هزینه ترخیص مواد معدنی از گمرک ۱۴۰۴

هزینه ترخیص مواد معدنی از گمرک در ۱۴۰۴؛ جدول تعرفه و حقوق ورودی

ارسال شده توسط تحریریه تجارت‌نامه ۲۴ بهمن ۱۴۰۴

فهرست مطالب

بخش معدن و صنایع معدنی به عنوان یکی از ستون‌های استراتژیک اقتصاد غیرنفتی ایران، در سال ۱۴۰۴ با تحولات بنیادین در نظامات تعرفه‌ای، سیاست‌های ارزی و قوانین بودجه‌ای روبرو شده است. با ابلاغ کتاب مقررات صادرات و واردات سال ۱۴۰۴، فعالان این حوزه ملزم به انطباق با متغیرهای جدیدی هستند که به طور مستقیم بر بهای تمام‌شده مواد اولیه وارداتی و سودآوری محصولات صادراتی تأثیر می‌گذارد.1 این گزارش تخصصی به بررسی موشکافانه تمامی ابعاد هزینه ترخیص مواد معدنی از گمرک ۱۴۰۴، از مبانی قانونی و نرخ‌های ارز محاسباتی تا جزئیات تعرفه‌های زنجیره فولاد و فلزات رنگی، بر اساس آخرین مصوبات دولت و مجلس می‌پردازد.

چارچوب قانونی و ساختار حاکم بر مقررات گمرکی سال ۱۴۰۴

نظام گمرکی ایران در سال ۱۴۰۴ بر پایه مجموعه‌ای از قوانین بالادستی از جمله قانون امور گمرکی مصوب ۱۳۹۰، قانون مقررات صادرات و واردات مصوب ۱۳۷۲ و احکام دائمی برنامه‌های توسعه استوار است.2 با این حال، متغیرهای اصلی هزینه‌ای هر ساله در قالب “کتاب مقررات صادرات و واردات” و “لایحه بودجه سنواتی” تعیین می‌گردند.1 کتاب سال ۱۴۰۴ که توسط شرکت چاپ و نشر بازرگانی منتشر شده، شامل تغییرات گسترده‌ای در ردیف‌های تعرفه و سود بازرگانی است که با هدف حمایت از تولید داخل و مدیریت تراز تجاری تدوین شده است.4

طبقه‌بندی کالایی و سیستم هماهنگ‌شده (HS Code) در بخش معدن

در سال ۱۴۰۴، طبقه‌بندی مواد معدنی همچنان بر اساس سیستم هماهنگ‌شده (Harmonized System) انجام می‌شود. مواد معدنی به طور عمده در قسمت پنجم کتاب مقررات قرار دارند که شامل سه فصل کلیدی است:

  • فصل ۲۵: شامل نمک، گوگرد، خاک و سنگ، گچ، آهک و سیمان.6
  • فصل ۲۶: شامل سنگ‌های فلزات (سنگ آهن، مس، سرب و روی)، سرباره و خاکستر.7
  • فصل ۲۷: شامل سوخت‌های معدنی، روغن‌های معدنی و محصولات حاصل از تقطیر آن‌ها.8

دقت در انتخاب کد HS در سال ۱۴۰۴ اهمیت دوچندانی یافته است، زیرا بسیاری از معافیت‌های مالیاتی و تسهیلات حقوق ورودی ۲ درصدی تنها به کدهای خاصی تعلق می‌گیرد که در فهرست‌های مورد تأیید وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) قرار دارند.9

مفاهیم ارزش‌گذاری گمرکی و اینکوترمز

هزینه‌های ترخیص همواره بر مبنای ارزش گمرکی کالا محاسبه می‌شوند. طبق ماده ۱۴ قانون امور گمرکی، ارزش گمرکی کالای ورودی شامل بهای خرید کالا در مبدأ (FOB) به اضافه هزینه‌های بیمه و حمل‌ونقل (Freight) است که در مجموع ارزش سیف (CIF) نامیده می‌شود.2 فرمول پایه محاسبات گمرکی در سال ۱۴۰۴ به شرح زیر است:

در این فرمول، نرخ ارز محاسباتی () حساس‌ترین متغیر سال ۱۴۰۴ محسوب می‌شود که تغییرات آن منجر به نوسانات شدیدی در هزینه‌های ریالی ترخیص شده است.12

تحلیل حقوق ورودی و مالیات‌های متعلقه در بودجه ۱۴۰۴

حقوق ورودی در نظام گمرکی ایران از دو جزء “حقوق گمرکی” (Customs Duty) و “سود بازرگانی” (Commercial Profit) تشکیل شده است.11

نرخ‌های جدید حقوق گمرکی برای ماشین‌آلات و مواد اولیه

مطابق احکام بودجه سال ۱۴۰۴، دولت موظف به حمایت از بخش تولید و معدن شده است. در این راستا، حقوق گمرکی برای اکثر کالاها طبق روال قانونی ۴ درصد ارزش CIF است، اما برای موارد زیر نرخ‌های ترجیحی اعمال می‌گردد:

  • ماشین‌آلات و تجهیزات معدنی: حقوق گمرکی تمامی ماشین‌آلات و تجهیزات (با رعایت قانون جهش تولید دانش‌بنیان)، قطعات، مواد اولیه و واسطه‌ای تولیدی به ۲ درصد کاهش یافته است.9
  • کالاهای اساسی و نهاده‌های دامی: در موارد خاص که با تشخیص وزارتخانه‌های ذی‌ربط فاقد مشابه تولید داخل باشند، این نرخ می‌تواند تا ۱ درصد کاهش یابد.9

باید توجه داشت که این کاهش نرخ تنها شامل “حقوق گمرکی” است و “سود بازرگانی” که توسط هیئت وزیران تعیین می‌شود، به طور جداگانه بر اساس نوع کالا در جدول تعرفه‌ها درج می‌گردد.14

افزایش مالیات بر ارزش افزوده در سال ۱۴۰۴

یکی از تغییرات هزینه‌بر در سال ۱۴۰۴، افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده به ۱۰ درصد است.17 این مالیات بر مجموع “ارزش CIF کالا + حقوق ورودی” اعمال می‌شود.14 فرمول محاسبه مالیات بر ارزش افزوده در گمرک:

این افزایش یک واحد درصدی نسبت به سال‌های قبل، به طور مستقیم بهای تمام‌شده کالاهای معدنی وارداتی را افزایش داده است، مگر در مواردی مانند داروهای ضروری یا تجهیزات خاص که طبق بندهای قانونی معاف از پرداخت یا مشمول نرخ ۱ درصدی هستند.17

هزینه ترخیص مواد معدنی از گمرک ۱۴۰۴

نرخ ارز محاسباتی گمرک: گذار به بازار مبادله‌ای

در سال ۱۴۰۴، سیاستگذار پولی و ارزی با هدف حذف رانت و یکسان‌سازی نرخ‌ها، مبنای محاسبه حقوق ورودی را از نرخ‌های دستوری به سمت نرخ‌های واقعی‌تر حرکت داده است.12

نرخ تسعیر ارز در بودجه ۱۴۰۴

بر اساس مصوبه نمایندگان مجلس، نرخ ارز مبنا برای محاسبه حقوق ورودی کالاها در سال ۱۴۰۴ بر اساس میانگین نرخ ارز در مرکز مبادله طلا و ارز در اسفند ماه سال ۱۴۰۳ تعیین می‌شود.22 این موضوع به معنای افزایش چشمگیر هزینه‌های ترخیص نسبت به نرخ‌های ۲۸,۵۰۰ تومانی سال‌های گذشته است.12

نوع ارز محاسباتیمبنای تعیین در سال ۱۴۰۴پیش‌بینی نرخ (ریال)
دلار (USD)میانگین مرکز مبادله (اسفند ۱۴۰۳)حدود ۶۸۷,۰۰۰ 12
یورو (EUR)میانگین مرکز مبادله (اسفند ۱۴۰۳)حدود ۷۲۵,۹۷۱ 23
درهم (AED)میانگین مرکز مبادله (اسفند ۱۴۰۳)حدود ۱۸۵,۶۹۳ 23

این تغییر نرخ به این معناست که حتی اگر درصد تعرفه یک کالا ثابت بماند، مبلغ ریالی پرداختی به گمرک بیش از ۲.۵ برابر افزایش خواهد یافت.12 برای مثال، کالایی با ارزش ۱۰۰۰ دلار که پیش از این با نرخ ۲۸,۵۰۰ تومان حدود ۱۱ میلیون ریال حقوق ورودی پرداخت می‌کرد، در سال ۱۴۰۴ باید بیش از ۲۷ میلیون ریال پرداخت نماید.

جدول تعرفه‌ها و حقوق ورودی برخی مواد معدنی شاخص

در سال ۱۴۰۴، دولت با استفاده از ابزار تعرفه، سعی در تنظیم بازار داخلی و حمایت از زنجیره ارزش افزوده دارد. ردیف‌های تعرفه‌ای مواد معدنی در فصول ۲۵ و ۲۶ با دقت بیشتری طبقه‌بندی شده‌اند.7

کد تعرفه (HS)شرح کالاحقوق گمرکیسود بازرگانیمجموع حقوق ورودی
۲۶۰۱۱۱۱۰سنگ آهن هماتیت دانه‌بندی۴٪۱٪۵٪ 7
۲۶۰۱۱۱۵۰کنسانتره سنگ آهن۴٪۱٪۵٪ 7
۲۵۰۴۱۰۱۰گرافیت طبیعی (فلس کریستالین)۴٪۱٪۵٪ 6
۲۵۱۶۱۱۰۰سنگ خارا (گرانیت) کار نشده۴٪۱٪۵٪ 6
۲۵۱۷۲۰۰۰ماکادام مواد مذاب معدنی۴٪۱٪۵٪ 6
۸۴۲۹۵۱۰۰لودر و بیل مکانیکی (نو)۲٪متغیربسته به مدل 15

نکته: برای ماشین‌آلات تولیدی، نرخ ۲ درصد جایگزین نرخ پایه ۴ درصد گمرکی می‌شود.15

عوارض و هزینه‌های جانبی ترخیص در سال ۱۴۰۴

علاوه بر حقوق ورودی و مالیات بر ارزش افزوده، مجموعه‌ای از هزینه‌های خدماتی و عوارض قانونی نیز در هنگام ترخیص کالا دریافت می‌شود که نادیده گرفتن آن‌ها می‌تواند برآورد مالی پروژه‌ها را با خطا مواجه کند.11

هزینه‌های خدماتی و عوارض سازمان‌ها

۱. سهم هلال احمر: معادل ۱ درصد از کل حقوق ورودی (حقوق گمرکی + سود بازرگانی) دریافت می‌شود.8 ۲. عوارض پسماند: برای کالاهای مشمول (فصل ۲۷ و برخی فصول شیمیایی)، مبلغی معادل ۰.۰۰۵ درصد ارزش کالا دریافت می‌گردد.8 ۳. هزینه استاندارد: شامل ۸ در هزار ارزش کالا برای کالاهای مشمول استاندارد اجباری و هزینه‌های آزمون کیفیت که بر اساس نوع و تعداد آزمایش‌ها متغیر است.11 ۴. کارمزد ثبت سفارش: معادل ۰.۰۰۵ درصد ارزش کالا که در سامانه جامع تجارت پرداخت می‌شود.8 ۵. عوارض راهداری: در صورتی که کالا با ناوگان خارجی حمل شده باشد، مبلغی معادل ۱۰ درصد هزینه حمل پرداخت می‌گردد.8

هزینه‌های عملیاتی بنادر و انبارداری

مواد معدنی به دلیل حجم بالا و نیاز به فضاهای گسترده، هزینه‌های انبارداری قابل توجهی دارند. در گمرکاتی مانند شهید رجایی، این هزینه‌ها بر اساس مدت زمان توقف و نوع محوطه محاسبه می‌شود.11

  • انبارداری محوطه باز: فرمول محاسبه شامل (وزن ناخالص * نرخ انبارداری * مدت زمان) * ۶۰٪ است.11
  • هزینه تخلیه و بارگیری (THC): در سال ۱۴۰۴ برای کانتینرهای ۲۰ فوت حدود ۱۷۷ دلار و برای ۴۰ فوت ۲۶۶ دلار برآورد شده است.14
  • دموراژ (جریمه توقف کانتینر): یکی از هزینه‌های پنهان و سنگین است که در صورت طولانی شدن فرآیند ترخیص به خطوط کشتیرانی پرداخت می‌شود.11

عوارض صادراتی مواد معدنی در سال ۱۴۰۴: سیاست ضد خام‌فروشی

دولت در سال ۱۴۰۴ با استناد به بند “پ” ماده ۹۹ قانون برنامه هفتم توسعه، عوارض صادراتی بر مواد خام و نیمه‌خام را به منظور حمایت از زنجیره ارزش داخلی حفظ و در برخی موارد افزایش داده است.29

فهرست محصولات مشمول عوارض صادراتی

صادرات مواد معدنی که در رده “خام و نیمه‌خام” قرار می‌گیرند، علاوه بر لغو معافیت مالیاتی، مشمول پرداخت عوارض قطعی در هنگام خروج از مرز هستند.31

نوع محصول معدنینرخ عوارض صادراتی ۱۴۰۴ملاحظات
سنگ آهن مگنتیت۲۰٪با هدف حفظ ذخایر داخلی 33
کنسانتره سنگ آهن۵٪نیمه‌خام محسوب می‌شود 34
کنسانتره مس و سرب۵٪نیمه‌خام محسوب می‌شود 34
سنگ آهن هماتیت۲٪نرخ حمایتی برای صادرات مازاد 33
گندله سنگ آهن۲٪مشمول تغییرات فصلی 33
کربنات منیزیم طبیعی۲۰٪عوارض بالا جهت فرآوری داخل 34
شمش آهن و فولاد۱٪زنجیره ارزش افزوده 33
سنگ گچ و گچ۱٪ و ۰.۵٪نرخ پایین جهت رقابت‌پذیری 34

علاوه بر نرخ‌های فوق، صادرات محصولات معدنی پرآب‌بر مشمول عوارض ۱ درصدی “آب مجازی” نیز خواهد بود.30

فرآیند اجرایی و مراحل ترخیص مواد معدنی از گمرک

در سال ۱۴۰۴، فرآیند ترخیص به طور کامل الکترونیکی شده و از طریق پنجره واحد تجارت فرامرزی (EPL) انجام می‌شود.36

گام‌های اصلی ترخیص

۱. ثبت اظهار گمرکی (دور اظهاری): ورود اطلاعات محموله در سامانه EPL و بارگذاری اسناد شامل پروفرما، پکینگ لیست و گواهی مبدأ.36

۲. دریافت کوتاژ و تعیین مسیر: سیستم بر اساس مدیریت ریسک، کالا را در یکی از سه مسیر سبز (ترخیص مستقیم)، زرد (بررسی اسناد) یا قرمز (ارزیابی فیزیکی و آزمایشگاهی) قرار می‌دهد.37

۳. اخذ مجوزهای قانونی: مهم‌ترین مرحله برای مواد معدنی، اخذ مجوز از معاونت امور معادن و صنایع معدنی وزارت صمت است که اکنون از طریق “درگاه ملی مجوزها” انجام می‌شود.39

۴. بررسی ارزش و تعرفه (دایره ارزش): کارشناسان گمرک با استفاده از سامانه TSC، ارزش اظهاری کالا را با سوابق موجود تطبیق می‌دهند تا از کم‌اظهاری جلوگیری شود.8

۵. پرداخت و تسویه حساب: پس از تأیید نهایی، حقوق ورودی و مالیات‌ها به صورت الکترونیکی پرداخت و پروانه سبز گمرکی صادر می‌شود.37

درگاه ملی مجوزها و تسهیل کسب‌کار

از اول مرداد ۱۴۰۴، تمامی مجوزهای فعالیت معدنی از جمله مجوزهای واردات ماشین‌آلات و صادرات مواد خاص، صرفاً از طریق درگاه ملی مجوزها صادر می‌شوند.40 این اقدام با هدف شفاف‌سازی و کاهش زمان انتظار (تا ۶۰ درصد در برخی موارد) صورت گرفته است.41

چالش‌ها و راهکارهای مدیریت هزینه در سال ۱۴۰۴

فعالان بخش معدن در سال ۱۴۰۴ با چالش‌هایی نظیر نوسانات نرخ ارز مبادله‌ای، ناترازی انرژی و تغییرات مکرر بخشنامه‌ها روبرو هستند.29

تحلیل ناترازی انرژی و تأثیر بر هزینه‌ها

ناترازی برق و گاز در فصول پیک، منجر به کاهش تولید و افزایش هزینه‌های سربار در معادن و کارخانه‌های فرآوری شده است.44 این موضوع در کنار افزایش حقوق دولتی و عوارض صادراتی، فشار مضاعفی بر نقدینگی واحدهای معدنی وارد می‌کند.29 راهکار پیشنهادی: استفاده از معافیت‌های گمرکی بند (غ) ماده ۱۱۹ قانون امور گمرکی برای واردات ماشین‌آلات خط تولید می‌تواند بخشی از هزینه‌های سرمایه‌ای را جبران نماید.8

اهمیت استفاده از ترخیص‌کاران حرفه‌ای

با توجه به پیچیدگی‌های سامانه EPL و حساسیت‌های ارزش‌گذاری در سامانه TSC، همکاری با شرکت‌های ترخیص‌کار معتبر می‌تواند از صدور “مطالبت‌نامه‌های کسر دریافتی” بعدی جلوگیری کند.14 اشتباه در اظهارنامه نه تنها منجر به جریمه‌های سنگین (تا ۱۰۰ درصد ارزش کالا) می‌شود، بلکه باعث توقف کالا و افزایش تصاعدی هزینه‌های انبارداری می‌گردد.14

نتیجه‌گیری و چشم‌انداز آینده

ترخیص مواد معدنی از گمرک در سال ۱۴۰۴ تابعی از سیاست‌های انقباضی در بخش صادرات خام و سیاست‌های حمایتی در بخش واردات تکنولوژی است.15 افزایش نرخ ارز محاسباتی به محدوده مرکز مبادله و افزایش مالیات بر ارزش افزوده به ۱۰ درصد، هزینه‌های ریالی ترخیص را به طور جدی افزایش داده است.12 با این حال، کاهش حقوق گمرکی ماشین‌آلات معدنی به ۲ درصد، فرصتی طلایی برای نوسازی ناوگان فرسوده و ارتقای بهره‌وری در معادن کشور محسوب می‌شود.9 فعالان این حوزه باید با پایش مستمر بخشنامه‌های وزارت صمت و بهره‌گیری از سامانه‌های نوین مانند درگاه ملی مجوزها، زنجیره تأمین خود را در برابر نوسانات قانونی و مالی بیمه کنند.40

هزینه ترخیص مواد معدنی از گمرک ۱۴۰۴

منابع

  1. کتاب مقررات صادرات و واردات 1404 (تعرفه گمرگی 1404) – شرکت چاپ و نشر بازرگانی, accessed on February 5, 2026, https://www.1cppc.com/%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA/
  2. خرید کتاب کتاب مقررات صادرات و واردات 1404 نشر شرکت چاپ و نشر بازرگانی – کتاب‌جم, accessed on February 5, 2026, https://ketabejam.com/product/1404-export-and-import-regulations/
  3. راهنمای کاربردی مقررات صادرات و واردات 1404 – شرکت چاپ و نشر بازرگانی, accessed on February 5, 2026, https://www.1cppc.com/product/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%D8%AF%DB%8C-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7-4/
  4. خرید و قیمت کتاب مقررات صادرات و واردات جلد رحلی ۱۴۰۴ شرکت چاپ و نشر بازرگانی – ترب, accessed on February 5, 2026, https://torob.com/p/78d4693b-9215-4411-b123-0b25ef231937/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AC%D9%84%D8%AF-%D8%B1%D8%AD%D9%84%DB%8C-1404-%D8%B4%D8%B1%DA%A9%D8%AA-%DA%86%D8%A7%D9%BE-%D9%88-%D9%86%D8%B4%D8%B1-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C/
  5. کتاب مقرارت صادرات و واردات 1404, سازمان توسعه تجارت ایران, چاپ و نشر بازرگانی – ترب, accessed on February 5, 2026, https://torob.com/p/b358e14b-018d-4459-ab96-f974a13e33d4/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-1404-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86-%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B9%D9%87-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%86%D8%A7%D9%BE-%D9%88-%D9%86%D8%B4%D8%B1-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%86%DB%8C/
  6. ردیف کد تعرفه عنوان حقوق ورودی وضعیت تعرفه گروه کاﻻیی مندرج در سامانه, accessed on February 5, 2026, https://ticaret.gov.tr/data/5ee20f8213b876e308cc14f3/2.%20Kategori%20listesi%201399.pdf
  7. کد تعرفه (HS Code) 2601 – سنگ آهن و کنسانتره‌های آن، از جمله پیریت آهن تفته شده (خاکستر پیریت)., accessed on February 5, 2026, https://hi-export.ir/tariff/2601
  8. ماشین حساب هزینه های گمرکی – آیکسپورت : مرجع صادرات و واردات, accessed on February 5, 2026, https://ixport.ir/customs-fees-calculator/
  9. کاهش حقوق گمرکی و مالیات بر ارزش افزوده در سال ۱۴۰۴, accessed on February 5, 2026, https://pishro-tejarat-co.com/blog/post/fa/499/
  10. جستجوی آنلاین تعرفه گمرکی 1404 – HS-Code و سود بازرگانی – شرکت دیده بان ترخیص, accessed on February 5, 2026, https://importdtc.com/tariffs/
  11. هزینه های ترخیص کالا+نحوه محاسبه هزینه‌های گمرکی – شرکت بازرگانی راهکار تجارت پایا, accessed on February 5, 2026, https://rahkartejarat.com/customs-fees/
  12. نرخ ارز محاسباتی گمرک از ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان به ۶۸ هزار و ۷۰۰ تومان افزایش یافت – زومیت, accessed on February 5, 2026, https://www.zoomit.ir/tech-iran/437933-customs-exchange-rate-for-imported-basic-goods/
  13. نرخ ارز در بودجه ۱۴۰۴ چقدر است؟ – اقتصاد آنلاین, accessed on February 5, 2026, https://www.eghtesadonline.com/fa/news/2015214/%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D9%88%D8%AF%D8%AC%D9%87-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
  14. نحوه محاسبه هزینه ترخیص کالا از گمرک در سال ۱۴۰۴ + فرمول و مثال عملی, accessed on February 5, 2026, https://ntsteam.com/how-to-calculate-customs-clearance-costs/
  15. حقوق گمرکی همه ماشین‌آلات و تجهیزات به ۲ درصد کاهش یافت – ایرنا, accessed on February 5, 2026, https://www.irna.ir/news/85635926/%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A2%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%88-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%DB%B2-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF-%DA%A9%D8%A7%D9%87%D8%B4-%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA
  16. هزینه‌ های ترخیص از گمرک در سال 1404 – بازرگانی آریانا جم, accessed on February 5, 2026, https://arianajam.com/%D9%87%D8%B2%DB%8C%D9%86%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9/
  17. مالیات بر ارزش افزوده 1404 + لیست کامل مشاغل مشمول و معاف – وبلاگ فینتو, accessed on February 5, 2026, https://blog.finto.ir/11220/vat/
  18. مالیات برارزش افزوده در سال ۱۴۰۴ چقدر است؟ – دنیای اقتصاد, accessed on February 5, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4115638-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%84-%DA%86%D9%82%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
  19. نحوه محاسبه ارزش افزوده در سال 1404 | پرشین حساب, accessed on February 5, 2026, https://persianhesab.com/%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D9%87-%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D9%88%D8%AF%D9%87/
  20. مالیات بر واردات چیست | نرخ + 7 نوع کالاهای معاف و, accessed on February 5, 2026, https://shomaran.com/articles/%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%B1-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/
  21. تسهیل ترخیص کالای اساسی و تجهیزات تولید – دنیای اقتصاد, accessed on February 5, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-4/4247572-%D8%AA%D8%B3%D9%87%DB%8C%D9%84-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D8%AA%D8%AC%D9%87%DB%8C%D8%B2%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D9%88%D9%84%DB%8C%D8%AF
  22. تعیین نرخ ارز حقوق گمرکی کالاها برای ۱۴۰۴ – دنیای اقتصاد, accessed on February 5, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%86-62/4129387-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C
  23. ١۴٠۴/٨٣٠۴٩ ﺷﻤﺎﺭﻩ: ١۴٠۴/٠١/٢٧ ﺗﺎﺭﯾﺦ: ﻧﺪﺍﺭﺩ ﭘﯿﻮﺳﺖ:, accessed on February 5, 2026, https://img9.irna.ir/d/r2/2025/04/16/0/171801100.pdf?ts=1744803292876
  24. افزایش نرخ ارز گمرکی به ۲۸ هزار تومان – Asriran, accessed on February 5, 2026, https://www.asriran.com/fa/news/1126562/%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%DB%B2%DB%B8-%D9%87%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%AA%D9%88%D9%85%D8%A7%D9%86
  25. قوانین جدید گمرکی صادرات آهن در سال 1404؛ چه تغییراتی در راه است؟, accessed on February 5, 2026, https://ahan-123.com/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%A2%D9%87%D9%86/
  26. واردات ماشین آلات معدنی | ضوابط و شرایط | بازرگانی لیان تجارت امواج, accessed on February 5, 2026, https://liantejarat.com/%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%A7%D8%B4%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C/
  27. مهمترین هزینه‌ های گمرکی 1404 + جدول کامل هزینه‌ها | بازرگانی حمل و نقل عباسی, accessed on February 5, 2026, https://tradingabbasi.com/customs-fees/
  28. جدول هزینه های حمل دریایی کالاهای کانتینری در سال 1404, accessed on February 5, 2026, https://www.torangdarya.com/%D8%A8%D9%84%D8%A7%DA%AF/%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B3%D8%A8%D9%87-%D9%87%D8%B2%DB%8C%D9%86%D9%87-%D9%86%D8%B1%D8%AE-%DA%A9%D8%B1%D8%A7%DB%8C%D9%87-%D8%AD%D9%85%D9%84-%D9%88-%D9%86%D9%82%D9%84-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%DB%8C%DB%8C
  29. قفل دولتی بر صادرات معدنی‌ – دنیای اقتصاد, accessed on February 5, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA-4/4238900-%D9%82%D9%81%D9%84-%D8%AF%D9%88%D9%84%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%B1-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C
  30. ضوابط صادرات در سال ۱۴۰۴ بر اساس قانون برنامه هفتم پیشرفت – جامعه خبری تحلیلی الف, accessed on February 5, 2026, https://www.alef.ir/news/4031229036.html
  31. فهرست مواد معدنی، محصولات نفتی، گازی و پتروشیمی به صورت خام و نیمه خام که درآمد حاصل از صادرات آنها در تمام نقاط کشور مشمول مالیات هستند، موضوع بند (ث) تبصره (6) ماده واحده قانون بودجه سال 1400 کل کشور – راوی حساب, accessed on February 5, 2026, https://www.ravihesab.com/59156-117518
  32. فهرست مواد خام و نیمه خام معدنی، محصولات نفتی، گازی و پتروشیمی مشمول مالیات صادراتی تصویب شد – سایت انجمن ملی صنایع پلیمر ایران, accessed on February 5, 2026, https://inpia.ir/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D9%86%DB%8C%D9%85%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C%D8%8C-%D9%85%D8%AD%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%A7/
  33. نرخ عوارض صادراتی مواد خام و نیمه‌خام در سال ۱۴۰۳ مشخص شد/ عوارض صادراتی محصولات زنجیره فولاد چند درصد است؟ – پترومتالز, accessed on February 5, 2026, https://enfnews.ir/17119/%D9%86%D8%B1%D8%AE-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D9%86%DB%8C%D9%85%D9%87%D8%AE%D8%A7%D9%85/
  34. تعرفه‌‌های جدید صادرات محصولات خام و نیمه خام معدنی اعلام شد – اتاق ایران آنلاین, accessed on February 5, 2026, https://otaghiranonline.ir/news/1291/%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%85%D8%AD%D8%B5%D9%88%D9%84%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D9%88-%D9%86%DB%8C%D9%85%D9%87-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%85-%D8%B4%D8%AF
  35. امسال حتی یک ریال عوارض از صادرات مواد خام و نیم خام دریافت نشد – خبرگزاری تسنیم, accessed on February 5, 2026, https://khabarfarsi.com/u/233270197
  36. مراحل ترخیص کالا از گمرک در ۸ گام! قوانین جدید + هزینه‌ها و مدارک – زومین بازار, accessed on February 5, 2026, https://zoominbazar.com/customs-clearance-steps/
  37. ترخیص کالا چیست؟ مراحل ترخیص کالا به صورت گام به گام – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 5, 2026, https://gtg.ir/clereance-of-goods/
  38. ترخیص مواد اولیه از گمرک – شرکت بازرگانی صادق, accessed on February 5, 2026, https://sadeg.ir/services/customs-clearance/clearance-of-raw-materials-from-customs/
  39. مجوزهای معدنی به درگاه ملی مجوزهای کشور متصل شد – ایسنا – خبر فارسی, accessed on February 5, 2026, https://khabarfarsi.com/ua/219482831
  40. مجوزهای معدنی به درگاه ملی مجوزهای کشور متصل شدند – خبرگزاری موج, accessed on February 5, 2026, https://www.mojnews.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/638448-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86%DB%8C-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%B4%D9%88%D8%B1-%D9%85%D8%AA%D8%B5%D9%84-%D8%B4%D8%AF%D9%86%D8%AF
  41. همه مجوزهای فعالیت در بخش معدن به درگاه ملی مجوزها متصل شد – ایرنا, accessed on February 5, 2026, https://www.irna.ir/news/85886541/%D9%87%D9%85%D9%87-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%81%D8%B9%D8%A7%D9%84%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%B1-%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D9%85%D8%B9%D8%AF%D9%86-%D8%A8%D9%87-%D8%AF%D8%B1%DA%AF%D8%A7%D9%87-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D9%88%D8%B2%D9%87%D8%A7-%D9%85%D8%AA%D8%B5%D9%84-%D8%B4%D8%AF
  42. ترخیص کالا از گمرک به تفکیک مراحل – بازرگانی آریانا جم, accessed on February 5, 2026, https://arianajam.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A7%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%D9%81%DA%A9%DB%8C%DA%A9-%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84/
  43. مجوز های لازم برای صادرات و واردات کالا به ایران در سال 1404 – بازرگانی جولایی, accessed on February 5, 2026, https://joolaei.com/import-license-to-iran/
  44. تصویب نرخ جدید عوارض صادراتی زنجیره فولاد در کمیسیون اقتصادی دولت + جزئیات – چیلان, accessed on February 5, 2026, https://chilanonline.com/2024/02/06/58641/
  45. دو راهکار حل مشکلات تامین سوخت واحدهای معدنی – سایت خبری اتاق بازرگانی, accessed on February 5, 2026, https://news.mccima.com/1650/
  46. دریافت عوارض صادراتی بدون تعیین فهرست مواد خام، غیرقانونی است – ایلنا, accessed on February 5, 2026, https://www.ilna.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF%DB%8C-4/1712446-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C-%D8%A8%D8%AF%D9%88%D9%86-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AF-%D8%AE%D8%A7%D9%85-%D8%BA%DB%8C%D8%B1%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%88%D9%86%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%AA
  47. جزئیات مهم بخشنامه افزایش عوارض صادراتی – پایگاه خبری روند بازار, accessed on February 5, 2026, https://ravandbazar.ir/%D8%A8%D8%AE%D8%B4%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D9%81%D8%B2%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D8%B9%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%B6-%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%D8%A7%D8%AA%DB%8C/113476/