واردات خودرو جانبازان ۱۴۰۴: راهنمای کامل ضوابط جدید، سهمیه ارزی و مراحل تخصصی ثبت سفارش

مقدمه: بررسی ضوابط واردات خودرو جانبازان ۱۴۰۴

طرح واردات خودرو برای جانبازان معزز، یکی از مهم‌ترین سیاست‌های حمایتی دولت در راستای ارتقاء رفاه و منزلت اجتماعی جامعه ایثارگری محسوب می‌شود. هدف غایی این تسهیلات، دسترسی این قشر محترم به خودروهای استاندارد جهانی و متناسب با شرایط جسمی ایشان است.¹ با توجه به ابلاغ آیین‌نامه‌های اجرایی در سال‌های ۱۴۰۳ و به‌ویژه اصلاحیه آیین‌نامه اجرایی جز (۱۰) بند (ث) تبصره (۱۳) قانون بودجه ³ و همچنین مصوبه جدید ۱۴۰۴ ⁴، این فرآیند شاهد تغییرات ساختاری و تخصصی مهمی در ضوابط اجرایی و سهمیه‌های ارزی بوده است.

این گزارش جامع، که با نگاهی تحلیلی از منظر بازرگانی خارجی و اقتصادی تدوین شده، راهنمای کاملی برای متقاضیان و تحلیلگران بازار فراهم می‌آورد تا با درک شفاف از پیچیدگی‌های بوروکراتیک، مالی و حقوقی این فرآیند، اقدام به ثبت سفارش و ترخیص خودروی وارداتی نمایند.

مبانی قانونی و ساختار تسهیلات واردات خودروی ایثارگران در سال ۱۴۰۴

تسهیلات ویژه واردات خودرو جانبازان ۱۴۰۴ بر پایه قوانین مادر مربوط به جامعه ایثارگری و قوانین بودجه سنواتی بنا نهاده شده است. اطلاع از آخرین تغییرات قانونی، به ویژه در زمینه حقوق فروش و سهمیه ارزی، برای هر متقاضی ضروری است.

مروری بر قوانین بودجه و اصلاحیه‌های اجرایی

منبع قانونی اصلی تعیین کننده تسهیلات واردات خودروی جانبازان ۱۴۰۴، بر اساس ماده ۴۵ قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران و بندهای مرتبط در قوانین بودجه سنواتی (مانند بند “و” تبصره ۷ قانون بودجه ۱۴۰۲) تعریف شده است.⁵ در سال ۱۴۰۴، مبنای اصلی اجرای این طرح، آیین‌نامه اجرایی بند (ب) تبصره (۶) ماده واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۴ کل کشور است که به تصویب رسیده و ابلاغ شده است.⁴ علاوه بر این، در طول سال ۱۴۰۳ نیز تصویب‌نامه‌های متعددی، از جمله اصلاح آئین‌نامه اجرایی جز (۱۰) بند (ث) تبصره (۱۳) قانون بودجه سال ۱۴۰۳، ابلاغ شد.³

نکته حائز اهمیت برای احراز صلاحیت، این است که متقاضی باید مدارک لازم برای واردات خودرو جانبازان، نظیر کارت جانبازی و مدارک هویتی، را داشته باشد.⁵ همچنین، بر اساس قوانین مربوطه، متقاضی باید پیش از این، از تسهیلات موضوع ماده (۴۵) قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران در سنوات گذشته استفاده نکرده باشد.⁵ این شرط تضمین می‌کند که سهمیه به افرادی تعلق گیرد که تا کنون از مزایای خودرویی برخوردار نشده‌اند.

حذف ممنوعیت فروش ۵ ساله و پیامدهای حقوقی و اقتصادی

یکی از مهم‌ترین تحولات حقوقی در این طرح که پیامدهای عمیق اقتصادی در پی داشته، موضوع حق فروش یا واگذاری امتیاز واردات است. در متن اولیه آیین‌نامه واردات خودرو جانبازان که در مردادماه تهیه شده بود، ماده ۲۰ به صراحت، ممنوعیت فروش، واگذاری رسمی، عادی یا وکالتی و همچنین انتقال سند خودرو به مدت پنج سال را الزامی کرده بود.⁷ این ممنوعیت با هدف جلوگیری از سوءاستفاده‌های سودجویانه و تبدیل امتیاز حمایتی به رانت اقتصادی در نظر گرفته شده بود.

با این حال، در یک اصلاحیه مهم که در بهمن ۱۴۰۲ توسط هیئت وزیران صورت گرفت، ماده ۲۰ آیین‌نامه مربوط به عدم حق فروش یا واگذاری خودرو‌های وارداتی به مدت ۵ سال، حذف شد.⁷ حذف این ماده، به صورت رسمی مانع حقوقی فروش امتیاز حواله یا خود خودرو را پس از دریافت، از میان برداشت. این اقدام، عملاً به معنای تسهیل و تسریع در فرآیند دلالی حواله و قانونی شدن نقل و انتقال امتیاز تلقی می‌شود.⁷

از منظر تحلیل اقتصادی، ارزش تسهیلات جانبازان عمدتاً ناشی از دسترسی به ارز دولتی (یورو) است که نرخ آن در مقایسه با بازار آزاد، ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان ارزان‌تر محاسبه می‌شود.⁹ این اختلاف قیمت ارز، به خودی خود، یک رانت بزرگ و سود تضمین‌شده ایجاد می‌کند. حذف محدودیت فروش، امکان نقد کردن سریع این رانت را برای جانبازانی که توان مالی لازم برای تأمین مابقی وجه خرید (که به میلیاردها تومان می‌رسد) را ندارند، فراهم کرده است.² در نتیجه، امتیاز واردات عموماً به خریداران غیرجانباز و ثروتمند منتقل می‌شود، در حالی که هدف اصلی قانون‌گذار (حمایت از ایثارگر) به دلیل موانع مالی محقق نمی‌شود.⁹

ضوابط تعیین صلاحیت، سهمیه ارزی و تقسیم‌بندی مشمولین

ضوابط واردات خودرو جانبازان بر اساس درجه و شدت آسیب (درصد جانبازی) طبقه‌بندی می‌شود. این طبقه‌بندی مستقیماً سقف ارزی و در نتیجه، سطح لوکس بودن خودروی قابل انتخاب را تعیین می‌کند.

دسته‌بندی جانبازان بر اساس درصد و سقف ارزی مصوب ۱۴۰۴

آخرین مصوبه آیین‌نامه (مصوب فروردین ۱۴۰۴) سقف ارزش خودروی وارداتی در کشور مبدأ را به سه دسته اصلی تفکیک کرده است ⁴:

1. جانبازان با درصد بالا (۷۰ درصد ویژه): این مشمولین دارای آسیب‌های خاص نظیر قطع دو پا یا دو دست از مچ، یا قطع نخاع، یا نابینایی دو چشم، یا ترکیبی از دو آسیب مذکور هستند و مجاز به واردات خودرو تا سقف ۳۵,۰۰۰ یورو هستند.⁴ این سقف بالاتر به این گروه اجازه می‌دهد تا به خودروهای گران‌تر و مجهزتر خارجی که امکان مناسب‌سازی برای شرایط خاص آن‌ها را فراهم می‌کنند، دسترسی پیدا کنند.²
2. جانبازان با درصد بالا (۷۰ درصد عادی): سایر جانبازان ۷۰ درصد، مجاز به واردات خودرو تا سقف ۳۰,۰۰۰ یورو هستند.⁴
3. جانبازان ۵۰ درصد تا ۶۹ درصد: این گروه مجاز به واردات خودرو تا سقف ۲۵,۰۰۰ یورو هستند.⁴

این نظام طبقه‌بندی نه تنها میزان حمایت دولتی را تعیین می‌کند، بلکه تفاوت فاحشی در ارزش دلالی حواله‌ها در بازار سیاه ایجاد می‌کند. حواله ۳۵ هزار یورویی بالاترین ارزش را در بازار غیررسمی به خود اختصاص می‌دهد، که این امر تمرکز دلالان را بر امتیازات بالاترین درصد جانبازی افزایش می‌دهد.⁹ باید توجه داشت که با وجود تخصیص ارز دولتی، الزام به پرداخت مابقی وجه به ارز آزاد یا یورو دولتی، تسهیلات واردات خودرو را عملاً به تسهیلات “خرید خودرو با رانت ارز” برای افراد با توان مالی بالا تبدیل می‌کند.²

وضعیت جانبازان زیر ۵۰ درصد و تسهیلات جایگزین

جانبازان با درصد جانبازی پایین‌تر، از طرح واردات مستقیم خودرو خارج شده و تسهیلات جایگزین دریافت می‌کنند:

• جانبازان ۲۵ تا ۴۹ درصد: این گروه، به طور مستقیم مشمول طرح واردات خودرو نیستند و در صورت عدم کسب امتیاز کافی برای واردات، می‌توانند از تسهیلات جایگزین استفاده کنند.⁵ برای این جانبازان، تسهیلات قرض‌الحسنه تا سقف ۳.۵ میلیارد تومان با نرخ کارمزد ۴ درصد و بازپرداخت ۶۰ ماهه در نظر گرفته شده است.² این افراد در صورت انصراف از واردات، می‌توانند برای خرید خودروهای داخلی خارج از نوبت ثبت‌نام کنند.²
• جانبازان زیر ۲۵ درصد: در حال حاضر، به استناد قانون بودجه ۱۴۰۲ و ماده ۴۵ قانون جامع خدمات‌رسانی، امکان واردات خودرو برای این گروه وجود ندارد.⁵ با این حال، یک استثنا برای ایثارگران زیر ۲۵ درصد در نظر گرفته شده است: اگر فرد از لحاظ حرکتی و جسمی دچار مشکل باشد و دارای گواهی پزشکی لازم باشد، می‌تواند در این طرح ثبت‌نام کند، اگرچه فرآیند ثبت‌نام برای این گروه پیچیدگی‌های بیشتری دارد.¹⁰

ضوابط فنی و الزامات خودروهای وارداتی جانبازان

واردات خودرو تحت این تسهیلات، تابع قوانین عمومی واردات از نظر فنی و استاندارد است و متقاضی باید به محدودیت‌های نوع خودرو و گارانتی توجه کند.

محدودیت‌های حجم موتور، مدل ساخت و کشور مبدأ

ضوابط فنی مربوط به نوع خودرو و کشور تولیدکننده برای تمامی مشمولین لازم‌الاجرا است:

• محدودیت حجم موتور: حداکثر حجم موتور مجاز برای خودروهای وارداتی تحت این طرح، ۲۵۰۰ سی‌سی تعیین شده است.⁸ واردات خودروهای با حجم موتور بالاتر ممنوع است. این محدودیت حتی برای معلولین بهزیستی نیز اعمال می‌شود.¹¹
• ارزش خودرو: سقف ارزش خودرو در کشور مبدأ باید از سقف ارزی تعیین شده برای هر گروه (۲۵، ۳۰، یا ۳۵ هزار یورو) بیشتر نباشد.⁴
• مدل ساخت: خودرو باید مدل ۲۰۲۱ به بعد باشد تا مجوز واردات نو را کسب کند.⁸
• محدودیت کشور مبدأ: واردات خودروهای تولید کره جنوبی و آمریکا ممنوع بوده و اولویت با خودروهای اروپایی، ژاپنی و چینی است.⁸

تضمین خدمات پس از فروش و گارانتی

واردات خودرو منوط به دریافت تأییدیه‌های فنی از سازمان محیط زیست و استاندارد ملی ایران و همچنین تضمین خدمات پس از فروش است.² این تضمین ضروری است تا خودروی وارداتی، پس از ورود، از پشتیبانی فنی لازم برخوردار باشد. با این حال، در عمل ممکن است برخی خودروهای وارداتی که از طریق این سهمیه‌ها وارد می‌شوند، توسط شرکت‌های واردکننده اصلی که متعهد به ارائه گارانتی و خدمات پس از فروش نیستند، وارد شوند، که این یک معضل جدی برای مالک نهایی ایجاد می‌کند.⁷

راهنمای گام‌به‌گام فرآیند تخصصی واردات از ثبت‌نام تا ترخیص

فرآیند واردات خودروی جانبازان یک مسیر بوروکراتیک چندمرحله‌ای است که از سامانه بنیاد شهید آغاز و به سامانه جامع تجارت ختم می‌شود. طی موفقیت‌آمیز این مراحل مستلزم دقت در تکمیل مدارک و آشنایی با رویه‌های بازرگانی است.

مرحله اول: ثبت‌نام و تأیید صلاحیت توسط بنیاد شهید

1. ورود به سامانه ایثار: جانبازان باید با حساب کاربری خود وارد سامانه ایثار (سامانه واردات خودروهای مختص جانبازان به آدرس janbazan.saleauto.ir) شوند.¹
2. ثبت تقاضا و بارگذاری مدارک: متقاضی باید تقاضای بهره‌مندی از تسهیلات واردات خودرو را ثبت کرده و مدارک هویتی، کارت ایثارگری و تصمیم کمیسیون پزشکی را بارگذاری کند.¹
3. بررسی و صدور معرفی‌نامه: کارشناسان بنیاد شهید مدارک را بررسی کرده و در صورت تأیید واجد شرایط بودن، معرفی‌نامه رسمی خطاب به وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) صادر می‌کنند.¹

مرحله دوم: ثبت سفارش در سامانه جامع تجارت (NTWS.IR)

این مرحله کاملاً تخصصی است و شباهت زیادی به فرآیند واردات توسط بازرگانان دارد.¹² این پیچیدگی‌ها، دلیلی است که بسیاری از جانبازان در این بخش نیاز به کمک تخصصی پیدا می‌کنند.

1. ثبت‌نام و اخذ نقش مجوز موردی (ایثارگران): متقاضی باید در سامانه جامع تجارت ثبت‌نام کرده و نقش “مجوز موردی ایثارگران” را دریافت کند.¹²
2. دریافت گواهی امضای الکترونیکی (توکن): فرآیند اخذ شناسه فروشنده خارجی و ثبت پرونده ثبت سفارش، نیازمند استفاده از گواهی امضای الکترونیکی یا همان توکن است.¹²
3. دریافت شناسه کالای وارداتی: برای واردات خودروی مورد نظر، باید شناسه کالای اختصاصی آن را در سامانه جامع تجارت دریافت کرد. این شناسه مختص کالا است.¹²
4. دریافت شناسه فروشنده خارجی: ثبت مشخصات دقیق شرکت یا فروشنده خارجی و اخذ شناسه آن در سامانه تجارت، الزامی است.¹²
5. ثبت پرونده ثبت سفارش: متقاضی پس از تکمیل مراحل فوق، باید پرونده نهایی ثبت سفارش خودروی جانبازان را در سامانه جامع تجارت تکمیل و نهایی کند.¹²

مرحله سوم: تخصیص ارز و تعیین منشأ ارزی

تأمین ارز یک گام اساسی است که نقش بانک مرکزی و وزارت صمت در آن برجسته است.

• نقش وزارت صمت در تخصیص ارز: وزیر صمت دستور اولویت‌بخشی به تأمین ارز مورد نیاز برای واردات خودروهای باقیمانده جانبازان را صادر کرده است.¹² این اولویت‌دهی نشان‌دهنده اهمیت سیاسی موضوع در دولت چهاردهم برای تسریع و تسهیل روند تأمین خودرو است.¹²
• ثبت درخواست تخصیص ارز به بانک مرکزی: پس از نهایی شدن ثبت سفارش، برای دریافت مجوز خرید ارز باید نسبت به ارائه درخواست تخصیص ارز به بانک مرکزی اقدام شود.¹²
• تعیین منشأ ارز: برای تمامی کالاهایی که ثبت سفارش شده‌اند، باید در سامانه جامع تجارت، منشأ ارز تعیین شود تا کد رهگیری اعلامیه تأمین ارز برای ارائه به گمرک دریافت گردد.¹²

پیچیدگی‌های بوروکراتیک و فنی تخصیص ارز و ثبت سفارش، باعث می‌شود که بسیاری از متقاضیان ترجیح دهند فرآیند واردات را به شرکت‌های واردکننده یا کارگزاران واگذار کنند.

هزینه‌ها و مراحل نهایی ترخیص از گمرک

ترخیص خودرو از گمرک آخرین و حیاتی‌ترین مرحله است و متقاضی باید از تمامی معافیت‌ها، عوارض جانبی و رویه‌های گمرکی مطلع باشد.

معافیت‌ها و عوارض گمرکی

مشمولان این طرح از پرداخت سود بازرگانی و مالیات بر ارزش افزوده معاف هستند.² این معافیت‌ها بخش عمده‌ای از ارزش تسهیلات را شامل می‌شوند و هزینه واردات را به طور چشمگیری کاهش می‌دهند.

با این وجود، هزینه‌های ترخیص شامل عوارض گمرکی (هرچند با تعرفه پایین‌تر)، بازرسی، حمل و نقل داخلی و سایر هزینه‌های جانبی است.⁶ علاوه بر این، هزینه‌های مربوط به شماره‌گذاری، بیمه شخص ثالث، مالیات نقل‌وانتقال (در صورت شمول پس از اتمام دوره ممنوعیت فروش)، و سایر عوارض قانونی نیز بر عهده متقاضی است.⁶

رویه ترخیص نهایی و نکات کلیدی

ترخیص خودرو در طرح واردات خودرو جانبازان نیازمند پیگیری دقیق و آشنایی با مراحل سامانه ای است.¹⁴ ترخیص صحیح از گمرک مبدا برای جلوگیری از تأخیر، افزایش هزینه و مشکلات بعدی در روند واردات ضروری است.⁶ پس از سپری شدن کامل مراحل گمرکی، که فرآیندی تقریباً ۶ ماهه از زمان ثبت‌نام اولیه است، خودرو به جانباز تحویل داده خواهد شد.¹⁰ بسیاری از متقاضیان برای تسریع در این روند از شرکت‌های کارگزاری گمرکی استفاده می‌کنند.¹⁴

تحلیل بازار سیاه حواله و آثار اقتصادی تسهیلات

حذف محدودیت فروش ۵ ساله و وجود رانت ارزی، بازار داغی برای معاملات حواله خودروهای وارداتی جانبازان ایجاد کرده است که ارزش این امتیازات به میلیاردها تومان می‌رسد.

ارزش‌گذاری حواله و نقش ارز دولتی

ارزش حواله نه تنها به معافیت‌های گمرکی، بلکه به دلیل دسترسی به یوروی دولتی (که ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان ارزان‌تر از نرخ آزاد محاسبه می‌شود) بسیار بالا است.⁹ این امتیاز باعث شده است که قیمت‌گذاری‌های کلان در بازار سیاه شکل گیرد. برای مثال، ارزش امتیاز حواله جانبازی ۷۰ درصد برای خودروی لوکس می‌تواند تا پنج میلیارد و دویست میلیون تومان صرفاً برای واگذاری حق ثبت‌نام باشد.⁹

در این بازار، حواله‌ها به نام جانبازان است، اما چون بسیاری از آنان توان مالی لازم برای پرداخت مابقی وجه به میلیاردها تومان را ندارند، حواله‌ها را به قیمت ارزان‌تر برای فروش عرضه می‌کنند و خودروها در نهایت به دست خریدارانی می‌رسد که جانباز نیستند.⁹ معاملات به صورت وکالتی انجام می‌شود و اسناد ارز به خریدار وکالت داده می‌شود تا بتواند ارز دولتی مورد نیاز را تهیه کند.⁹ این فرآیند باعث می‌شود قیمت نهایی خودرو برای خریدار غیرجانباز، به دلیل استفاده از رانت ارز دولتی و حذف واسطه‌های متعدد، ارزان‌تر از قیمت بازار آزاد همان خودرو دربیاید.⁹

فهرست خودروهای پیشنهادی در سامانه (نمونه‌های بازار)

هرچند انتخاب خودرو در نهایت با متقاضی و متناسب با سقف ارزی است، شرکت‌های واردکننده، فهرست‌هایی از خودروهای قابل سفارش را در سامانه ارائه کرده‌اند. برخی از این مدل‌ها عبارتند از: فیات تیپو کراس (شرکت پارسیان موتور)، نیسان قشقایی (معین خودرو اروند)، تویوتا ونزا (معین خودرو ایرانیان)، جی ای سی GS8 (راسا موتور خاورمیانه)، فولکس واگن اطلس (ماموت خودرو)، رنو کولئوس (ماموت خودرو)، بی ام و i116 (پرشیا خودرو)، و مینی کوپر (پرشیا خودرو).¹⁵

شرایط واردات برای «افراد خاص»: معلولین بهزیستی و خانواده شهدا

اصطلاح «افراد خاص» علاوه بر جانبازان، شامل خانواده شهدا و معلولین تحت پوشش سازمان بهزیستی نیز می‌شود که برای هر گروه ضوابط خاصی در نظر گرفته شده است.

تسهیلات محدود خانواده شهدا

شرایط واردات خودرو برای خانواده شهدا، تحت ماده ۴۵ قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران، بخشی از بند “و” تبصره ۷ قانون بودجه و ماده ۵ آیین‌نامه اجرایی تعریف می‌شود.⁵ خانواده شهدا تنها در صورت احراز شرایط بسیار خاص، می‌توانند اقدام به واردات خودرو نمایند.⁵

سهمیه معلولین تحت پوشش سازمان بهزیستی

تسهیلات واردات خودرو برای معلولین تحت پوشش سازمان بهزیستی به صورت سهمیه محدود و موردی اجرا شده است، در حالی که تسهیلات جانبازان یک طرح گسترده و طبقاتی است.¹¹

مجوزهای واردات برای این گروه، پس از اعلام فهرست افراد واجد شرایط از سوی سازمان بهزیستی صادر می‌شود.¹¹ به عنوان مثال، در یک مقطع زمانی، مجوز واردات برای ۱۰۶ نفر از معلولان واجد شرایط به گمرک ابلاغ شد.¹¹ این مجوزها نیز مشروط به رعایت ضوابط فنی (حجم موتور حداکثر ۲۵۰۰ سی‌سی) بوده است.¹¹ همچنین، در زمان ابلاغ، ممنوعیت عدم انتقال به غیر ظرف پنج سال برای این گروه وجود داشت.¹¹ این تفاوت نشان می‌دهد که دسترسی معلولین بهزیستی به واردات خودرو بسیار محدودتر و متکی به مجوزهای ادواری است.

نتیجه‌گیری

طرح واردات خودروی جانبازان با هدف ارتقاء رفاه و منزلت اجتماعی جامعه ایثارگری آغاز شد و با وجود اصلاحیه‌های متعدد (به‌ویژه در سال ۱۴۰۴)، همچنان یک تسهیلات ارزشمند محسوب می‌شود. مهم‌ترین امتیاز این طرح، دسترسی به سهمیه ارزی دولتی و معافیت‌های گمرکی است که متناسب با درصد جانبازی (از ۲۵ هزار تا ۳۵ هزار یورو) تنظیم شده است.⁴

با این حال، این سیاست حمایتی به دلیل پیچیدگی‌های بوروکراتیک (نیاز به طی مراحل هشت‌گانه در سامانه جامع تجارت و تخصیص ارز بانک مرکزی) ¹² و مهم‌تر از آن، حذف محدودیت فروش ۵ ساله ⁷، دچار انحراف از هدف اصلی شده است. این عوامل منجر به ایجاد بازار پررونق دلالی حواله با قیمت‌های میلیاردی شده است، به طوری که امتیازات با ارز دولتی عملاً به دست افراد غیرجانباز با توان مالی بالا می‌رسد.⁹ متقاضیان واقعی باید با آمادگی کامل مالی و آگاهی از فرآیندهای تخصصی، به ویژه در زمینه تخصیص ارز که تحت نظارت وزارت صمت است ¹²، اقدام به ثبت سفارش کنند تا از تبدیل امتیاز خود به فرصتی برای سودجویان جلوگیری نمایند.

منابع

1. افراد واجد شرایط استفاده از طرح واردات خودرو جانبازان | شبکه اطلاع‌ رسانی طلا و ارز – TGJU, accessed on October 31, 2025, https://www.tgju.org/news/3545710/%D8%A7%D9%81%D8%B1%D8%A7%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%AC%D8%AF-%D8%B4%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D8%B7-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%A7%D8%B2-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86
2. آئین‌نامه جدید طرح واردات خودرو برای جانبازان و ایثارگران – اقتصاد آنلاین, accessed on October 31, 2025, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2059597/%D8%A2%D8%A6%DB%8C%D9%86%E2%80%8C%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B7%D8%B1%D8%AD-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D8%A7%DB%8C%D8%AB%D8%A7%D8%B1%DA%AF%D8%B1%D8%A7%D9%86
3. آیین نامه واردات خودروی جانبازان اصلاح شد – خبرگزاری مهر | اخبار ایران و جهان, accessed on October 31, 2025, https://www.mehrnews.com/news/6334382/%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B5%D9%84%D8%A7%D8%AD-%D8%B4%D8%AF
4. آیین نامه واردات خودرو جانبازان مصوب 1404 منتشر شد – پدال, accessed on October 31, 2025, https://www.pedal.ir/news/719835-import-of-vehicles-for-war-disabled-veterans/
5. واردات خودرو جانبازان – شرایط ایثارگران زیر 25 درصد – بالای 25 درصد …, accessed on October 31, 2025, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/5374/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86.html
6. مراحل ترخیص خودرو جانبازان از گمرک از زبان وارد کننده مستقیم – خبرآنلاین, accessed on October 31, 2025, https://www.khabaronline.ir/news/2007535/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A7%D8%B2-%D8%B2%D8%A8%D8%A7%D9%86-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%D9%87-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D9%82%DB%8C%D9%85
7. اقدام عجیب دولت برای تسهیل کسب و کار دلالان خودرو؟ / خرید و فروش …, accessed on October 31, 2025, https://www.tabnak.ir/fa/news/1220625/%D8%A7%D9%82%D8%AF%D8%A7%D9%85-%D8%B9%D8%AC%DB%8C%D8%A8-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84-%DA%A9%D8%B3%D8%A8-%D9%88-%DA%A9%D8%A7%D8%B1-%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%B4%D8%AF
8. قوانین واردات خودرو | انرژی موتور آسیا, accessed on October 31, 2025, https://energymotor.co/articles/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88/
9. بازار سیاه حواله خودرو جانبازان؛ ۹ میلیارد بخر ۱۷ میلیارد بفروش, accessed on October 31, 2025, https://www.khabarfoori.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-145/3164165-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B3%DB%8C%D8%A7%D9%87-%D8%AD%D9%88%D8%A7%D9%84%D9%87-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D8%AE%D8%B1-%D9%85%DB%8C%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%B1%D8%AF-%D8%A8%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4
10. شرایط و مراحل واردات خودرو جانبازان و ایثارگران در سال ۱۴۰۳ – مجله مناقصه و مزایده هزاره, accessed on October 31, 2025, https://www.hezarehinfo.net/blog/1114/%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86/
11. مجوز واردات ۱۰۶ خودرو برای معلولان صادر شد – بورس 24, accessed on October 31, 2025, https://www.bourse24.ir/news/123679
12. راهنمای جامع واردات خودرو توسط جانبازان (۹ آبان ۱۴۰۴) – مجله ماشین, accessed on October 31, 2025, https://machinemag.ir/1404/04/11/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86/
13. آیین‌نامه واردات خودرو جانبازان در سال ۱۴۰۴ ابلاغ شد – دیجیاتو, accessed on October 31, 2025, https://digiato.com/car-news/regulations-for-importing-veterans-vehicles-issued-in-1404
14. آموزش واردات خودرو جانبازان | مراحل قانونی، مدارک و معافیت گمرکی 1404 + PDF, accessed on October 31, 2025, https://jafari.business/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86/
15. همه چیز در مورد واردات خودرو جانبازان 1403 – ترخیص یار سردشت, accessed on October 31, 2025, https://tarkhisyarsardasht.ir/%D9%87%D9%85%D9%87-%DA%86%DB%8C%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AC%D8%A7%D9%86%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D9%86-1403/