واردات کالا با رمزارز ۱۴۰۵

واردات کالا با رمزارز ۱۴۰۵؛ مراحل، قوانین و دریافت مجوزها

استفاده از رمزارزها به عنوان ابزاری نوین و تحول‌آفرین در حوزه تجارت بین‌المللی، اکنون به یکی از استراتژیک‌ترین راهکارهای بازرگانان ایرانی برای عبور از محدودیت‌های ناشی از تحریم‌های مالی و بن‌بست‌های بانکی تبدیل شده است. با تصویب آیین‌نامه‌های جدید، مسیر قانونی بهره‌گیری از دارایی‌های دیجیتال استخراج‌شده در داخل کشور برای تأمین ارز واردات، وضوح بیشتری یافته و به یک رویه عملیاتی در سامانه‌های حاکمیتی مبدل گشته است.

این فرآیند که ترکیبی از دانش بازرگانی خارجی، تسلط بر قوانین ارزی بانک مرکزی و مهارت کار با سامانه‌هایی نظیر سامانه جامع تجارت و نیما است، فرصتی بی‌نظیر برای تسریع در تأمین مواد اولیه و کالاهای سرمایه‌ای فراهم می‌آورد. در این گزارش تحلیلی و آموزشی، تمامی مراحل مسیر پرپیچ‌وخم «واردات کالا با رمزارز ۱۴۰۵»، از نخستین گام‌های اداری تا مرحله نهایی ترخیص کالا از گمرک، به شکلی تخصصی و کاربردی تشریح شده است تا فعالان اقتصادی بتوانند با کمترین ریسک و بالاترین بهره‌وری، از این پتانسیل دیجیتال در راستای توسعه کسب‌وکار خود بهره‌برداری کنند.1

مبانی قانونی و فلسفه پیدایش واردات با رمزارز در اقتصاد ایران

درک چرایی و چگونگی ورود رمزارزها به چرخه رسمی تجارت خارجی ایران نیازمند تحلیل دقیق سیاست‌های ارزی دولت در نیمه دوم دهه نود است. از سال ۱۳۹۷ و با تشدید فشارهای بین‌المللی بر شبکه بانکی، نیاز به روش‌های جایگزین برای انتقال وجه و رفع تعهدات ارزی به شدت احساس شد. نخستین جرقه‌های قانونی در سال ۱۳۹۸ با به رسمیت شناختن صنعت استخراج رمزارز به عنوان یک فعالیت صنعتی زده شد.2 اما نقطه عطف واقعی، تصویب آیین‌نامه اجرایی استخراج رمزدارایی‌ها در شهریور ۱۴۰۱ توسط هیئت وزیران بود که طی آن، استفاده از رمزارزهای استخراج‌شده در مراکز دارای مجوز، برای تأمین ارز واردات به طور رسمی مجاز شمرده شد.3

بر اساس این چارچوب قانونی، رمزارزهایی که منشأ آن‌ها استخراج داخلی (Hand 1) است، می‌توانند به عنوان یک دارایی معتبر برای رفع تعهد ارزی صادرکنندگان و یا تأمین ارز واردکنندگان مورد استفاده قرار گیرند.5 تبصره ۲ ماده ۷ این آیین‌نامه، وزارت صنعت، معدن و تجارت را مکلف کرده است تا با همکاری بانک مرکزی، زیرساخت‌های فنی لازم را در سامانه جامع تجارت فراهم کند تا این دارایی‌ها به صورت سیستماتیک در چرخه واردات قرار گیرند.5

این رویکرد نه تنها به مدیریت منابع انرژی کمک می‌کند، بلکه باعث می‌شود ارز حاصل از فعالیت‌های دیجیتال، به جای خروج از کشور، صرف تأمین کالاهای ضروری و ماشین‌آلات خط تولید گردد.5 در سال ۱۴۰۴، این قوانین با تمرکز بر شفافیت بیشتر منشأ ارز و نظارت بر سکوهای تبادل، وارد فاز اجرایی دقیق‌تری شده است.7

نقش نهادهای حاکمیتی و سامانه‌های متمرکز در مدیریت واردات کریپتویی

فرآیند واردات با رمزارز یک عملیات چندوجهی است که هماهنگی دقیق بین چندین وزارتخانه و نهاد نظارتی را می‌طلبد. در راس این هرم، وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) قرار دارد که از طریق سامانه جامع تجارت (NTSW)، مسئولیت ثبت سفارش کالا و احراز صلاحیت بازرگانان را بر عهده دارد.8 تمامی تجهیزات استخراج رمزارز (ماینرها) باید در این سامانه ثبت شده و دارای شناسه کالا و کد رهگیری باشند تا محصول تولیدی آن‌ها از سوی دولت به رسمیت شناخته شود.10 در واقع، بدون داشتن “برگ سبز ماینر” و ثبت دقیق مشخصات فنی دستگاه‌ها در سامانه بهین‌یاب، امکان استفاده از رمزارز حاصله برای واردات وجود نخواهد داشت.12

بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران به عنوان دیدبان ارزی کشور، وظیفه تایید نهایی منشأ ارز و صدور مجوزهای تخصیص را بر عهده دارد.7 این بانک با راه‌اندازی پورتال ارزی و نظارت بر کد ساتا (سامانه ارز و تأمین اعتبار)، اطمینان حاصل می‌کند که میزان کالای وارد شده با میزان ارز (رمزارز) تخصیص یافته انطباق کامل دارد.15 از سوی دیگر، وزارتخانه‌های نیرو و نفت وظیفه نظارت بر مصرف انرژی مراکز استخراج را بر عهده دارند و تاییدیه بازگشت ارز از طریق واردات، شرط لازم برای بهره‌مندی این مراکز از تعرفه‌های مخفف انرژی است.5 این زنجیره نظارتی، اگرچه پیچیده به نظر می‌رسد، اما امنیت حقوقی بازرگان را در قبال اتهاماتی نظیر قاچاق ارز یا پولشویی تضمین می‌کند.18

پیش‌نیازهای زیرساختی و اداری برای شروع فعالیت بازرگانی با رمزارز

پیش از ورود به مراحل عملیاتی در سامانه‌ها، هر بازرگان باید زیرساخت‌های حقوقی و فنی لازم را فراهم آورد. نخستین و حیاتی‌ترین گام، اخذ کارت بازرگانی معتبر است. کارت بازرگانی به عنوان شناسنامه فعالیت اقتصادی در حوزه تجارت خارجی، امکان تعریف نقش در سامانه جامع تجارت را فراهم می‌کند.20 متقاضی باید با مراجعه به سامانه اتاق بازرگانی، مراحل ثبت‌نام و تایید صلاحیت را طی نماید. گام بعدی، دریافت گواهی امضای الکترونیکی یا همان “توکن” است. این سخت‌افزار کوچک که حاوی کلیدهای رمزنگاری‌شده است، برای امضای دیجیتال تمامی اسناد و تعهدنامه‌ها در سامانه‌های حاکمیتی الزامی است و بدون آن امکان ارسال درخواست ثبت سفارش وجود ندارد.22

ثبت‌نام در سامانه جامع تجارت ایران به نشانی NTSW.ir، دروازه ورود به دنیای جدید تجارت دیجیتال است. بازرگان باید با استفاده از کد ملی و شماره تلفنی که به نام خودش ثبت شده، حساب کاربری ایجاد کرده و فرآیند احراز هویت را تکمیل نماید.23 در این مرحله، سیستم با استعلام آنلاین از سازمان ثبت احوال و ثبت شرکت‌ها، اطلاعات هویتی و مدیریتی را تطبیق می‌دهد.23 پس از احراز هویت، بازرگان باید در بخش مدیریت صلاحیت‌ها، نقش خود را به عنوان “بازرگان حقیقی” یا “حقوقی” فعال نماید. تنها پس از تایید این نقش است که منوهای مربوط به عملیات تجارت خارجی، ثبت سفارش و مدیریت ارزی در پرتال کاربری ظاهر می‌شوند.9

واردات کالا با رمزارز ۱۴۰۵

فاز اول: فرآیند گام‌به‌گام ثبت سفارش کالا در سامانه جامع تجارت

عملیات واردات با مرحله ثبت سفارش کالا آغاز می‌شود. بازرگان پس از انجام مذاکرات با فروشنده خارجی، باید پروفرما یا همان پیش‌فاکتور را دریافت نماید. پروفرما باید حاوی اطلاعات دقیقی نظیر نام و آدرس فروشنده، مشخصات فنی کالا، قیمت واحد، قیمت کل، شرایط حمل (Incoterms) و نوع ارز باشد.22 برای شروع، در سامانه جامع تجارت از منوی “عملیات تجارت خارجی” گزینه “مدیریت پرونده ثبت سفارش” و سپس “پرونده جدید” انتخاب می‌شود.8 در این بخش، اطلاعات اصلی پرونده شامل شماره و تاریخ پروفرما، کشور ذی‌نفع و مدت اعتبار درج می‌گردد. یکی از نکات مهم در این مرحله، اخذ “شناسه فروشنده خارجی” از سامانه فیدا است که معمولاً ۲۴ تا ۴۸ ساعت زمان می‌برد.22

در مرحله تکمیل اطلاعات کالا، واردکننده باید شماره تعرفه گمرکی (HS Code) هشت رقمی کالا را با دقت وارد کند. انتخاب اشتباه تعرفه می‌تواند در مراحل ترخیص منجر به جریمه‌های سنگین یا توقف کالا در گمرک شود.25 پس از وارد کردن تعرفه، فیلدهایی نظیر شناسه کالا، مقدار، وزن خالص و ناخالص ظاهر می‌شوند که باید مطابق با پروفرما تکمیل گردند.22

در بخش اطلاعات مالی، بازرگان باید نوع عملیات ارزی را مشخص کند. برای واردات با رمزارز، معمولاً از گزینه‌هایی نظیر “ارز اشخاص” یا “واردات در مقابل صادرات” (بسته به نوع رمزارز و منشأ آن) استفاده می‌شود.25 پس از ثبت نهایی، پرونده جهت کارشناسی به سازمان‌های مجوزدهنده ارجاع می‌شود و در صورت تایید، یک کد هشت رقمی ثبت سفارش صادر می‌گردد که مبنای تمامی مراحل بعدی است.25

فاز دوم: مدیریت عملیات ارزی و تعامل با مراکز استخراج رمزارز

پس از دریافت کد هشت رقمی ثبت سفارش، نوبت به مرحله حساس “تخصیص ارز” می‌رسد. در این مرحله، بازرگان باید ثابت کند که رمزارز مورد نیاز برای خرید کالا را در اختیار دارد یا قصد دارد آن را از یک مرکز استخراج مجاز تهیه کند.14 در سامانه جامع تجارت، بازرگان به بخش “عملیات ارزی” و زیرمنوی “مدیریت عملیات ارزی بانکی” رفته و گزینه “درخواست تخصیص ارز” را انتخاب می‌کند.24

در این فرم، اطلاعاتی نظیر مبلغ ارزی، نوع ارز (که معمولاً معادل‌سازی شده با ارزهای فیات نظیر یورو یا دلار است) و محل تأمین ارز درج می‌شود.24 انتخاب صحیح محل تأمین ارز در این مرحله بسیار حیاتی است تا سیستم بتواند ارتباط بین پرونده وارداتی و رمزارزهای استخراجی را برقرار کند.31

برای بازرگانانی که خود تولیدکننده رمزارز نیستند، سامانه جامع تجارت زیرساخت “واگذاری ارز حاصل از صادرات” را فراهم کرده است. صادرکنندگان رمزارز (ماینرهایی که محصول خود را صادر کرده یا قصد فروش داخلی آن برای واردات را دارند) می‌توانند دارایی خود را در قالب “آگهی واگذاری” در سامانه ثبت کنند.32

واردکننده با مراجعه به تابلوی آگهی‌ها، پس از بررسی نرخ‌های پیشنهادی و توافق با ماینر، درخواست واگذاری را ثبت می‌کند.32 این فرآیند که به صورت کاملاً سیستماتیک انجام می‌شود، منجر به انتقال مالکیت ارز در سامانه‌های بانک مرکزی شده و تعهد ارزی ماینر را رفع و نیاز ارزی واردکننده را تأمین می‌کند.33 پس از تایید نهایی توسط بانک عامل و بانک مرکزی، وضعیت درخواست به “تاییدیه بانک مرکزی” تغییر می‌یابد.14

فاز سوم: ترخیص کالا، تعیین منشأ ارز و دریافت کد رهگیری ساتا

با نهایی شدن تخصیص ارز و حمل کالا به سمت مرزهای کشور، واردکننده باید اسناد حمل (بارنامه) را دریافت کرده و مرحله “تعیین منشأ ارز” را طی کند. این مرحله در واقع پل ارتباطی بین دنیای ارزهای دیجیتال و سیستم گمرکی است.15 در سامانه جامع تجارت، از منوی “عملیات ارزی” گزینه “تعیین منشأ ارز” انتخاب شده و با وارد کردن شماره ثبت سفارش، فرآیند آغاز می‌گردد.15 بازرگان باید اطلاعات دقیق محموله نظیر وزن، تعداد و مشخصات بارنامه را درج کرده و مستندات مربوط به حواله رمزارزی را (در صورت نیاز بانک عامل) بارگذاری نماید.26 در این بخش، دقت در تکمیل فایل اکسل نمونه و رعایت فرمت‌های عددی برای جلوگیری از خطاهای سیستمی الزامی است.26

پس از ثبت اطلاعات منشأ ارز، درخواست به بانک عامل ارسال می‌شود. بانک با بررسی انطباق اسناد حمل با ارز تخصیص یافته، تاییدیه خود را صادر می‌کند و در نهایت، بانک مرکزی “کد ساتا” (کد ۱۴ رقمی) را صادر می‌نماید.28 کد ساتا در واقع “مجوز اظهار گمرکی” کالا است و نشان‌دهنده تایید مشروعیت ارز مورد استفاده توسط حاکمیت است.28 بدون این کد، امکان تنظیم اظهارنامه در سامانه EPL گمرک و ترخیص کالا وجود نخواهد داشت.15 با صدور کد ساتا، کالا از وضعیت “در انتظار منشأ ارز” خارج شده و آماده طی کردن تشریفات گمرکی، ارزیابی حضوری و در نهایت خروج از درب خروج گمرک می‌گردد.14

طبقه‌بندی کالاهای مجاز و ممنوعه ارزی در نظام بازرگانی ایران

دولت برای مدیریت منابع ارزی و حمایت از تولید داخلی، کالاها را به گروه‌های مختلفی تقسیم کرده است که نوع تأمین ارز هر گروه متفاوت است. کالاهای گروه ۱ شامل اقلام اساسی نظیر گندم، برنج، روغن و دارو هستند که ارز آن‌ها با نرخ ترجیحی (۲۸۵۰۰ تومانی در سال ۱۴۰۳) تأمین می‌شود و استفاده از رمزارز برای آن‌ها به دلیل هزینه‌های بالاتر معمول نیست.40

در مقابل، کالاهای گروه ۲ و ۳ که شامل مواد اولیه صنعتی، ماشین‌آلات تولیدی، قطعات یدکی و تجهیزات فناوری هستند، اصلی‌ترین کاندیداها برای واردات با رمزارز محسوب می‌شوند.42 بازرگانان باید از طریق سامانه “مقررات تجاری” بررسی کنند که آیا کد تعرفه کالای آن‌ها در لیست مجاز برای “تأمین ارز از محل رمزارز” قرار دارد یا خیر.31

از سوی دیگر، کالاهای گروه ۴ که به عنوان کالاهای لوکس یا دارای مشابه داخلی شناخته می‌شوند (نظیر برخی لوازم خانگی، پوشاک و محصولات آرایشی غیرضروری)، در لیست ممنوعیت دائم یا موقت واردات قرار دارند.44 همچنین، واردات هرگونه کالای مغایر با شئونات مذهبی، سلاح، مهمات و تجهیزات جاسوسی بدون مجوزهای خاص امنیتی به طور کامل ممنوع است.40 در سال ۱۴۰۴، تمرکز ویژه‌ای بر واردات کالاهای تکنولوژیک، تجهیزات پزشکی حساس و قطعات خودروهای برقی صورت گرفته و دولت تسهیلات ویژه‌ای را در سامانه‌ها برای تأمین ارز این کالاها از طریق رمزارزهای داخلی پیش‌بینی کرده است.3

چالش‌های عملیاتی، مدیریت ریسک و نکات امنیتی در تراکنش‌های کریپتویی

علیرغم مزایای فراوان، واردات با رمزارز خالی از ریسک نیست و نیازمند رویکردی هوشمندانه به مدیریت دارایی است. یکی از بزرگترین چالش‌ها، نوسانات شدید قیمت (Volatility) در بازار رمزارزهاست. بین زمان ثبت سفارش، زمان خرید رمزارز و زمان نهایی تایید منشأ ارز، ممکن است ارزش دارایی دیجیتال تغییرات وسیعی داشته باشد که این موضوع می‌تواند حاشیه سود بازرگان را به خطر بیندازد.19 برای مقابله با این ریسک، بسیاری از بازرگانان از استیبل‌کوین‌هایی نظیر تتر (USDT) استفاده می‌کنند که ارزش آن‌ها وابسته به دلار است؛ هرچند بانک مرکزی سقف‌های محدودی را برای نگهداری تتر توسط افراد وضع کرده است (نظیر سقف ۵۰۰۰ دلاری در برخی مقاطع سال ۱۴۰۴).46

امنیت سایبری و حفاظت از کلیدهای خصوصی (Private Keys) نیز اهمیت حیاتی دارد. اشتباه در ارسال رمزارز به آدرس کیف پول نادرست یا استفاده از پلتفرم‌های تبادل غیرمعتبر می‌تواند منجر به نابودی دائمی سرمایه شود.45 بازرگانان باید تنها با صرافی‌هایی همکاری کنند که دارای حساب‌های بانکی تاییدشده توسط بانک مرکزی هستند و قوانین مبارزه با پولشویی (AML) و شناسایی مشتری (KYC) را به دقت رعایت می‌کنند.7 همچنین، در تعامل با ماینرها، اطمینان از داشتن “برگ سبز ماینر” و قانونی بودن فعالیت آن‌ها ضروری است تا در مراحل بعدی تایید منشأ ارز در بانک مرکزی، پرونده با مانع مواجه نشود.10

نتیجه‌گیری و افق‌های پیش رو در تجارت دیجیتال ایران

واردات کالا با رمزارز در ایران از یک راهکار زیرزمینی و غیررسمی به یک فرآیند قانونی، نظام‌مند و دارای ساختار اداری در سامانه‌های حاکمیتی تبدیل شده است. این مسیر که از سامانه جامع تجارت آغاز و به درب خروج گمرک منتهی می‌شود، نه تنها تحریم‌های مالی را بی‌اثر می‌کند، بلکه سرعت و شفافیت را به چرخه تأمین کالاهای اساسی و صنعتی کشور باز می‌گرداند.2 در سال ۱۴۰۴، با بلوغ زیرساخت‌هایی نظیر “رمزریال” و تقویت تابلوهای واگذاری ارزی، انتظار می‌رود که سهم رمزارزها در تجارت خارجی ایران جهش قابل توجهی داشته باشد و بوروکراسی‌های فعلی به نفع بازرگانان تعدیل گردد.2

برای موفقیت در این عرصه، بازرگانان باید دانش خود را در زمینه‌های فنی بلاک‌چین و قوانین جاری تجارت خارجی به طور مداوم به‌روزرسانی کنند. اکنون زمان آن است که شرکت‌های بازرگانی با اتخاذ رویکردی پیشرو، بخش ارز دیجیتال خود را فعال کرده و از این ابزار قدرتمند برای دور زدن محدودیت‌های بین‌المللی استفاده کنند.45 آینده تجارت ایران در گرو پیوند با فناوری‌های نوین است و کسانی که امروز این مسیر را بیاموزند، رهبران اقتصادی فردای کشور خواهند بود. تاییدیه بانک مرکزی و کد ساتا، دیگر یک مانع نیستند، بلکه مهرهای تایید بر هوشمندی بازرگانی هستند که از مرزهای سنتی عبور کرده است.28

واردات کالا با رمزارز ۱۴۰۵

منابع

  1. ثبت واردات با رمز ارزها – سامانه واردات با ارز دیجیتال – شرایط – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 23, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/3793/%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D8%A7-%D8%B1%D9%85%D8%B2-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D9%87%D8%A7.html
  2. مجوز واردات کالا با ارز دیجیتال به زودی توسط بانک مرکزی صادر می‌شود – بیت ۲۴, accessed on February 23, 2026, https://bit24.cash/blog/import-goods-cryptocurrency-iran/
  3. صفر تا صد شرایط و مراحل واردات خودروی خارجی – مجله بیمه, accessed on February 23, 2026, https://bimeh.com/mag/car-importation/
  4. آیین‌نامه استخراج رمزدارایی‌ها – پایگاه خبری اختبار, accessed on February 23, 2026, https://www.ekhtebar.ir/%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%B1%D9%85%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%DB%8C%DB%8C%D9%87%D8%A7/
  5. آیین نامه استخراج رمز دارایی ها با اصلاحات و الحاقات بعدی, accessed on February 23, 2026, https://qavanin.ir/Law/TreeText/?IDS=158271232068120794
  6. [1401/08/22][151455/ت59368هـ][ایین نامه] آیین نامه استخراج رمز دارایی ها – وکیل مالیاتی, accessed on February 23, 2026, https://vakilmaliyati.com/tax/1401-08-22151455-%D8%AA59368%D9%87%D9%80%D8%A7%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A2%D9%8A%D9%8A%D9%86-%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%B1/
  7. تمامی سکوهای رمزپول باید حساب بانکی مورد تایید بانک مرکزی داشته باشند – دنیای اقتصاد, accessed on February 23, 2026, https://donya-e-eqtesad.com/%D8%A8%D8%AE%D8%B4-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D9%BE%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-116/4141885-%D8%AA%D9%85%D8%A7%D9%85%DB%8C-%D8%B3%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%B1%D9%85%D8%B2%D9%BE%D9%88%D9%84-%D8%A8%D8%A7%DB%8C%D8%AF-%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D8%A8-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9%DB%8C-%D9%85%D9%88%D8%B1%D8%AF-%D8%AA%D8%A7%DB%8C%DB%8C%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%AF%D8%A7%D8%B4%D8%AA%D9%87-%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D9%86%D8%AF
  8. آموزش قدم به قدم نحوه ثبت سفارش کالا در سامانه جامع تجارت ایران | هانزا, accessed on February 23, 2026, https://www.hansanav.com/articles/detail/product-registration-training/
  9. سامانه جامع تجارت + 5 مرحله برای ثبت فاکتور در سامانه تجارت – نرم افزار حسابداری فرداد, accessed on February 23, 2026, https://www.fardadgroup.com/blog/%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA/
  10. الزام وزارت صمت برای ماینرها / طرح فوری ثبت دستگاه‌های استخراج رمزارز در سامانه جامع تجارت, accessed on February 23, 2026, https://ramzarzmedia.com/2023/06/03/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%D8%B1%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B2/
  11. ثبت ماینرها در سامانه جامع تجارت الزامی شد – پژوهش‌نامه بلاک‌چین, accessed on February 23, 2026, https://www.bcamag.com/%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D9%85%D8%A7%DB%8C%D9%86%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA/
  12. آموزش ثبت ماینر در سامانه جامع تجارت, accessed on February 23, 2026, https://farmanminer.com/amozesh/
  13. آغاز رسمی فرایند خوداظهاری دستگاه‌های استخراج رمزارز – اطلاع رسانی دولت, accessed on February 23, 2026, https://dolat.ir/detail/354481
  14. تخصیص ارز واردات ( مراحل + شرایط + نحوه تخصیص ارز ) – ترخیص سنتر, accessed on February 23, 2026, https://tarkhiscenter.com/blog/allocation-of-import-currency/
  15. کد ساتا چیست؟ | دریافت کد ساتا برای کالاهای وارداتی | استعلام کد ساتا – شرکت بازرگانی ایمن تجارت کارآمد, accessed on February 23, 2026, https://irclearance.com/blog/amoozesh-taeen-mansha-arz/
  16. کد ساتا و منشا ارزی در واردات کالا – هلدینگ بازرگانی و ترخیص کاری دیده بان تجارت, accessed on February 23, 2026, https://didehbantejarat.com/sata-code-and-origin-of-currency-in-importing-goods/
  17. استخراج کنندگان مجاز رمزارز از چه طریقی می‌توانند از برق استفاده کنند؟ – ایرنا – IRNA, accessed on February 23, 2026, https://www.irna.ir/news/85717721/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AE%D8%B1%D8%A7%D8%AC-%DA%A9%D9%86%D9%86%D8%AF%DA%AF%D8%A7%D9%86-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%B1%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%A7%D8%B2-%DA%86%D9%87-%D8%B7%D8%B1%DB%8C%D9%82%DB%8C-%D9%85%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%86%D8%AF-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%B1%D9%82-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D9%81%D8%A7%D8%AF%D9%87
  18. قوانین رمزارزها؛ باید‌ها و نباید‌های حقوقی | صفحه اصلی – مرکز اطلاعات مالی, accessed on February 23, 2026, https://www.fiu.gov.ir/mizancrypto
  19. قوانین خرید و فروش ارز دیجیتال در ایران – خبرگزاری میزان, accessed on February 23, 2026, https://www.mizanonline.ir/fa/news/4745082/%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C%D9%86-%D8%AE%D8%B1%DB%8C%D8%AF-%D9%88-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B4-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AF%DB%8C%D8%AC%DB%8C%D8%AA%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86
  20. درخواست تخصیص ارز – سامانه ثبت – تمدید و پیگیری – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 23, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/5392/%D8%AF%D8%B1%D8%AE%D9%88%D8%A7%D8%B3%D8%AA-%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5-%D8%A7%D8%B1%D8%B2.html
  21. ثبت سفارش سامانه جامع تجارت؛ راهنمای کامل ۱۴۰۴ – شرکت حسابداری محاسبان تلاشگر خبره, accessed on February 23, 2026, https://mohasebankhebreh.com/3951/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA.html
  22. آموزش گام به گام ثبت سفارش کالا در سامانه – شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 23, 2026, https://gtg.ir/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%A7%D8%AE%D8%B0-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4/
  23. راهنمای تصویری کار با سامانه جامع تجارت – پرشین حساب, accessed on February 23, 2026, https://persianhesab.com/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%AA%D8%B5%D9%88%DB%8C%D8%B1%DB%8C-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%D8%AA/
  24. مراحل دریافت ارز گمرکی | تخصیص ارز فوری | شرکت بازرگانی و واردات | آریانا جم, accessed on February 23, 2026, https://arianajam.com/%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%AD%D9%84-%D8%AF%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D9%81%D8%AA-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%AF%D9%85%D8%B1%DA%A9%DB%8C/
  25. راهنمای گام به گام و آموزش نحوه ثبت سفارش واردات در سامانه جامع تجارت ایران, accessed on February 23, 2026, https://importdtc.com/%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D8%B2-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9/
  26. تعیین منشأ ارز و رفع خطاهای رایج | سپاهان همراه – بازرگانی سپاهان همراه, accessed on February 23, 2026, https://sepahanhamrah.com/%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D9%85%D9%86%D8%B4%D8%A3-%D8%A7%D8%B1%D8%B2/
  27. روش های تـــامین ارز وارداتــی – بازرگانی خارجی, accessed on February 23, 2026, https://virgool.io/SepahanHamrah/%D8%AA%D9%80%D9%80%D9%80%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%D9%80%D9%80%DB%8C-p4vfn0xcmmtn
  28. کد بانک مرکزی برای ترخیص کالا – شرکت بازرگانی وانیکس, accessed on February 23, 2026, https://1xcompany.com/%DA%A9%D8%AF-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B1%D8%AE%DB%8C%D8%B5-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7/
  29. تفاوت تخصیص ارز با تامین ارز چیست؟ – پست سریع بین المللی تی ان تی TNT, accessed on February 23, 2026, https://tntiran.com/%D9%85%D9%87%D9%85%D8%AA%D8%B1%DB%8C%D9%86-%D8%AA%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%AA-%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%A8%D8%A7-%D8%AA%D8%A7%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%B2/
  30. منشأ ارز چیست؟ راهنمای کامل منشأ ارز برای بازرگانان | شرکت پارسیان شانگهای – پیتکو, accessed on February 23, 2026, https://pitshco.com/%D9%85%D9%86%D8%B4%D8%A3-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA/
  31. نمایش محل تأمین ارزهای مجاز جهت ثبت سفارش هر شماره تعرفه در سامانه مقررات تجاری, accessed on February 23, 2026, https://wikiplast.ir/news/21085/%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C%D8%B4-%D9%85%D8%AD%D9%84-%D8%AA%D8%A3%D9%85%DB%8C%D9%86-%D8%A7%D8%B1%D8%B2%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%85%D8%AC%D8%A7%D8%B2-%D8%AC%D9%87%D8%AA-%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D8%B3%D9%81%D8%A7%D8%B1%D8%B4-%D9%87%D8%B1-%D8%B4%D9%85%D8%A7%D8%B1%D9%87-%D8%AA%D8%B9%D8%B1%D9%81%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%86%D9%87-%D9%85%D9%82%D8%B1%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D8%AA%D8%AC%D8%A7%D8%B1%DB%8C
  32. راهنمای کاربری ایجاد آگهی واگذاری ارز پروانه صادراتی در سامانه جامع تجارت – آیکسپورت, accessed on February 23, 2026, https://ixport.ir/%D8%B1%D8%A7%D9%87%D9%86%D9%85%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D8%A7%D8%B1%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%DB%8C%D8%AC%D8%A7%D8%AF-%D8%A2%DA%AF%D9%87%DB%8C-%D9%88%D8%A7%DA%AF%D8%B0%D8%A7%D8%B1%DB%8C-%D8%A7%D8%B1%D8%B2/
  33. راهنمای فروش ارز در سامانه جامع تجارت – آیکسپورت, accessed on February 23, 2026, https://ixport.ir/currency-sales-guide-comprehensive-trading-system/
  34. آموزش رفع تعهد ارزی صادرات و واردات (آپدیت ۱۴۰۴) – راوی حساب, accessed on February 23, 2026, https://www.ravihesab.com/currency-commitment
  35. ثبت منشا ارز و اظهار شناسه کالا به چه صورت است؟ – ویرگول, accessed on February 23, 2026, https://virgool.io/@m_945606/%D8%AB%D8%A8%D8%AA-%D9%85%D9%86%D8%B4%D8%A7-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D9%88-%D8%A7%D8%B8%D9%87%D8%A7%D8%B1-%D8%B4%D9%86%D8%A7%D8%B3%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%A8%D9%87-%DA%86%D9%87-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-nzurluvlnfwk
  36. کد ساتا چیست – دریافت کد بانک مرکزی برای ترخیص کالا – استعلام – مشاوره حقوقی دینا, accessed on February 23, 2026, https://www.heyvalaw.com/web/articles/view/5170/%DA%A9%D8%AF-%D8%B3%D8%A7%D8%AA%D8%A7.html
  37. شرایط واردات خودرو خارجی – بهمن ۱۴۰۴ – Khodro45, accessed on February 23, 2026, https://khodro45.com/mag/car-import/
  38. چرا ارز تخصیصی واردات خودرو آزاد نشد؟|صمت, accessed on February 23, 2026, https://khabarpu.com/b.htm?u=%DA%86%D8%B1%D8%A7-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D8%AE%D8%B5%DB%8C%D8%B5%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%A2%D8%B2%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D8%B4%D8%AF%D8%9F_c210bmV3cy5pci9mYS90aW55L25ld3MtODE5NDc=_2LXZhdiq
  39. رشد 18 درصدی واردات خودرو در غیبت بانک مرکزی / سیاست‌گذار به واردات بدون ارزبری روی آورد!, accessed on February 23, 2026, https://tejaratnews.com/%D8%B1%D8%B4%D8%AF-18-%D8%AF%D8%B1%D8%B5%D8%AF%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%D8%AE%D9%88%D8%AF%D8%B1%D9%88-%D8%AF%D8%B1-%D8%BA%DB%8C%D8%A8%D8%AA-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1
  40. محدودیت‌های واردات کالا در ۱۴۰۴ چیست؟ | شرکت بازرگانی GTG, accessed on February 23, 2026, https://gtg.ir/%D9%85%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF%DB%8C%D8%AA%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7-%D8%AF%D8%B1-%DB%B1%DB%B4%DB%B0%DB%B4-%DA%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA%D8%9F/
  41. فهرست کالاهای اساسی مشمول ارز ترجیحی در سال ۱۴۰۳ – آیکسپورت, accessed on February 23, 2026, https://ixport.ir/%D9%81%D9%87%D8%B1%D8%B3%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D8%A7%D8%B3%D8%A7%D8%B3%DB%8C-%D9%85%D8%B4%D9%85%D9%88%D9%84-%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AA%D8%B1%D8%AC%DB%8C%D8%AD%DB%8C-%D8%AF/
  42. لیست کالاهای وارداتی 1403 اطلاعت کامل – ام تی رویال – mt royal, accessed on February 23, 2026, https://mtroyal.com.tr/fa/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%84%D8%A7%D9%87%D8%A7%DB%8C-%D9%88%D8%A7%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%AA%DB%8C-1403-%D8%A7%D8%B7%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%AA-%DA%A9%D8%A7%D9%85%D9%84/
  43. لیست کالاهای مجاز وارداتی به ایران 1403 – گروه تجاری آربی, accessed on February 23, 2026, https://rbtradinggroup.com/list-permitted-goods-imported-to-iran/
  44. فهرست تعرفه های گروه کالایی ۴ – گروه کالایی ممنوع – آیکسپورت, accessed on February 23, 2026, https://ixport.ir/product-group-4/
  45. هر آنچه باید دررابطه‌با تجارت با ارز دیجیتال بدانید! – بیت پین, accessed on February 23, 2026, https://bitpin.ir/academy/all-you-need-to-know-about-trading-crypto/
  46. محدودیت تتر؛ بانک مرکزی از بازار رمزارز ایران چه می‌خواهد؟ – فرارو, accessed on February 23, 2026, https://fararu.com/fa/news/909812/%D9%85%D8%AD%D8%AF%D9%88%D8%AF%DB%8C%D8%AA-%D8%AA%D8%AA%D8%B1-%D8%A8%D8%A7%D9%86%DA%A9-%D9%85%D8%B1%DA%A9%D8%B2%DB%8C-%D8%A7%D8%B2-%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%A7%D8%B1-%D8%B1%D9%85%D8%B2%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%DA%86%D9%87-%D9%85%DB%8C-%D8%AE%D9%88%D8%A7%D9%87%D8%AF
  47. آیا بانک مرکزی دارایی ارز دیجیتال کاربران ایران را مصادره می کند؟ – آکادمی تبدیل, accessed on February 23, 2026, https://tabdeal.org/academy/does-central-bank-condemn-iranian-digital-assets/
  48. بررسی کامل قانون معامله و استخراج ارز دیجیتال در ایران و جهان – صرافی والکس, accessed on February 23, 2026, https://wallex.ir/blog/crypto-regulation-in-iran/
  49. ارز دیجیتال بانک مرکزی یا ملی چیست؟ معرفی CBDC و کاربرد آن – صرافی والکس, accessed on February 23, 2026, https://wallex.ir/blog/cbdc/