مقدمه: اهمیت استراتژیک کاتد مس در زنجیره تأمین
کاتد مس به عنوان خالصترین شکل تجاری فلز سرخ، شالوده اصلی صنایع پیشران در اقتصاد مدرن را تشکیل میدهد. این محصول که معمولاً با خلوص حداقل ۹۹.۹۹ درصد و اغلب ۹۹.۹۹۵ درصد تولید میشود 1، ماده اولیه حیاتی برای تولید سیم و کابلهای فشارقوی، قطعات الکترونیکی دقیق، و آلیاژهای مسی با کیفیت بالا است. در حقیقت، میزان مصرف سرانه مس به عنوان یکی از شاخصهای کلیدی توسعهیافتگی صنعتی کشورها تلقی میگردد.3
با وجود آنکه ایران خود دارای ذخایر قابل توجه و یکی از تولیدکنندگان و صادرکنندگان اصلی کاتد مس در منطقه خاورمیانه به شمار میرود 4، اما پویایی بازار جهانی، نوسانات نرخ ارز، و نیازهای تخصصی صنایع پاییندستی که گاهی فراتر از ظرفیت یا تنوع تولید داخلی است، واردات هدفمند این ماده استراتژیک را الزامی میسازد. برای فعالان اقتصادی، درک دقیق و بهروز از مقررات حاکمیتی و مراحل اخذ مجوزها، به ویژه الزامات وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) و سایر نهادهای نظارتی، حیاتی است. این گزارش به عنوان یک نقشهراه تخصصی، تمامی مراحل قانونی و عملیاتی لازم برای واردات کاتد مس را بر اساس آخرین ضوابط و مقررات سال ۱۴۰۴ تشریح میکند.
بخش اول: مبانی قانونی و شناسایی ردیف تعرفه کاتد مس

تعیین کد تعرفه گمرکی (HS Code) و نرخ حقوق ورودی
نخستین گام در فرایند بازرگانی بینالمللی کاتد مس، شناسایی کدگذاری صحیح گمرکی آن است. کاتد مس در سیستم طبقهبندی هماهنگ جهانی (HS) تحت فصل ۷۴ (مس و مصنوعات آن) قرار دارد.
مشخصات تعرفه کاتد مس:
- کد تعرفه اصلی (HS Code): ۷۴۰۳۱۱۰۰.7
- شرح تعرفه: مس تصفیه شده، به شکل کاتد و قطعات کاتد.8 این ردیف به مس خالص کار نشده با خلوص وزنی مس حداقل ۹۹.۹۹٪ اشاره دارد.8
- حقوق ورودی: ماخذ تعرفه گمرکی برای این ردیف (HS 74031100) به طور معمول ۴٪ تعیین شده است.9 این نرخ شامل حقوق گمرکی ۴٪ و سود بازرگانی ۰٪ میشود.9
نرخ پایین حقوق ورودی (۴٪) برای کاتد مس به عنوان یک ماده اولیه، نشاندهنده سیاست حاکمیتی جمهوری اسلامی ایران در حمایت از صنایع پاییندستی تولیدی است. این تسهیل تعرفهای بیانگر آن است که واردات این محصول، نه به عنوان یک کالای بازرگانی عمومی، بلکه به عنوان یک کالای کلیدی و استراتژیک برای حفظ جریان تولید در کشور محسوب میشود. همین اهمیت استراتژیک، توجیه کننده اعمال نظارتها و سختگیریهای بعدی وزارت صمت در مراحل ثبت سفارش است.
الزامات استاندارد کیفی، گرید بینالمللی و بازرسی قبل از حمل (PSI)
کیفیت کاتد مس به دلیل کاربرد گسترده آن در صنایع حساس الکترونیکی، ساختمانی و خودروسازی، باید مطابق با سختگیرانهترین استانداردهای بینالمللی باشد.
- استانداردهای بینالمللی و گرید: کاتد مس مورد نیاز برای صنایع داخلی باید حداقل کیفیت گرید A بورس فلزات لندن (LME Grade A) را داشته باشد.2 این گرید خلوص بسیار بالایی (حداقل ۹۹.۹۹۵ درصد) را تضمین میکند. همچنین، استانداردهای فنی مرجع مانند ASTM B115 کیفیت کاتد را در سطح جهانی تعریف مینمایند.1
- استاندارد ملی ایران: در سطح ملی، استاندارد ISIRI 3168 مشخصات فنی مربوط به مس کاتد الکترولیتی را تعیین کرده است.10
- بازرسی قبل از حمل (PSI): برای کاهش ریسکهای تجاری، به ویژه ریسک دریافت کالای نامرغوب یا مغایر با مشخصات فنی (مانند درصد خلوص، ناخالصیها، یا کمیت) 11، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بازرسی قبل از حمل (Pre-Shipment Inspection یا PSI) توسط شرکتهای بازرسی مورد تأیید را اجباری کرده است.12 این بازرسی، که اغلب زمانی انجام میشود که حداقل ۸۰٪ سفارش تولید و بستهبندی شده باشد، اطمینان میدهد که کالا در مبدأ با شرایط قرارداد (اعتبار اسنادی یا سفارش خرید) مطابقت دارد.12
بخش دوم: الزامات تخصصی وزارت صمت و فرایند ثبت سفارش سیستمی
وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) با هدف مدیریت منابع ارزی و حمایت از تولید داخلی، سختگیریهای ویژهای را برای واردات مواد اولیه کلیدی مانند کاتد مس اعمال کرده است.
شرط اساسی وزارت صمت: ثبت و تأیید برنامه تولید سالانه
مهمترین مقرراتی که فعالان اقتصادی برای واردات کاتد مس باید از آن آگاه باشند، مربوط به محدودیت دامنه ثبت سفارش به واحدهای تولیدی است که در بخشنامههای سال ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ مورد تأکید قرار گرفته است.
- تمرکز بر واحدهای تولیدی: طبق اعلام وزارت صمت، امکان اخذ ثبت سفارش جدید صرفاً برای واحدهای تولیدی که برنامه تولید سالانه خود را در بخش تجارت داخلی وزارت صمت ثبت کرده و این برنامه به تأیید سازمان صنعت، معدن و تجارت استان و دفتر تخصصی مربوطه (دفتر صنایع معدنی) رسیده باشد، امکانپذیر خواهد بود.13
- محدودیت برای شرکتهای بازرگانی: ثبت سفارش برای شرکتهای صرفاً بازرگانی (غیرتولیدی) تا اطلاع ثانوی ممنوع یا به شدت محدود شده است.13
این محدودیت نه صرفاً یک مانع اداری، بلکه یک استراتژی کلان برای تنظیم بازار مس داخلی است. با توجه به اینکه ایران در گذشته تلاشهایی برای ساماندهی صادرات کاتد مس از طریق مکانیزم بورس کالا انجام داده است 15، هدف اصلی سیاستگذار این است که واردات صرفاً برای پر کردن خلأهای تأمین داخلی یا نیازهای تخصصی و تاییدشده تولیدکنندگان واقعی انجام شود. به عبارت دیگر، وزارت صمت واردات این کالای استراتژیک را مستقیماً به تحقق اهداف و برنامههای تولید صنعتی کشور گره میزند.
مراحل عملیاتی ثبت سفارش و اخذ تأییدیه از دفتر صنایع معدنی
فرایند ثبت سفارش کاتد مس (HS 74031100) به طور کامل باید در سامانه جامع تجارت انجام شود:
- ثبت اطلاعات و برنامه تولید: واردکننده باید ابتدا به عنوان واحد تولیدی در سامانه جامع تجارت ثبتنام کرده و از تأیید برنامه تولید سالانه خود توسط دفاتر تخصصی وزارت صمت اطمینان حاصل کند.13
- درخواست ثبت سفارش: پس از ثبت درخواست در سامانه جامع تجارت، پرونده به صورت سیستمی جهت اخذ تأییدیه به نهادهای تخصصی ارجاع میشود.
- تأییدیه دفتر صنایع معدنی: به دلیل قرارگیری کاتد مس در گروه مواد و صنایع معدنی فلزی 14، ثبت سفارش نهایی نیاز به اخذ مجوز از دفتر صنایع معدنی وزارت صمت دارد.14 این دفتر نقش نظارتی مهمی ایفا میکند؛ به طور مثال، در موارد مشابه صادراتی، بر لزوم رعایت کف عرضه محصول در بورس کالا تأکید شده است تا اطمینان حاصل شود که واردات فقط زمانی انجام میگیرد که نیاز داخلی از طریق عرضه موجود در بورس تأمین نشده باشد.16
بخش سوم: تأمین مالی و مقررات ارزی واردات کاتد مس
تأمین ارز برای واردات مواد اولیه استراتژیک، بخشی مهم از فرایند است که تحت نظارت دقیق بانک مرکزی و سیستم نیما انجام میپذیرد.
تخصیص ارز نیمایی و نقش سامانه نیما
کاتد مس با کد تعرفه ۷۴۰۳۱۱۰۰ به عنوان یک ماده اولیه حیاتی برای صنعت، معمولاً در گروههای کالایی با اولویت تخصیص ارز صنعتی (مانند گروههای ۲۱ تا ۲۷) قرار میگیرد.21 تأمین مالی این واردات از طریق نظام یکپارچه معاملات ارزی (نیما) صورت میپذیرد:
- فرایند تأمین ارز: پس از نهایی شدن ثبت سفارش و اخذ مجوزهای لازم، واردکننده باید به بانک عامل مراجعه کرده و درخواست خود را برای تأمین ارز از طریق سامانه نیما ثبت کند.22
- اهمیت سامانه نیما: سامانه نیما به عنوان بستر رسمی کنترل شده توسط دولت، برای شفافسازی معاملات ارزی، جلوگیری از خروج بیرویه ارز و حفظ ثبات نسبی در بازار بازرگانی ایجاد شده است. این سامانه تنها مجرای رسمی برای تأمین ارز مورد نیاز برای واردات مواد اولیه صنعتی کلیدی است.22
- ملاحظات قیمتگذاری: اگرچه قیمت جهانی مس در بورسهایی مانند LME به دلار تعیین میشود 24، اما قیمت تمام شده واردات برای تولیدکنندگان داخلی به شدت تحت تأثیر نرخ ارز نیمایی است.3
تعهدات ارزی واردکننده در قبال بانک مرکزی
واردکنندگان غیردولتی که برای تأمین مالی از تسهیلات ارزی استفاده میکنند یا ارز نیمایی دریافت میکنند، در قبال بانک عامل و بانک مرکزی تعهداتی دارند که شامل موارد زیر است 25:
- تضمین ترخیص قطعی: واردکننده موظف است بابت تضمین ارائه پروانه ترخیص قطعی کالا از گمرکات (ورود به سرزمین اصلی) یا گواهی ورود به مناطق آزاد تجاری، تضامین لازم را به بانک عامل ارائه دهد.25
- رعایت زمانبندی تأمین ارز: متقاضی باید در زمانهای مقرر شده در چارچوب قرارداد منعقده، نسبت به تأمین ارز اقدام کند. تأخیر در ایفای تعهدات ارزی میتواند برای مؤسسه اعتباری این حق را ایجاد کند که وجه التزام تأخیر تأدیه دین و خسارات احتمالی را وصول نماید.25

بخش چهارم: مجوزهای ترخیص گمرکی و ملاحظات تخصصی
پس از طی مراحل ثبت سفارش و تأمین مالی، ترخیص فیزیکی کاتد مس از گمرکات نیازمند اخذ مجوزهایی است که ماهیت فنی و ایمنی دارند.
مجوز حیاتی سازمان انرژی اتمی (AEOI)
یکی از مهمترین و متفاوتترین مجوزهای مورد نیاز برای ترخیص کاتد مس و کنسانتره مس، تأییدیه سازمان انرژی اتمی ایران (AEOI) یا واحد قانونی آن است.26
- مبنای قانونی: طبق ماده ۴ فصل دوم قانون حفاظت در برابر اشعه، هرگونه فعالیت مرتبط با منابع مولد اشعه، شامل واردات و ترخیص، مستلزم اخذ پروانه یا مجوز از واحد قانونی سازمان انرژی اتمی است.27 اگرچه کاتد مس محصولی با خلوص بالا است، اما به دلیل ماهیت معدنی و ریسکهای بالقوه پرتوی در مواد خام (کنسانتره) که ممکن است به محصول نهایی نیز تسری یابد، مشمول این نظارت سختگیرانه قرار میگیرد.26
- فرایند اخذ مجوز پرتوی:
- متقاضیان باید درخواست مجوز را از طریق سامانه یکپارچه نظارت و ارزیابی پرتوی (سیناپ) ثبت نمایند.27
- پس از ثبت درخواست، بازرسیهای پرتوی ضروری است. این بازرسیها ممکن است به صورت میدانی توسط بازرسان اعزامی صورت گیرد یا از طریق سامانههای پایشگر دروازهای (Gate Monitoring) که در برخی گمرکات مرزی نصب شدهاند، انجام پذیرد. نتایج پایشگر به همراه تصاویر کامیون ثبت و ارسال میشود و در صورت عدم آلودگی، صورتجلسه بازرسی برای صدور مجوز بارگذاری میشود.28
- هزینههای بازرسی: هزینههای کارشناسی بازرسی بر اساس وزن محموله وارداتی که در اظهارنامه گمرکی ثبت شده، محاسبه و دریافت میگردد.28
این الزام اداری (مجوز AEOI) یک گلوگاه حساس و بحرانی در فرایند ترخیص است. بازرگانان باید برنامه ورود کالا را با زمانبندی اخذ تأییدیه سیناپ هماهنگ کنند، چرا که هرگونه توقف در این مرحله به دلیل عدم آمادگی یا عدم دریافت تأییدیه، منجر به تحمیل هزینههای انبارداری و تأخیر در ترخیص کالا میشود.
مراحل ترخیص و اسناد مورد نیاز در گمرک اجرایی
پس از ورود کالا و اخذ کلیه مجوزهای سیستمی و حاکمیتی، مراحل نهایی ترخیص در گمرک اجرایی انجام میپذیرد:
- اظهار گمرکی کالا: اظهار محموله در سامانه یکپارچه گمرکی (EPL) با ذکر دقیق مشخصات (HS Code 74031100)، وزن، ارزش و کشور مبدأ الزامی است.
- ارائه اسناد تکمیلی: علاوه بر اسناد تجاری استاندارد (پروفرما، پکینگ لیست، بارنامه و گواهی مبدأ)، ارائه مجوز ثبت سفارش تأیید شده صمت، گواهی بازرسی قبل از حمل (PSI) و مجوز ایمنی پرتوی سازمان انرژی اتمی حیاتی است.
- تعیین مسیر و ارزیابی: اظهارنامه وارداتی کاتد مس معمولاً به دلیل ارزش بالای کالا (به تبعیت از قیمتهای جهانی LME) 24 و ماهیت استراتژیک آن، به مسیر ارزیابی دقیق (مسیر قرمز یا زرد) هدایت میشود.
- تطبیق ارزش و محاسبات: ارزیابی گمرکی ارزش کالا بر اساس قیمتهای روز جهانی و سوابق ثبت شده در گمرک انجام میشود.5 پس از اطمینان از صحت مدارک و عدم مغایرت، واردکننده حقوق ورودی (۴٪) و مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال (در سال ۱۴۰۴ معادل ۱۰٪) را پرداخت میکند.9
- صدور پروانه ترخیص: با تسویه کامل تعهدات مالی، پروانه ترخیص نهایی صادر و کالا آماده خروج از گمرک میشود.
چالشها و استراتژیهای عملیاتی در واردات کاتد مس
واردات کاتد مس، به دلیل قرارگیری در زنجیره کالاهای بورس محور و استراتژیک، نیازمند مدیریت هوشمندانه ریسکهای متعددی است.
مدیریت نوسانات بازار جهانی و تأمین داخلی
قیمت کاتد مس به شدت متأثر از قیمتهای جهانی بورس فلزات لندن (LME) است.24 واردکنندگان باید دائماً روند قیمتهای جهانی را پایش کنند تا در زمانهای مناسب، اقدام به ثبت سفارش نمایند. همچنین، سیاستهای داخلی دولت در خصوص ساماندهی صادرات مس کاتد که مستمراً از سوی دفتر صنایع معدنی صمت ابلاغ و بهروزرسانی میشوند 15، بر روی میزان کف عرضه داخلی در بورس کالا تأثیر مستقیم دارد. اگر عرضه داخلی نتواند نیاز صنایع را تأمین کند، مجوزهای وارداتی تسهیل میشود. بنابراین، برنامهریزی برای واردات باید بر مبنای تحلیل دقیق از وضعیت عرضه و تقاضای کالا در بورس کالا انجام پذیرد.
نکات کاربردی برای حفظ پایداری زنجیره تأمین
موفقیت در واردات کاتد مس، مستلزم پیادهسازی استراتژیهای عملیاتی دقیق است:
- هماهنگی برنامه تولید: واحدهای تولیدی باید اطمینان حاصل کنند که حجم واردات مورد نیاز آنها با برنامه تولید سالانهای که به تأیید وزارت صمت رسیده، مطابقت کامل دارد. این هماهنگی، پیشنیاز اصلی برای اخذ مجوز ثبت سفارش است.
- استفاده از تخصص بازرگانی: با توجه به الزامات فنی و قانونی متعدد و حساسیتهای بازرسی پرتوی و ارزشگذاری گمرکی بر اساس LME، همکاری با متخصصان بازرگانی خارجی و ترخیصکارانی که تجربه کافی در واردات فلزات (به ویژه مس و کنسانتره) و آشنایی با سامانههای سیناپ و جامع تجارت دارند، ضروری است.26
- برنامهریزی برای بازرسیهای ایمنی: زمانبندی فرآیند بازرسی سازمان انرژی اتمی (AEOI) باید به صورت پیشگیرانه در نظر گرفته شود. هرگونه تعلل در ثبت درخواست و انجام پایشهای پرتوی، میتواند ترخیص محموله را به تعویق انداخته و هزینههای عملیاتی را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.28
نتیجهگیری: نقشه راه واردات ایمن و مطمئن کاتد مس
واردات کاتد مس (HS 74031100) به عنوان یک ماده اولیه استراتژیک و بورس محور، یک فعالیت تجاری پیچیده است که نیازمند عبور از سه مانع نظارتی اصلی است: کنترل تولیدی وزارت صمت، نظارت ارزی بانک مرکزی، و بازرسی ایمنی سازمان انرژی اتمی.
برای تضمین یک فرایند واردات کارآمد و مطابق با قانون، واردکنندگان باید سه ستون کلیدی را محکم نمایند:
- رعایت الزامات وزارت صمت: اطمینان از اینکه شرکت واردکننده یک واحد تولیدی دارای برنامه تولید سالانه مصوب در سامانه جامع تجارت است؛ زیرا این شرط، دروازه ورود به ثبت سفارش محسوب میشود.
- مدیریت تعهدات ارزی: تأمین به موقع ارز رسمی از طریق سامانه نیما و ارائه تضامین لازم به بانک عامل برای ترخیص قطعی کالا.
- تأییدیه ایمنی پرتوی: اقدام سریع و صحیح برای اخذ مجوز عدم آلودگی پرتوی از سازمان انرژی اتمی (AEOI) از طریق سامانه سیناپ.
رعایت استانداردهای بینالمللی مانند LME Grade A و الزامات داخلی ISIRI 3168 در کنار انجام بازرسیهای قبل از حمل (PSI)، ریسکهای تجاری و کیفی را به حداقل میرساند. برنامهریزی دقیق، تحلیل نوسانات قیمت جهانی و داخلی، و بهروزرسانی مستمر اطلاعات تجاری بر اساس بخشنامههای جدید، تضمینکننده حفظ پایداری و سودآوری در زنجیره تأمین واحدهای صنعتی کشور خواهد بود.

منابع
- کاتد مس چیست؟ + مشخصات فیزیکی و شیمیایی کاتد مس – الف, accessed on November 9, 2025, https://www.alef.ir/news/4040728035.html
- کاتد – شرکت بابک مس ایرانیان – میدکو, accessed on November 9, 2025, https://ibcco.midhco.com/fa/product/%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF/14-%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF.html
- ضرورت عرضه کاتد مس در بورس با نرخ ارز غیرنیمایی/ تولید سیم آلومینیومی آلیاژی در طرح توسعه, accessed on November 9, 2025, https://felezatonline.ir/%D8%B6%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%B9%D8%B1%D8%B6%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF-%D9%85%D8%B3-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%B1%D8%B3-%D8%A8%D8%A7-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%BA%D9%8A/
- سیر صعودی واردات کاتد مس در خاورمیانه – متال آنلاین, accessed on November 9, 2025, https://metalonline.ir/metal-news/rise-importation-copper-cathode-middle-east
- صادرات ۸۰ هزار تنی کاتد مس – پایگاه اطلاع رسانی کالاخبر, accessed on November 9, 2025, https://www.imereport.ir/news/47036/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%DB%B8%DB%B0-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF-%D9%85%D8%B3
- طرح توجیهی فرآوری مس به روش لیچینگ ⭐️ تولید مس کاتدی (pdf+doc), accessed on November 9, 2025, https://www.2invest.ir/fa/articles/investment/copper-concentrate
- کد تعرفه (HS Code) 74031100 – کاتد و قطعات کاتد – هایاکسپورت – سایت Hi Export, accessed on November 9, 2025, https://hi-export.ir/tariff/74031100
- کد تعرفه 74031100 – خدمات جامع تجارت, accessed on November 9, 2025, https://irancts.com/hs-code/hscv-code-7403-11-00/
- ـ شمش کوچک شماره تعرفه 74031300 ماخذ 4 – تجیــــار – سامانه جامع هوشمند بازرگانی و گمرک, accessed on November 9, 2025, https://tejyar.com/hscodes/74031300/–%D9%80-%D8%B4%D9%85%D8%B4-%D9%83%D9%88%DA%86%D9%83
- آزمون ها و آنالیز ISIRI (جمهوری ایران) – EUROLAB, accessed on November 9, 2025, https://www.labaratuvar.com/fa/isiri-test-ve-analizler-(iran-cumhuriyet)/
- بازرسی کالا قبل از حمل, accessed on November 9, 2025, https://www.astaco.ir/commodity-inspection/types-of-inspection/pre-shipment-inspection/
- بازرسی پیش از حمل (PSI) – شرکت خدمات بازرسی بین المللی بخرد, accessed on November 9, 2025, https://www.bekhrad.com/services/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%D8%B3%DB%8C-%D9%BE%DB%8C%D8%B4-%D8%A7%D8%B2-%D8%AD%D9%85%D9%84-psi/
- شروط وزارت صمت برای ثبت سفارشهای جدید اعلام شد – اقتصادنیوز, accessed on November 9, 2025, https://www.eghtesadnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-54/649432-%D8%B4%D8%B1%D9%88%D8%B7-%D9%88%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%B5%D9%85%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF
- صادرات کاتد مس به چه صورت است؟ – هایاکسپورت – سایت Hi Export, accessed on November 9, 2025, https://hi-export.ir/questions/item/846/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA+%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF+%D9%85%D8%B3+%D8%A8%D9%87+%DA%86%D9%87+%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA+%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%9F
- بخشنامه- ساماندهی صادرات مس کاتد – راوی حساب, accessed on November 9, 2025, https://www.ravihesab.com/797187
- ﺳﺎﻣﺎﻧﺪﻫﯽ ﺻﺎدرات ﻣﺲ ﮐﺎﺗﺪ (ﺗﻌﺮﻓﻪ 74031100) ﻣﻮﺿﻮع 60/63581 – راوی حساب, accessed on November 9, 2025, https://www.ravihesab.com/circular/pdf/12939
- آموزش ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت, accessed on November 9, 2025, https://jafari.business/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D9%86/
- مجوز های لازم برای صادرات و واردات کالا به ایران در سال 1404 – گروه …, accessed on November 9, 2025, https://joolaei.com/import-license-to-iran/
- بخشنامه ساماندهی صادرات مفتول مسی 1401/07/02 – آیکسپورت, accessed on November 9, 2025, https://ixport.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D8%AF%D9%87%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D9%81%D8%AA%D9%88%D9%84-%D9%85%D8%B3%DB%8C/
- بایگانیهای صادرات مس کاتد – آیکسپورت, accessed on November 9, 2025, https://ixport.ir/tag/%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B3-%DA%A9%D8%A7%D8%AA%D8%AF/
- گروه کالایی ۲۱ تا ۲۶ سال 1403 [آخرین تغییرات] – شرکت بازرگانی ایمن تجارت کارآمد, accessed on November 9, 2025, https://irclearance.com/blog/sharayete-jadide-varedate-kala/
- آموزش نحوه دریافت ارز نیمایی برای واردات – پست تی ان تی, accessed on November 9, 2025, https://tntiran.com/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%86%DB%8C%D9%85%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%D8%A8/
- تامین ارز واردات کالا | روش دریافت ارز از سامانه نیما – بازرگانی صباغی زاده, accessed on November 9, 2025, https://sorattarkhis.com/%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7/
- قیمت مس | شبکه اطلاع رسانی طلا و ارز – TGJU, accessed on November 9, 2025, https://www.tgju.org/profile/basemetal-london-copper
- ارزی مقررات »مجموعه »واردات کاال و خدمت« – اکو ایران, accessed on November 9, 2025, https://static2.ecoiran.com/servev2/eqGyqgMRB1di/Hl0YobdaheE,/%D8%A8%D8%AE%D8%B4+%D8%A7%D9%88%D9%84+%D8%A7%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD%DB%8C+6+%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C%D9%88%D8%B1+1402.pdf
- واردات انواع فلزات | مجوز و کد تعرفه گمرکی ترخیص انواع فلزات, accessed on November 9, 2025, https://irclearance.com/blog/tarkhise-anvae-felezat/
- لیست تعرفه کالاهای تحت نظارت سازمان | صفحه داخلی | زیرپورتال اداره کل نظارت محیطی, accessed on November 9, 2025, https://aeoi.org.ir/eprem/portal/home/?news/354798/354840/354937/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%AD%D8%AA-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86
- سوالات متداول – سازمان انرژی اتمی ایران, accessed on November 9, 2025, https://www.aeoi.org.ir/?346308/%D8%B3%D9%88%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%AA%D8%AF%D8%A7%D9%88%D9%84
- اعلام مقررات تجاری در سال ۱۴۰۴ / مالیات بر ارزش افزوده ۱۰ درصد و حق گمرکی موبایل ۱۵ تا ۳۰ درصد – خبرگزاری موج, accessed on November 9, 2025, https://www.mojnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/612758-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%D8%AD%D9%82-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D9%84-%D8%AA%D8%A7-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF
- بخشنامه ساماندهی صادرات محصولات مس کاتد خرداد 1401 – گروه تجاری آربی, accessed on November 9, 2025, https://rbtradinggroup.com/circular-export-control-cathode-copper-products/






