86%D8%B2%DB%8C%D8%AA-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF-%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C
7. تسهیلات جدید گمرک برای تولید؛ از ترخیص نسیه تا حمل یکسره کالا – Asriran, accessed on February 19, 2026, https://www.asriran.com/fa/news/1106567/%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D9%86%D8%B3%DB%8C%D9%87-%D8%AA%D8%A7-%D8%AD%D9%85%D9%84-%DB%8C%DA%A9%D8%B3%D8%B1%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7
8. مصوبه ترخیص ۹۰ درصدی کالا‌ها تا پایان بهمن ۱۴۰۴ تمدید شد – باشگاه خبرنگاران, accessed on February 19, 2026, https://www.yjc.ir/fa/news/9038091/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DB%B9%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%E2%80%8C%D9%87%D8%A7-%D8%AA%D8%A7-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87%D9%85%D9%86-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B4%D8%AF
9. تسهیلات جدید برای ترخیص فوری کالاهای اساسی – روزنامه آفرینش, accessed on February 19, 2026, https://www.afarineshdaily.ir/news/2901
10. مجوز شورای عالی امنیت ملی برای ترخیص کالاهای سریع الفساد / تکلیف ارائه اسناد چه می‌شود؟, accessed on February 19, 2026, https://www.amsiran.com/51916/51916/
11. Bartering of exported goods for imported basic goods has become …, accessed on February 19, 2026, https://nourlaw.com/bartering-of-exported-goods-for-imported-basic-goods-has-become-easier/
12. گمرک در ایام نوروز تعطیل نیست – ایسنا, accessed on February 19, 2026, https://www.isna.ir/news/91121912289/%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%85-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2-%D8%AA%D8%B9%D8%B7%DB%8C%D9%84-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA
13. ورود دستگاه قضایی به موضوع فساد کالاهای اساسی در گمرک شهید رجایی / تعیین ضرب الأجل برای ترخیص اقلام متروکه تا 28 اسفند – اعتماد آنلاین, accessed on February 19, 2026, https://www.etemadonline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D8%B3%DB%8C-9/465808-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF-%D8%AF%D8%B3%D8%AA%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%82%D8%B6%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%88%D8%B6%D9%88%D8%B9-%D9%81%D8%B3%D8%A7
14. تعیین تکلیف ۱۵ همت کالا در گمرکات تهران طی ۱۰ ماه – خبرگزاری مهر, accessed on February 19, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6751213/%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%AA%DA%A9%D9%84%DB%8C%D9%81-%DB%B1%DB%B5-%D9%87%D9%85%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D9%87%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%B7%DB%8C-%DB%B1%DB%B0-%D9%85%D8%A7%D9%87
15. ارائه خدمات ۲۴ ساعته گمرک در بنادر شمالی برای تسهیل واردات کالا‌های اساسی – خبرگزاری موج, accessed on February 19, 2026, https://www.mojnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%85%D8%A7%D8%B2%D9%86%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86-93/687619-%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D8%A6%D9%87-%D8%AE%D8%AF%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%B3%D8%A7%D8%B9%D8%AA%D9%87-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%86%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C
16. ترخیص از گمرک فرودگاه امام خمینی – شرکت بازرگانی راهکار تجارت پایا, accessed on February 19, 2026, https://rahkartejarat.com/clearance/clearance-airport/
17. World Customs Day 2026: how collaboration helps accelerate access to lifesaving health products – PFSCM, accessed on February 19, 2026, https://pfscm.org/world-customs-day-2026-how-collaboration-helps-accelerate-access-to-lifesaving-health-products/
18. بخشنامه های گمرک – راوی حساب, accessed on February 19, 2026, https://www.ravihesab.com/circular/customs-directives
19. مصوبات شورای گفتگو ابلاغ شد؛ تمدید مهلت ترخیص ۹۰ درصدی کالاها – خبرگزاری مهر, accessed on February 19, 2026, https://www.mehrnews.com/news/6752336/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D8%A7%D8%AA-%D8%B4%D9%88%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%DA%AF%D9%81%D8%AA%DA%AF%D9%88-%D8%A7%D8%A8%D9%84%D8%A7%D8%BA-%D8%B4%D8%AF-%D8%AA%D9%85%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D9%85%D9%87%D9%84%D8%AA-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DB%B9%DB%B0-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7
20. جزئیات حقوق گمرکی در لایحه بودجه ۱۴۰۵|اقتصاد معاصر, accessed on February 19, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D8%AC%D8%B2%D8%A6%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D9%84%D8%A7%DB%8C%D8%AD%D9%87-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5_ZWdodGVzYWRlbW9hc2VyLmlyL2ZhL25ld3MvNDUyNzUv_2KfZgtiq2LXYp9ivINmF2LnYp9i12LE=
21. از معافیت مالیاتی ۴۰ میلیونی حقوق‌بگیران تا تثبیت مالیات بر ارزش افزوده, accessed on February 19, 2026, https://www.iribnews.ir/fa/news/5716867/%D8%A7%D8%B2-%D9%85%D8%B9%D8%A7%D9%81%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%DB%B4%DB%B0-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%E2%80%8C%D8%A8%DA%AF%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D8%A7-%D8%AA%D8%AB%D8%A8%DB%8C%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87
22. مصوبه مهم مجلس؛ نرخ محاسباتی حقوق ورودی کالاها در سال 1405 ثابت ماند – دنیای اقتصاد, accessed on February 19, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4252125-%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D9%85%D9%87%D9%85-%D9%85%D8%AC%D9%84%D8%B3-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D8%AB%D8%A7%D8%A8%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF
23. مبنای قیمت ارز در بودجه سال ۱۴۰۵ – تابناک | TABNAK, accessed on February 19, 2026, https://www.tabnak.ir/fa/news/1357744/%D9%85%D8%A8%D9%86%D8%A7%DB%8C-%D9%82%DB%8C%D9%85%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B5
24. آخرین بخشنامه‌ها و قوانین گمرکی و بازرگانی سال 1402| ترخیص‌لاین – ترخیص کالا, accessed on February 19, 2026, https://www.tarkhisline.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%87%D8%A7-%D9%88-%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C
25. افزایش ارزش افزوده ۱۴۰۵ از ۱۰ به ۱۲ درصد + جزئیات لایحه بودجه – رایابیلان, accessed on February 19, 2026, https://rayabilan.com/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87/
26. حمل یکسره کالا | کالاهای مناسب برای حمل یک سره در گمرک, accessed on February 19, 2026, https://irclearance.com/blog/hamle-yeksare-2/
27. آخرین اخبار – هزینه ترخیص کالا از گمرک – ویستا, accessed on February 19, 2026, https://vista.ir/t/1/%D9%87%D8%B2%DB%8C%D9%86%D9%87+%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5+%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7+%D8%A7%D8%B2+%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9
28. تسهیلات گمرک برای فعالان اقتصادی برگزیده؛ از خط سبز گمرکی تا ترخیص نسیه, accessed on February 19, 2026, https://otaghiranonline.ir/video/72253/%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%AA-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%DA%AF%D8%B2%DB%8C%D8%AF%D9%87%D8%9B-%D8%A7%D8%B2-%D8%AE%D8%B7-%D8%B3%D8%A8%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D8%AA%D8%A7
29. ترخیص صددرصدی و شبانه‌روزی کالای اساسی و دارو|ایلنا, accessed on February 19, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%B5%D8%AF%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%B4%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%87%E2%80%8C%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D9%88-%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%88_aWxuYS5pci8lRDglQTglRDglQUUlRDglQjQtJUQ4JUE3JUQ5JTgyJUQ4JUFBJUQ4JUI1JUQ4JUE3JUQ4JUFGJURCJThDLTQvMTY3NzM3Mi0=_2KfbjNmE2YbYpw==
30. تسهیلات ویژه برای واحدهای تولیدی در ترخیص نسیه و تعیین ماهیت – خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان – مجله آرموت, accessed on February 19, 2026, https://armootmag.ir/%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%88%DB%8C%DA%98%D9%87-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%AD%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%AA%D8%B1/
31. سامانه ترخیص کالا ۱۴۰۵: رازهای ترخیص سریع و بدون دردسر کالا از گمرک, accessed on February 19, 2026, https://aryatejaratint.com/samaneh-tarkhis-kala/
32. «برنامه فعالان اقتصادی مجاز» ابزار امنیت زنجیره تامین و تسهیل تجارت – مسیر اقتصاد, accessed on February 19, 2026, https://masireqtesad.ir/202300/%D8%A8%D8%B1%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%A8%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%85/
33. شناسایی و ارائه تسهیلات به فعالان اقتصادی مجاز شناسایی شده – سامانه مدیریت خدمات دولت, accessed on February 19, 2026, https://khadamat.mardom.ir/Service/Details?ServiceId=13012035000
34. سامانه فعالان اقتصادی مجاز – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on February 19, 2026, https://ixport.ir/%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2/
35. ترخیص کالاهای فاسدشدنی؛ راهنمای کامل مراحل، مدارک و نکات مهم – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 19, 2026, https://gtg.ir/%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%A7%D8%B3%D8%AF%D8%B4%D8%AF%D9%86%DB%8C/
36. WCO dedicates 2026 to Customs protecting society through vigilance and commitment, accessed on February 19, 2026, https://www.wcoomd.org/en/media/newsroom/2026/january/wco-dedicates-2026-to-customs-protecting-society-through-vigilance-and-commitment.aspx
37. Perishable Cargo Regulations (PCR) – IATA, accessed on February 19, 2026, https://www.iata.org/en/publications/manuals/perishable-cargo-regulations/
38. 2026 Perishable Cargo Regulations (Book), 25th Edition – IFCBAA, accessed on February 19, 2026, https://www.ifcbaa.com/IFCBAA/iCore/Store/StoreLayouts/Item_Detail.aspx?iProductCode=PCR&Category=IATA
39. 2026 CBP Quotas for Agricultural, Foods & Other Products – GHY International, accessed on February 19, 2026, https://www.ghy.com/trade-compliance/cbp-2026-agriculture-food-quotas/
40. 12 Customs Compliance Best Practices to Avoid Penalties in 2026 – J.M. Rodgers Co., Inc., accessed on February 19, 2026, https://www.jmrodgers.com/12-customs-compliance-best-practices-to-avoid-penalties-in-2026/
41. WCO / WTO updates January 2026 – CATTS, accessed on February 19, 2026, https://catts.eu/wco-wto-updates-january-2026/
42. 2026 – World Customs Organization, accessed on February 19, 2026, https://www.wcoomd.org/en/media/newsroom/2026.aspx
43. جستجوی آنلاین تعرفه گمرکی 1404 – HS-Code و سود بازرگانی – شرکت دیده بان ترخیص, accessed on February 19, 2026, https://importdtc.com/tariffs/
44. Embassy of the Islamic Republic of Iran – Belgrade- Formal Policy and Regulatory Guide for Foreign Exporters and Trade Partners, accessed on February 19, 2026, https://serbia.mfa.gov.ir/en/NewsView/781181/Formal-Policy-and-Regulatory-Guide-for-Foreign-Exporters-and-Trade-Partners
45. بخشنامه لزوم تسریع در انجام تشریفات کالاهای سریع الفساد و یخچالی – آیکسپورت, accessed on February 19, 2026, https://ixport.ir/circular-on-the-need-to-expedite-the-processing-of-perishable-goods-and-refrigerators/
46. Iran Sanctions: Food, Medicine, and Medical Devices (TSRA) – OFAC Lawyer, accessed on February 19, 2026, https://ofaclawyer.net/economic-sanctions-programs/iran/tsra/
47. مصوبه ترخیص 100 درصدی کالاهای اساسی تمدید شد – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on February 19, 2026, https://ixport.ir/%D9%85%D8%B5%D9%88%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-100-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D9%85/